20/08/2020
Yağma (Gasp) Nedir ve TCK' da Cezası Ne kadardır?
Toplum güvenliğini sağlamak adına kanunlarla belirlenen birçok kural ve bu kuralların çiğnenmesi halinde karşılaşılan birtakım yaptırımlar bulunmaktadır. Yağma ve gasp suçu, toplumu tehdit eden suçların başında gelmektedir.
Bu suçları işleyenlerin göreceği cezalar, suçun niteliği ve türüne göre bazı farklı uygulamaları içermektedir. Bu konuda uygulanan yaptırımlara geçmeden önce kanunda yağma ve gasp kavramlarının nasıl tanımlandığını bilmekte yarar var.
Yağma veya Gasp Nedir?
Yağma ve gasp sözcükleri aslında içerik itibariyle aynı eylemleri ifade etmektedir. Bu eylemler TCK’nın 148. ve 150. maddelerinde açıklanmaktadır. Buna göre yağma suçu, bir kimseye ait olan bir malı, onun rızası olmadan almak anlamına gelmektedir. Fakat yağma suçunu hırsızlıktan ayıran bir özellik vardır. Bir suçun yağma ya da diğer adıyla gasp olarak kabul edilmesi için, malı alınan kişiye cebir yani zorlama ve tehdit uygulanmış olması gerekmektedir.
Gasp suçuna konu olan mal, menkul bir maldır. Yani taşınabilen belli bir maddi değeri olan bir eşyadan söz edilmektedir. Bu kavrama göre gayrimenkul değerler yağma suçunun konusu olamazlar. Eğer bir kimseyi tehdit yolu ile gayrimenkul bir maldan uzaklaştırmak söz konusu olmuşsa, bu durumda kanunda başka tanımlar yapılmakta ve bunu yapan kişiye daha farklı yaptırımlar uygulanmaktadır.
Yağma suçunun işlenmesi, mağdur edilen kimsenin o malın zilyedi olmasını gerektirir. Zilyet kavramı, bir malın sahibi olmak, daha kanuni bir tanımla bir malın üzerinde fiili hakimiyet sahibi olmak anlamına gelmektedir. Buna göre bir evde yaşayan kimseler, o evde ortak olarak kullanılan eşyalar üzerine zilyetlik hakkına sahiptir. Dolayısıyla aynı evde yaşayan kimseler, bu ortak kullanımda olan eşyalarını alırsa, gasp suçu ortaya çıkmaz. Gasp suçu yalnızca taşınabilen ve maddi değeri olan malların alınmasıyla oluşabilir. Yani evdeki altınlar, para gibi değerler gasp suçunun konusudur.
Yağma Türleri Ve Yağma Cezası Nedir?
Yağma suçu, çeşitli eylemlerle uygulanır. Bu eylemin niteliğine göre de isim alırlar. Buna göre bu eylem, basit gasp veya yağma suçu ve nitelikli yağma suçu olarak iki kısımda incelenir. Basit gasp suçu, bir kimsenin gündüz vakti, kendisini herhangi bir biçimde gizleme ihtiyacı duymadan, herhangi bir silah kullanmadan gerçekleştirdiği gasp suçudur. Bu eylemi gerçekleştiren kişi, karşısındaki insana silah kullanmaksızın tehdit ve cebir yoluyla, bir malı gasp eder. Örneğin, senet gibi değerli evrakların yağmalanması, bu tür gaspçılığa örnek olarak gösterilebilir. Basit gasp suçunu işlemiş olan bir kimsenin cezası 6 yıl hapisten başlamaktadır. Belirtilen bu süre, kişinin gasp eylemini gerçekleştirdiği anda işlediği suçlara ve gasp ettiği malların değerine göre 10 yıla kadar yükselebilmektedir.
Diğer gasp suçu, nitelikli gasp suçudur. Bu işlenen suç, basit gasp suçuna göre çok daha ağır bir eylemdir ve cezası da buna göre şekillenmektedir. Nitelikli gasp suçu, bir silah kullanılarak işlenir. Bu silah ile kastedilen şey, bir kimseye zarar verebilecek olan ateşli silahlardan, sopa, taş ve hatta tırnak makası, kalem gibi objeleri dahi kapsayan bir kavramdır. Burada önemli olan şey, bu nesnelerin tehdit unsuru olarak kullanılmış olmasıdır. Nitelikli gasp suçunu işleyen kimse, kendisini tanınmayacak şekilde kamufle eder. Yani yüzüne bir maske takmak veya dışarıda tanınmasını engelleyecek herhangi bir kamuflaj kullanması, bu tanıma dahil olmaktadır. Bu suça dahil olan eylemler, yol kesmek ya da konut veya iş yeri gibi kapalı mekanlarda gaspta bulunmaktır. Bu suçu işleyenlerin cezası 10 yıldan başlamaktadır. Süre, eylemin işleniş biçimine göre, 15 yıla kadar yükselebilir.
Madde 148 – (1) Bir başkasını, kendisinin veya yakınının hayatına, vücut veya cinsel dokunulmazlığına yönelik bir saldırı gerçekleştireceğinden ya da malvarlığı itibarıyla büyük bir zarara uğratacağından bahisle tehdit ederek veya cebir kullanarak, bir malı teslime veya malın alınmasına karşı koymamaya mecbur kılan kişi, altı yıldan on yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(2) Cebir veya tehdit kullanılarak mağdurun, kendisini veya başkasını borç altına sokabilecek bir senedi veya var olan bir senedin hükümsüz kaldığını açıklayan bir vesikayı vermeye, böyle bir senedin alınmasına karşı koymamaya, ilerde böyle bir senet hâline getirilebilecek bir kağıdı imzalamaya veya var olan bir senedi imha etmeye veya imhasına karşı koymamaya mecbur edilmesi hâlinde de aynı ceza verilir.
(3) Mağdurun, herhangi bir vasıta ile kendisini bilmeyecek ve savunamayacak hâle getirilmesi de, yağma suçunda cebir sayılır.
