04/08/2026
Hai mươi năm chống gian lận thi cử: Từ Phú Xuyên A đến nghi vấn Tuyên Quang
Năm 2006, vụ tiêu cực thi cử tại Phú Xuyên A do thầy giáo Đỗ Việt Khoa tố cáo đã trở thành bước ngoặt, thúc đẩy Bộ Giáo dục và Đào tạo phát động phong trào "Hai không" nhằm nói không với tiêu cực thi cử và bệnh thành tích.
Sáu năm sau, vụ Đồi Ngô (2012) tiếp tục phơi bày cảnh giám thị phát đáp án, ném phao cho thí sinh ngay trong phòng thi. Hàng chục cán bộ, giáo viên bị xử lý kỷ luật, cho thấy tiêu cực vẫn tồn tại dù ngành giáo dục đã quyết liệt chấn chỉnh.
Đến năm 2018, gian lận chuyển sang hình thức tinh vi hơn khi vụ nâng điểm thi ở Hà Giang bị phát hiện. Thay vì phao thi hay quay cóp, cán bộ quản lý đã trực tiếp can thiệp vào dữ liệu bài thi bằng máy tính, mở ra một giai đoạn gian lận công nghệ cao.
Năm 2026, dư luận tiếp tục chú ý đến dải điểm 10 môn Toán bất thường tại Tuyên Quang. Hiện vụ việc vẫn đang được cơ quan chức năng xác minh và chưa có kết luận chính thức. Tuy nhiên, sự việc một lần nữa đặt ra câu hỏi về tính minh bạch và hiệu quả của cơ chế giám sát các kỳ thi.
Nhìn lại gần 20 năm, từ Phú Xuyên A, Đồi Ngô, Hà Giang đến Tuyên Quang, có thể thấy các hình thức gian lận liên tục thay đổi theo thời gian và công nghệ. Dù chiến dịch "Hai không" đã góp phần nâng cao nhận thức và siết chặt kỷ cương, nhiều chuyên gia cho rằng muốn chấm dứt vòng lặp tiêu cực cần xây dựng cơ chế giám sát độc lập, minh bạch dữ liệu và bảo vệ người tố giác, thay vì chỉ xử lý từng vụ việc khi đã xảy ra.
