15/05/2023
TRANH CHẤP MỐC GIỚI KHI KHÔNG CÓ SỔ ĐỎ !!!!
Tranh chấp mốc giới là một dạng tranh chấp đất đai, quá trình giải quyết vô cùng khó khăn và phức tạp mà có thể kéo dài rất lâu. Tranh chấp mốc giới của hai hộ liền kề rất phổ biến trong đời sống xã hội hiện nay. Vậy hai thửa đất liền kề tranh chấp mốc giới mà không có sổ đỏ thì sẽ giải quyết như thế nào?
1. Nguyên tắc xác định ranh giới giữa các thửa đất
Căn cứ theo quy định tại khoản 1, Điều 175 Bộ luật dân sự 2015 thì ranh giới giữa các thửa đất bên cạnh được xác định bằng thỏa thuận hoặc theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, mà còn được xác định thông qua tập quán địa phương hay quá trình sử dụng đất từ 30 năm trở lên mà không có tranh chấp. Cụ thể như sau:
Thứ nhất, trước khi đo vẽ chi tiết, cán bộ đo đạc phải phối hợp với người dẫn đạc để được hỗ trợ, hướng dẫn việc xác định hiện trạng, ranh giới sử dụng đất, cùng với người sử dụng, quản lý đất liên quan tiến hành xác định ranh giới, mốc giới thửa đất trên thực địa, đánh dấu các đỉnh thửa đất bằng đinh sắt,…và lập Bản mô tả ranh giới, mốc giới thửa đất để làm căn cứ.
Thứ hai, ranh, giới thửa đất được xác định căn cứ theo hiện trạng đang sử dụng, quản lý và chỉnh lý theo kết quả cấp Giấy chứng nhận, bản án của tòa án có hiệu lực thi hành, kết quả giải quyết tranh chấp, các quyết định hành chính có liên quan.
Trường hợp đang có tranh chấp về ranh giới thửa đất thì đơn vị đo đạc báo cho Ủy ban cấp xã. Trường hợp tranh chấp chưa giải quyết xong trong thời gian đo đạc ở địa phương mà xác định được ranh giới thực tế đang sử dụng, quản lý thì đo đạc theo ranh giới thực tế đang sử dụng, quản lý đó; nếu không thể xác định được ranh giới thực tế đang sử dụng, quản lý thì được phép đo vẽ khoanh bao các thửa đất tranh chấp; đơn vị đo đạc có trách nhiệm lập bản mô tả thực trạng phần đất đang tranh chấp.
2. Cơ quan có thẩm quyền giải quyết tranh chấp?
Một là Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã có thẩm quyền giải quyết tranh chấp bằng con đường hòa giải tại cơ sở.
Hai là Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện có thẩm quyền đối với trường hợp cá nhân, hộ gia đình không có các giấy tờ liên quan đến đất đai.
Ba là Tòa án nhân dân cấp quận/huyện/ thị xã/thành phố nơi có đất tranh chấp nếu đương sự nộp đơn khởi kiện. Các bên có quyền gửi đơn kiện tới Toà án sau khi hoà giải cơ sở tại UBND xã, phường, thị trấn không thành thì có thể gửi hồ sơ khởi kiện tới Toà án. Hoặc các cá nhân hộ gia đình không đồng ý với kết quả giải quyết tranh chấp đất đai của UBND huyện thì có thể khởi kiện tới Toà án nơi có đất tranh chấp.
3. Các bước giải quyết tranh chấp mốc giới
Bước 1, các bên làm đơn đề nghị hoà giải tranh chấp đất đai gửi tới UBND xã, phường, thị trấn nơi có đất tranh chấp. Sau khi nhận được đơn của nguyên đơn thì UBND xã, phường, thị trấn sẽ thành lập Hội đồng hoà giải tranh chấp đất đất đai để tiến hành hoà giải tranh chấp đất đai. Theo đó, Hội đồng hoà giải tranh chấp đất đai sẽ tiến hành mời bên nguyên đơn, bị đơn lên UBND xã, phường, thị trấn để tổ chức hoà giải tranh chấp đất đai. Hội đồng hoà giải sẽ tôn trọng sự thoả thuận của các đương sự trên tinh thần tự nguyện, đảm bảo lợi ích của nhau. Nếu các bên thoả thuận, hoà giải được với nhau thì Hội đồng hoà giải ra Quyết định công nhận hoà giải thành. Trường hợp các bên đương sự không thoả thuận được với nhau thì Hội đồng hoà giải ra Quyết định hoà giải không thành và hướng dẫn các bên gửi Đơn tới UBND cấp quận huyện hoặc gửi Đơn khởi kiên tới TAND có thẩm quyền. Thời gian để thực hiện việc hoà giải cấp cơ sở không được quá 45 ngày kể từ ngày UBND cấp xã, phường nhận được Đơn yêu cầu hoà giải tranh chấp đất đai.
Bước 2, các bên mà hoà giải không thành thì có quyền gửi đơn đề nghị giải quyết tranh chấp mốc giới gửi tới UBND huyện hoặc Toà án nơi có đất.
Trường hợp 1: Nếu đương sự gửi đơn đề nghị giải quyết tranh chấp đất đai tới UBND cấp quận huyện thì CT UBND cấp quận, huyện sẽ giao cho cơ quan chuyên môn là Phòng tài nguyên môi trường tiến hành thẩm tra, xác minh vụ việc, tổ chức giải quyết tranh chấp, tổ chức các cuộc họp ban ngành liên quan để giải quyết đơn của công dân theo phân công của CT UBND quận, huyện. Sau khi Phòng tài nguyên hoàn thiện các thủ tục thẩm tra, xác minh thì sẽ hoàn thiện tờ trình tham mưu cho CT UBND quận, huyện giải quyết yêu cầu tranh chấp mốc giới của công dân. Sau khi có tham mưu từ cơ quan chuyên môn thì CT UBND huyện sẽ tiến hành ra kết quả giải quyết yêu cầu tranh chấp mốc giới cho công dân theo quy định của pháp luật. Nếu đương sự không đồng ý với kết quả giải quyết của CT UBND cấp quận, huyện thì có thể khiếu nại về hành chính đối với quyết định giải quyết của CT UBND cấp quận, huyện. Việc khiếu nại sẽ được cơ quan nhà nước có thẩm quyền giải quyết theo quy định tại Luật khiếu nại.
Bước 3, bước này có thể thực hiện ngay sau khi các bên hoà giải ở cấp cơ sở không được hoặc sau khi có quyết định giải quyết của UBND cấp quận huyện. Thì các đương sự tiến hành hoàn thiện hồ sơ khởi kiện gồm: Đơn khởi kiện, giấy tờ tuỳ thân của nguyên đơn, các tài liệu thể hiện về quyền sử dụng đất (sổ địa chính, sổ mục kê, hình ảnh hiện trạng thửa đất….) gửi tới TAND quận , huyện nơi có đất tranh chấp. Sau khi nhận được hồ sơ khởi kiện của đương sự thì Toà án có thẩm quyền có quyền ra Thông báo trả lại hồ sơ khởi kiện để đương sự hoàn thiện lại (nếu hồ sơ khởi kiện chưa hoà giải cơ sở hoặc hoà giải cơ sở không đúng quy định), Thông báo sửa đổi bổ sung đơn khởi kiện (nếu hồ sơ khởi kiện thiếu thông tin), Thông báo tạm ứng án phí (nếu hồ sơ khởi kiện đã đảm bảo theo quy định của pháp luật).
Sau khi đương sự nộp án phí đúng thời hạn theo Thông báo tạm ứng án phí thì Toà án tiến hành ra Thông báo thụ lý vụ án để giải quyết theo quy định của pháp luật. Thời hạn để giải quyết vụ án tranh chấp mốc giới được tính từ thời điểm thụ lý vụ án đến khi Toà án nhân dân có thẩm quyền ra quyết định đưa vụ án ra xét xử là 4 tháng. Sau khi Toà án thụ lý thì Toà án sẽ tiến hành triệu tập đương sự lấy lời khai, hoà giải, tiếp cận công khai chứng cứ, tổ chức thẩm định, định giá tài sản tranh chấp và đưa vụ án ra xét xử.
Như vậy, tranh chấp ranh giới đất đai liền kề, mốc giới đất là một dạng tranh chấp diễn ra rất phổ biến trong đời sống xã hội. Khi phát sinh tranh chấp đương sự phải trải qua một quá trình giải quyết theo trình tự, thủ tục mà luật định nhằm đạt được kết quả tốt nhất. Tuy nhiên, để giảm thiểu thời gian và công sức, khi phát sinh tranh chấp các đương sự nên ngồi lại và thỏa thuận dựa trên sự tự nguyện, tôn trọng quyền và lợi ích của nhau. Để giải quyết tranh chấp nhanh chóng hãy liên hệ với luật sư đất đai qua số hotline 094.738.2552. Xin cảm ơn!
