27/07/2026
| 27/7 – Có một nền hòa bình được viết bằng tuổi trẻ của biết bao người con anh hùng
Tháng Bảy về, giữa những ngày mưa nắng bất chợt, lòng người lại chậm hơn khi nghĩ đến ngày 27/7 – Ngày Thương binh, Liệt sĩ. Đây không chỉ là một ngày kỷ niệm được ghi trên lịch, mà còn là dịp để mỗi người Việt Nam cúi đầu tưởng nhớ những con người đã gửi lại tuổi xuân, máu xương và cả cuộc đời mình cho nền độc lập, tự do của dân tộc.
Có người rời quê khi vừa bước qua tuổi mười tám, đôi mươi. Trong chiếc ba lô nhỏ có thể chỉ có vài bộ quần áo, một bức thư của mẹ và lời hẹn khi đất nước hòa bình sẽ trở về. Họ cũng từng là những chàng trai thích một cô gái, từng mong có một mái nhà, một mảnh vườn và những bữa cơm bình dị bên người thân. Nhưng khi Tổ quốc cần, họ đã gác lại những dự định riêng để bước vào nơi bom đạn.
Có người may mắn trở về khi chiến tranh kết thúc, nhưng một phần cơ thể đã nằm lại nơi chiến trường. Những vết thương trên da có thể dần khép miệng, nhưng những ký ức về đồng đội, về tiếng bom và những cuộc chia ly đôi khi vẫn theo họ suốt cả cuộc đời. Có người trở về với đôi chân không còn nguyên vẹn, với một cánh tay đã mất hoặc với những cơn đau tái phát mỗi khi thời tiết đổi thay. Hòa bình đã đến, nhưng cuộc chiến trong cơ thể và ký ức của họ chưa chắc đã kết thúc.
Cũng có những người đã mãi mãi không trở về. Có người mẹ chờ con qua hết mùa mưa này đến mùa mưa khác, vẫn giữ lại chiếc áo cũ, bức thư đã úa màu và niềm hy vọng mong manh rằng một ngày nào đó con sẽ bước qua cánh cửa. Có người vợ dành cả tuổi thanh xuân để chờ một lời hẹn còn dang dở. Có những gia đình phải sống nhiều năm chỉ với một tấm bằng Tổ quốc ghi công và ký ức về người thân đã nằm lại ở nơi nào đó chưa thể tìm thấy.
Bởi vậy, hai chữ “hy sinh” không chỉ nói về sự ra đi. Phía sau đó còn là những giọt nước mắt của người ở lại, là những bữa cơm mãi mãi thiếu một chỗ ngồi và những cuộc đời phải học cách bước tiếp cùng một khoảng trống không gì có thể lấp đầy.
Người trẻ hôm nay sinh ra khi tiếng súng đã lùi xa. Chúng ta lớn lên giữa những con phố sáng đèn, được đến trường, được theo đuổi công việc mình lựa chọn và được tự do mơ về tương lai. Những điều ấy quen thuộc đến mức đôi khi người ta tưởng rằng hòa bình vốn dĩ phải như vậy. Nhưng phía sau mỗi ngày bình yên là biết bao con người đã không còn cơ hội nhìn thấy đất nước trong hình hài hôm nay.
Hòa bình không chỉ là việc chiến tranh đã kết thúc. Hòa bình là mỗi sáng trẻ nhỏ được đến trường mà không phải tránh bom. Là người mẹ có thể đứng trước cửa chờ con đi làm trở về. Là những người trẻ được quyền lựa chọn con đường của mình, được yêu, được thất bại rồi làm lại mà không phải sống giữa nỗi lo sinh tử. Những điều rất đỗi bình thường ấy từng là ước mơ lớn lao của cả một thế hệ.
Ngày 27/7 vì thế không nên chỉ dừng lại trong những bó hoa, những buổi lễ hay một phút mặc niệm. Tất cả những nghi thức ấy đều cần thiết, nhưng lòng biết ơn sẽ trở nên sâu sắc hơn khi được tiếp nối bằng cách sống. Đó là khi mỗi người biết trân trọng lịch sử, không thờ ơ với những mất mát của dân tộc và không xem sự hy sinh của người đi trước như một câu chuyện quá xa xôi.
Biết ơn cũng là dành sự quan tâm chân thành cho những thương binh, bệnh binh và gia đình có công với cách mạng đang sống quanh mình. Đôi khi, điều họ cần không phải những lời nói quá lớn lao, mà chỉ là một lần được hỏi thăm, một sự hỗ trợ đúng lúc và cảm giác rằng những cống hiến của mình chưa bao giờ bị lãng quên.
Với thế hệ trẻ, tri ân còn là học tập nghiêm túc, lao động bằng năng lực thật và sống có trách nhiệm với cộng đồng. Người đi trước đã bảo vệ đất nước bằng súng đạn, còn người trẻ hôm nay gìn giữ và dựng xây đất nước bằng tri thức, sự tử tế và tinh thần không ngừng vươn lên. Không phải ai cũng làm được việc phi thường, nhưng mỗi người đều có thể làm tốt phần việc của mình, không gian dối, không thờ ơ và không để sự ích kỷ làm tổn thương lợi ích chung.
Có người viết tiếp câu chuyện hòa bình bằng việc đứng trên bục giảng. Có người mặc áo blouse trắng cứu chữa bệnh nhân. Có người làm việc giữa những công trường, cánh đồng, nhà máy hay nơi biên cương xa xôi. Dù ở vị trí nào, khi một người sống tử tế, có trách nhiệm và cố gắng làm cho quê hương tốt đẹp hơn, người ấy cũng đang góp phần giữ gìn thành quả mà biết bao thế hệ đã đánh đổi.
Tháng Bảy rồi sẽ đi qua. Những vòng hoa sẽ dần khô, hương trên các phần mộ rồi cũng tan vào gió và những buổi lễ tưởng niệm sẽ khép lại. Nhưng lòng biết ơn không nên kết thúc cùng ngày kỷ niệm. Sự tri ân chân thành cần được giữ lại trong từng ngày bình thường, trong cách chúng ta đối xử với quá khứ, với người đang sống và với tương lai của đất nước.
Có lẽ những người đã nằm xuống không mong thế hệ sau mãi chìm trong đau thương. Họ đã chiến đấu để con cháu được sống một cuộc đời bình yên, được yêu thương, được ước mơ và được nhìn thấy quê hương ngày một tốt đẹp hơn. Vì vậy, cách tưởng nhớ sâu sắc nhất không phải chỉ là khóc trước những mất mát năm xưa, mà là sống sao cho nền hòa bình ấy trở nên có ý nghĩa.
Ngày 27/7 là một lời nhắc để chúng ta biết rằng đất nước hôm nay được dựng nên không chỉ bằng những chiến thắng được ghi trong sử sách, mà còn bằng sự hy sinh âm thầm của hàng triệu con người, trong đó có những người đến nay vẫn chưa tìm được tên tuổi và nơi an nghỉ.
Xin được nghiêng mình trước các anh hùng liệt sĩ, các thương binh, bệnh binh và những gia đình đã dành những người thân yêu nhất cho Tổ quốc.
---