05/12/2023
เชื่อว่า สวิฟตี้ หลายท่านโดยเฉพาะท่านที่เป็นนักกฎหมายน่าจะมีข้อสงสัยอยู่ไม่น้อยจากดราม่าค่ายเพลง big machine records กับ taylor swift ที่ค่ายได้ขายเพลงให้กับสกรูเตอร์ บรอน ซึ่งเป็น ผจก.ของ justin bieber และ ariana grande และเป็นคนสนิทของศัตรูนางที่เคยทำร้ายนางมาก่อนครับ
แน่นอนแหละ เพลงตกเป็นของเพื่อนสนิทศัตรูมันก็ไม่ค่อยดีเท่าไหร่ ทำไมเขาต้องได้เงินจากเพลงที่ชั้นแต่งวะ ก็เลยทำการซื้อคืนซะ
แต่ค่ายก็บ่ายเบี่ยงอีก !!! ไม่เป็นไร ไม่ขายให้ ชั้นอัดใหม่ได้จ้า ตัวมัมซะอย่าง
(ดราม่าโดยละเอียด โปรดอ่าน https://www.bangkokbiznews.com/lifestyle/1004198) จ้า
โอเค แล้วทีนี้ล่าสุด นางก็ได้ปล่อยอัลบั้ม 1989 taylor’s version ออกมาในปีนี้ ซึ่งเป็นเพลงเก่าของนางทั้งหมดออกมา คำถามคือ “มันไม่ละเมิดลิขสิทธิ์เหรอวะ ????”
อธิบายในมุมมองทางกฎหมายดังนี้ครับ (ไม่ใช่กฎหมายไทยนะจ๊ะ อิงจากบทความฝรั่งหลายๆบทความแล้วมาสรุปให้ฟัง ส่วนใครอิ้งแข็งแรงก็เชิญเสพบทความที่ผมอ้างอิงมาใต้เม้นท์เลยครับบ)
แน่นอน สำหรับคนรีบ เรามีบทสรุปให้ด้านล่างจ้า
คือต้องขอทำความเข้าใจก่อนว่า “เพลง” หนึ่งเพลงมันมีองค์ประกอบลิขสิทธิ์อยู่หลายส่วนด้วยกัน
1.งานวรรณกรรม -> ในส่วนของเนื้อร้อง
2.งานดนตรีกรรม -> การเรียบเรียงเสียงประสาน ตัวโน๊ต คอร์ด กลอง บลาๆ
ซึ่งแม่เทย์ ถือสิทธิ 1 กับ 2 อยู่ครับ ดังนั้น นางสามารถร้องเพลง เล่นเพลงตัวเองได้เต็มที่ ค่ายไม่สามารถฟ้องได้ รวมถึงอัดเพลงที่นางเคยคิดไว้ ก็ยังได้ครับ
3.งานสิ่งบันทึกเสียง ซึ่งฝรั่งจะเรียกกันว่า “mastering rights” “recording rights” หรือ ส้นตึกอะไรก็ตามแต่
ตรงนี้ค่ายเป็นผู้ถือสิทธิในเพลงที่อัดมาแล้ว ทำแผ่นแล้ว ซึ่งศัพท์วงการเพลงจะเรียกว่า “ตัว master” ครับ ถ้าสมมติว่ามีคนเอาเพลงจากแผ่นไปปล่อย 4shared หรือ เอาเพลงที่เขาทำมาแล้วไปรีมิกซ์รถบั๊ม สามช่า เอาไปเปิดในร้านกาแฟ เอาไปทำเป็นคาราโอเกะ ค่ายจะเล่นงานได้ครับ (แต่ถ้าไปร้องเองเล่นเอง ก็อปตัวโน๊ต อันนี้จะเป็นสิทธิส่วนของแม่เทย์ครับ)
ซึ่งสามงานนี้อาจแยกส่วนกันได้ เช่น เพลงๆนึงอาจมีนาย A เป็นคนเขียนเนื้อ ส่วน B เป็นคนทำดนตรี จากนั้นก็เอามามิกซ์ อัดเสียง แล้วส่งให้ค่าย C เป็นผู้ publish ก็ได้
กรณีของเทย์เลอร์นั้น จากการหาข้อมูลจากสื่อหลายแห่งแล้ว พบว่า ค่ายมีสิทธิเพียงแต่ สิทธิใน ”สิ่งบันทึกเสียง“ หรือ ”sound recording rights , mastering rights” เท่านั้น แต่พวกเพลง ดนตรี เทย์เลอร์ “เป็นคนทำและมีลิขสิทธิ์”
นั่นหมายความว่า กรณีของการละเมิดลิขสิทธิ์ที่จะโดนค่ายเล่นงานได้ จะต้องเป็นกรณีที่แม่เทย์นั้น นำอัลบั้มที่ออกขายภายใต้ชื่อค่าย bm เนี่ย ไปรีมิกซ์ ดัดแปลง หรือ เผยแพร่ ทำสำเนาอะไรก็แล้วแต่
แต่ถ้าอัดเพลงใหม่ ทำดนตรีใหม่ออกขาย ง่ายๆคือ cover เพลงตัวเองนั่นแหละ ต่อให้จะเหมือนแค่ไหน ก็ไม่ละเมิดได้
เดี๋ยวจะหาว่าโม้ ข้อกฎหมายที่ยืนยันเรื่องนี้คือ รัฐบัญญัติลิขสิทธิ์ของอเมริกา ค.ศ.1976 ของสหรัฐ (copyright act of united state 1976) มาตรา 114 (b) ที่บอกว่า สิทธิในสิ่งบันทึกเสียงนั้นจะมีสิทธิในการห้ามทำการดัดแปลงงานที่มีพื้นฐานมาจากสิ่งที่บันทึกเสียงนั้นๆแค่นั้น (เช่น การนำเพลงเทย์เลอร์ที่อัดแล้วไปทำเวอร์รถแห่ หรือ สามช่า อันนั้นไม่ได้) แต่ไม่รวมถึงกรณีการอัดเพลงใหม่ไปเลย แม้ว่าเพลงนั้นจะเป็นการเลียนแบบต้นฉบับก็ตาม
(English ver) section 114 (b) : ”….The exclusive right of the owner of copyright in a sound recording under clause (2) of section 106 is limited to the right to prepare a derivative work in which the actual sounds fixed in the sound recording are rearranged, remixed, or otherwise altered in sequence or quality. The exclusive rights of the owner of copyright in a sound recording under clauses (1) and (2) of section 106 do not extend to the making or duplication of another sound recording that consists entirely of an independent fixation of other sounds, even though such sounds imitate or simulate those in the copyrighted sound recording.”
แปลว่าเทย์เลอร์สามารถอัดเพลงใหม่ได้เต็มที่เลย แม้จะเหมือนต้นฉบับขนาดไหนก็ตาม ตราบที่เพลงใหม่ของนางนั้น ไม่ได้ไปยุ่งกับ 6 อัลบั้มเดิมที่เคยเผยแพร่นั่นเอง
สรุป : การอัดเพลงใหม่ของเทย์เลอร์ ไม่ละเมิดลิขสิทธิ์ เพราะนางมีสิทธิในงานเนื้อร้อง และ ทำนองอยู่แล้ว แต่แค่อย่าไปแตะตัวสิ่งบันทึกเสียงที่ค่ายเพลงใช้อยู่ก็แล้วกันจ้า
***editเพิ่มเติม : ใครที่เป็นสวิฟตี้อยู่ ทางเพจ team swiftie thailand มีกิจกรรมแจก cd อยู่นะครับ สนใจไปร่วมได้จ้า***
https://m.facebook.com/100086191180161/posts/319036900979347/?mibextid=hubsqH&paipv=0&eav=Afb8AOj7ivZnZpE4nlcF6oXsgVuAnwxNhJT1gbWCb4xXsRcj1r8Jj1MArhkQ1dkXxZI&wtsid=rdr_0ZLIcHGeFQotSfXu5&_rdr