Kancelaria Adwokacka Adwokat Damian Kowalski

17/03/2026

https://www.prawo.pl/prawnicy-sady/nowelizacja-procedury-karnej-weto-prezydenta,1540724.html

Dyskusja o wecie Prezydenta wobec nowelizacji procedury karnej może brzmieć abstrakcyjnie. W rzeczywistości chodzi jednak o bardzo konkretne zmiany, których brak może dotknąć każdego z nas.

Nie mam wątpliwości, że tymczasowe aresztowanie w Polsce bywa nadużywane. Nowelizacja KPK nie rozwiązałaby tego problemu, ale mogłaby być krokiem w dobrą stronę.

📊 Tymczasowe aresztowanie w Polsce w liczbach:
➡️ średnio ok. 8,4 tys. osób przebywało w areszcie tymczasowym (dane za 2022 r.) – to wzrost o ok. 25% względem 2014 r.;
➡️ 641 osób przebywało w areszcie od roku do 2 lat;
➡️ 120 osób – ponad 2 lata, nadal bez prawomocnego wyroku;

📉 Kontrola sądowa?
➡️ ponad 90% wniosków prokuratora o areszt jest uwzględnianych;
➡️ tylko 3,6% decyzji o areszcie jest uchylanych w wyniku zażalenia;

💡 Co to oznacza dla obywatela?
To nie jest spór „prawników o przepisy”.
To spór o to:
✔ jak łatwo państwo może pozbawić obywatela wolności przed wyrokiem;
✔ jak długo można czekać na rozstrzygnięcie, przebywając w areszcie;
✔ gdzie przebiega granica między bezpieczeństwem a ochroną praw jednostki;

📌 Jedno weto – a za nim tysiące ludzkich historii.

Karol Nawrocki odmówił podpisania ustawy z 27 lutego 2026 roku o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (nr druku sejmowego 1600). Przewidywała ona m.in. ograniczenie przesłanek, na podstawie których orzeczone może być tymczasowe aresztowanie. Rzecznik p...

11/03/2026

🔎 „Owoce zatrutego drzewa” w procesie karnym – co to właściwie oznacza?

W prawie karnym funkcjonuje pojęcie tzw. „owoców zatrutego drzewa”. To obrazowa metafora oznaczająca sytuację, w której dowód w sprawie pochodzi z nielegalnego źródła. Jeżeli „drzewo” – czyli pierwotny sposób zdobycia informacji – było niezgodne z prawem, to również „owoce”, czyli kolejne dowody uzyskane dzięki temu działaniu, mogą być uznane za skażone.

Przykład?
Jeżeli organy ścigania zdobyły informacje w wyniku nielegalnego podsłuchu – pojawia się pytanie: czy takie materiały mogą być wykorzystane w procesie karnym?

📜 W polskim systemie prawnym od lat toczy się spór o dopuszczalność takich dowodów. Kluczowy był tu art. 168a k.p.k., wprowadzony w 2016 r., który stanowił, że dowodu nie uznaje się za niedopuszczalny wyłącznie dlatego, że został zdobyty z naruszeniem prawa (z wyjątkiem najpoważniejszych przestępstw funkcjonariuszy, np. pozbawienia wolności czy spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu).

⚖️ Rozwiązanie to było szeroko krytykowane przez środowisko prawnicze, ponieważ w praktyce dopuszczało wykorzystanie w procesie nielegalnie zdobytych dowodów.

📅 Tegoroczna nowelizacja Kodeksu postępowania karnego przewiduje istotną zmianę w tym zakresie – zakłada odejście od kontrowersyjnego rozwiązania z art. 168a k.p.k., które umożliwiało wykorzystywanie tzw. „owoców zatrutego drzewa”. Celem zmian jest wzmocnienie standardów procesowych oraz większa ochrona praw jednostki w postępowaniu karnym.

💬 W praktyce oznacza to powrót do fundamentalnego pytania:
czy państwo może korzystać z dowodów zdobytych nielegalnie, aby skazać obywatela?

To zagadnienie pozostaje jednym z najciekawszych sporów współczesnego procesu karnego – na styku skuteczności ścigania przestępstw i ochrony praw obywatelskich.

25/02/2026

🧠 Niepoczytalność nie oznacza wolności

Okoliczności makabrycznej tragedii w Raciążu budzą silne emocje społeczne. To zrozumiałe. W takich sytuacjach w komentarzach często pojawiają się wątpliwości co do poczytalności podejrzanego i tego, czy „wyjdzie na wolność”.

Ten post nie dotyczy tego konkretnego zdarzenia, lecz społecznych nieporozumień wokół braku odpowiedzialności karnej osób niepoczytalnych.

⚖️ Niepoczytalność ≠ wolność

Zgodnie z art. 31 k.k., osoba niepoczytalna nie ponosi odpowiedzialności karnej. Jednak aby zapobiec ponownemu popełnieniu przestępstwa, sąd może zastosować wobec niej środek zabezpieczający, np. przymusowy pobyt w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym.

Taki środek:
✔ jest bezterminowy,
✔ kontrolowany przez sąd co najmniej co 6 miesięcy,
✔ w praktyce zależy od opinii biegłych i oceny ryzyka ponownego zagrożenia.

Może trwać bardzo długo, czasami do końca życia osoby umieszczonej w szpitalu.

W praktyce nie spotkałem się z opinią wskazują, że ryzyko popełnienia przestępstwa jest niskie na tyle, by umożliwić „wyjście na wolność”.

🏥 Przykład: Krajowy Ośrodek Zapobiegania Zachowaniom Dyssocjalnym w Gostyninie

Placówka powołana w 2013 r., przeznaczona dla osób, które odbyły karę za najpoważniejsze przestępstwa (np. zabójstwa, gwałty) i nadal stanowią wysokie zagrożenie dla życia, zdrowia lub wolności innych osób.

📊 Liczba wypisów z ośrodka

Z raportu Rzecznik Praw Obywatelskich (wizytacja KMPT, 2021) wynika, że od otwarcia ośrodka w 2013 r. wypisano tylko jedną osobę.

Placówka zmaga się z przepełnieniem, liczba kierowanych tam osób rośnie, a liczba wypisów pozostaje marginalna.
W praktyce oznacza to, że wiele osób umieszczonych w KOZZD w Gostyninie nigdy nie opuści ośrodka.

⏳ Czy pobyt w szpitalu psychiatrycznym jest „lepszy” niż dożywocie?

Osoba skazana na dożywotnie pozbawienie wolności może ubiegać się o warunkowe zwolnienie po 25 latach (w praktyce często później).

Pobyt w zakładzie psychiatrycznym nie ma minimalnego ani maksymalnego terminu – nie działa tu „automatyczne prawo do wyjścia”.

W praktyce środek zabezpieczający może więc trwać dłużej niż realna kara dożywotniego więzienia.

📌 Wniosek:
Niepoczytalność to często nie furtka do wolności ale droga do wieloletniego, a czasem dożywotniego zamknięcia w zakładzie psychiatrycznym. Należy jednak pamiętać, że celem stosowania takiego środka powinno być zapewnienie społeczeństwu bezpieczeństwa, a nie karanie.

19/02/2026

🚘📝Kartka za wycieraczką na parkingu przyprawia o szybsze bicie serca.
Jednak czy faktycznie powinniśmy się martwić?
O tym i innych aspektach charakteru prawnego wezwań/zawiadomień/pouczeń pozostawianych przez operatorów prywatnych parkingów za wycieraczkami samochodów piszę w swoim najnowszym artykule opublikowanym na łamach Płońsk w Sieci.

Prywatne płatne parkingi stały się w ostatnich latach codziennością Spotykamy je przy sklepach, marketach, galeriach handlowych, biurowcach czy osiedlach mieszkaniowych, a także w miejscach takich jak szpitale czy przychodnie

05/02/2026

Wystąpieniom przed kamerą zawsze towarzyszą emocje, ale wystąpienia na żywo to prawdziwy sprawdzian przygotowania i opanowania. Można je porównać do wystąpienia na sali sądowej — z tą drobną różnicą, że publiczność przed telewizorami jest wiele tysięcy razy większa🙂

Jeżeli chcecie dowiedzieć się więcej na temat odpowiedzialności odszkodowawczej za wypadki w „przestrzeni publicznej”, zachęcam do obejrzenia materiału:
👉 https://warszawa.tvp.pl/85993300/srebrny-telefon

03/02/2026

W ostatnim czasie miałem przyjemność opowiedzieć widzom Kuriera Mazowieckiego o uprawnieniach poszkodowanego wypadkiem na oblodzonym chodniku❄️🚶‍♂️

Niezależnie od kwestii prawnych warto pamiętać o jednym:
Uważajcie na siebie! ⚠️

29/01/2026

📢 NAJWAŻNIEJSZA ZMIANA W PRAWIE KARNYM 2025 ROKU – NOWA DEFINICJA ZGWAŁCENIA

Od 13 lutego 2025 r. w polskim Kodeksie karnym obowiązuje nowa, szersza definicja przestępstwa zgwałcenia. Zmiana ta ma ogromne znaczenie dla ochrony wolności seksualnej osób pokrzywdzonych oraz wprowadza model oparty na braku zgody, a nie tylko na przemocy czy groźbie.

🔸 Co się zmieniło?
Nowa definicja mówi jasno: zgwałcenie to doprowadzenie innej osoby do stosunku płciowego lub innej czynności seksualnej mimo braku jej zgody — nawet jeśli nie było przemocy, groźby ani podstępu.

🔹 Dotychczas trzeba było udowodnić, że sprawca użył przemocy, groźby bezprawnej lub podstępu. Po zmianie najważniejszym elementem jest świadoma i dobrowolna zgoda drugiej osoby — jej brak stanowi przestępstwo.

🔸 Dlaczego to ważne?
➡️ Ustawodawca dostosował polskie prawo do standardów międzynarodowych (m.in. Konwencji stambulskiej), które podkreślają, że brak zgody definiuje gwałt.
➡️ To krok w stronę większej ochrony osób pokrzywdzonych i poprawy funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości.

🔹 Zmiany obejmują także penalizację sytuacji, gdy osoba nie może świadomie wyrazić zgody (np. z powodu upojenia, choroby lub ograniczeń poznawczych).

➡️ Nowe przepisy mają poprawić skuteczność ścigania i ukarania przestępstw seksualnych oraz skupić się na poszanowaniu autonomii i wyboru każdej osoby.

22/01/2026

🎬 Zachęcamy do zapoznania się ze spotem akcji „NAJspokojniejszy człowiek na świecie ma adwokata”, realizowanej przez Naczelną Radę Adwokacją.

Przy tej okazji kilka słów o dostępie do adwokata (obrońcy).

🔹 Kiedy jest on najtrudniejszy?
Wtedy, gdy jest potrzebny „tu i teraz” — na przykład w sytuacji zatrzymania.

Pamiętaj: masz prawo do pomocy obrońcy od pierwszych chwil po zatrzymaniu.
W praktyce bywa z tym różnie. Funkcjonariusze nie zawsze mają jednolitą praktykę co do "szukania" telefonu do obrońcy aby pomóc zatrzymanemu. Zdarza się również odmowa wyszukania numeru adwokata w internecie.

Dodatkowo, często nie jest w interesie zatrzymanego podawanie funkcjonariuszowi kodu do telefonu, w którym mamy zapisany kontakt.

❓ Jak się zabezpieczyć?
👉 Tradycyjna wizytówka.

🪪Papierowa wizytówka zaufanego adwokata, noszona w portfelu lub kieszeni i okazana funkcjonariuszowi, to najprostszy i najpewniejszy sposób, by obrońca dowiedział się o zatrzymaniu niezwłocznie.

Karniści często powtarzają: w pierwszych godzinach po zatrzymaniu nie da się sprawy wygrać, ale można ją przegrać.

Dlatego, aby być „NAJspokojniejszym człowiekiem na świecie”, warto zawsze mieć przy sobie wizytówkę zaufanego adwokata.

13/01/2026

Szerzej o kwestii sporów z niepłacącym lokatorem piszę w najnowszym artykule opublikowanym na łamach Płońsk w Sieci.

Jednym z najczęstszych problemów, z jakimi spotykają się właściciele mieszkań, jest sytuacja, w której najemca przestaje regulować czynsz Dla wynajmującego to poważne utrudnienie – mieszkanie jest nadal zajmowane, a pieniądze nie wpływają na konto

07/01/2026

🔑 Najemca nie płaci czynszu – co może, a czego nie może właściciel mieszkania?

Zaległości w płatnościach czynszu to jeden z najczęstszych problemów, z jakimi mierzą się właściciele nieruchomości. Brak wpływów przy jednoczesnych zobowiązaniach finansowych (np. kredycie hipotecznym) może prowadzić do poważnych problemów finansowych. Warto wiedzieć, jakie działania są zgodne z prawem ⚖️

✅ Co właściciel może i często powinien zrobić:
📄 podjąć próbę polubownego rozwiązania sprawy
✉️ wysłać pisemne wezwanie do zapłaty zaległego czynszu
⏳ po dwóch pełnych miesiącach zaległości – uprzedzić o zamiarze wypowiedzenia umowy i wyznaczyć dodatkowy termin na zapłatę
📑 wypowiedzieć umowę najmu przy zaległościach obejmujących co najmniej trzy pełne okresy płatności
🏛️ dochodzić roszczeń przed sądem (zapłata, eksmisja)
👨‍⚖️ egzekwować wyrok wyłącznie za pośrednictwem komornika

🚫 Czego właścicielowi robić nie wolno:
🔌 odcinać dostępu do mediów
🚪 wchodzić do lokalu bez zgody najemcy – nawet po wypowiedzeniu umowy
📵 podejmować działań o charakterze nękania lub presji

Takie zachowania mogą skutkować odpowiedzialnością karną ❗

🔍 Czy najemca ponosi odpowiedzialność karną?
Samo zaleganie z czynszem nie jest przestępstwem. Odpowiedzialność karna może wchodzić w grę jedynie w wyjątkowych przypadkach, np. gdy najemca od początku działał z zamiarem niepłacenia i wprowadził właściciela w błąd.

📌 Podsumowanie
Spór z nierzetelnym najemcą to przede wszystkim postępowanie cywilne – formalne i wymagające staranności. Błędy proceduralne mogą znacząco wydłużyć odzyskanie lokalu i należności.

🤝 W takich sytuacjach warto skorzystać z profesjonalnej pomocy prawnej.

Powyższa treść nie stanowi porady prawnej.

30/12/2025

🎄✨ Świąteczno-noworoczne „kartki” z prokuratury ⚖️🎁

Każdy, kto zawodowo zajmuje się prawem karnym, wie, że organami ścigania często rządzi… statystyka 📊
Z perspektywy statystyki najlepiej „pracującą” jednostką prokuratury lub policji jest ta, która w danym roku zakończyła najwięcej spraw ✅

Samo w sobie nie jest to problemem – dobrze, jeśli organy ścigania pracują sprawnie, a statystyka pomaga tę sprawność mierzyć. Problem pojawia się wtedy, gdy aby „dogonić statystykę”, sprawy są kończone przedwcześnie lub w niewłaściwy sposób ⚠️

Dlatego też koniec roku to czas, w którym strony postępowania karnego częściej niż zwykle otrzymują postanowienia o umorzeniu postępowania 📄

Dla oskarżonego to zwykle ogromna ulga.

Dla pokrzywdzonego – jeśli sprawa zostanie zamknięta zbyt pochopnie lub bez uzasadnienia, prawomocne umorzenie (np. z powodu braku znamion czynu zabronionego) może znacznie utrudnić dochodzenie zadośćuczynienia, odszkodowania lub po prostu poczucia sprawiedliwości ⚖️

Co można zrobić? Krok po kroku 👣

Krok 1 – Zażalenie na odmowę wszczęcia lub umorzenie postępowania karnego 📝
Wnosi się je do sądu właściwego do rozpoznania sprawy, za pośrednictwem prokuratora, który wydał postanowienie.

Krok 2 – Reakcja sądu ⚖️

Jeśli sąd utrzyma w mocy postanowienie prokuratora – sprawa w tym miejscu się kończy ❌

Jeśli sąd uchyli postanowienie, prokurator musi ponownie zbadać sprawę 🔍
Prokurator nadal może po raz kolejny odmówić wszczęcia postępowania lub je umorzyć. Wówczas mamy prawo do kolejnego zażalenia – tym razem do prokuratora nadrzędnego 📤

Krok 3 – Subsydiarny akt oskarżenia ✉️
Jeżeli prokurator nadrzędny podtrzyma w mocy postanowienie, pokrzywdzony może wejść w miejsce prokuratora i samodzielnie wnieść akt oskarżenia (tzw. subsydiarny akt oskarżenia).
⚠️ Pamiętajmy, że subsydiarny akt oskarżenia może być sporządzony wyłącznie przez adwokata lub radcę prawnego 👩‍⚖️👨‍⚖️

Powyższa treść nie stanowi porady prawnej.

20/12/2025

🚗🍷 Prowadzenie po alkoholu – co mówi prawo i czego warto być świadomym

🎄 W okresach świątecznych na polskich drogach od lat odnotowuje się wzrost liczby zatrzymań tzw. „pijanych kierowców”. W czasie zeszłorocznych Świąt Bożego Narodzenia, tylko w ciągu trzech dni, policja zatrzymała 512 kierowców prowadzących pojazdy pod wpływem alkoholu.

⚠️ Choć większość osób zdaje sobie sprawę, że prowadzenie pojazdu po alkoholu stanowi poważne naruszenie prawa, niewielu kierowców zna szczegóły przepisów oraz różnice pomiędzy wykroczeniem a przestępstwem. Tymczasem to właśnie one często decydują o tym, czy sprawa zakończy się mandatem, czy wyrokiem sądowym.

🍺 Stan po użyciu alkoholu – wykroczenie

📌 Prawo rozróżnia dwa poziomy nietrzeźwości. Z wykroczeniem mamy do czynienia wówczas, gdy kierowca znajduje się w tzw. stanie po użyciu alkoholu, czyli gdy:

🔹 zawartość alkoholu we krwi wynosi od 0,2 do 0,5 promila, lub

🔹 stężenie alkoholu w wydychanym powietrzu mieści się w granicach od 0,1 do 0,25 mg/dm³.

⚖️ Taka sytuacja została uregulowana w art. 87 § 1 Kodeksu wykroczeń. Sąd ma wówczas obowiązek orzec wobec sprawcy:

💰 karę grzywny w wysokości co najmniej 2 500 zł albo

🚓 karę aresztu od 5 do 30 dni,

🚫 a także zakaz prowadzenia pojazdów na okres od 6 miesięcy do 3 lat.

❗ Nawet niewielkie przekroczenie dopuszczalnego poziomu alkoholu może więc skutkować utratą prawa jazdy oraz dotkliwą sankcją finansową.

🍷🚫 Prowadzenie w stanie nietrzeźwości – przestępstwo

Gdy stężenie alkoholu przekracza:

🔺 0,5 promila we krwi, lub

🔺 0,25 mg/dm³ w wydychanym powietrzu,

📕 mamy do czynienia z przestępstwem określonym w art. 178a § 1 Kodeksu karnego.

W takim przypadku sąd może orzec:

💸 karę grzywny,

⛓️ karę ograniczenia wolności,

🏛️ albo karę pozbawienia wolności do 3 lat.

⚠️ Dodatkowo sąd obowiązkowo orzeka:

🚫 zakaz prowadzenia pojazdów na okres nie krótszy niż 3 lata,

💳 oraz świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym i Pomocy Postpenitencjarnej w kwocie co najmniej 5 000 zł.

🚘⚖️ Nowe przepisy – przepadek pojazdu

📅 Od marca 2024 r. obowiązują przepisy, które dodatkowo zaostrzają odpowiedzialność karną kierowców prowadzących po alkoholu. Zgodnie z nowymi regulacjami:

❌ jeżeli kierowca miał więcej niż 1,5 promila alkoholu we krwi,

❌ albo spowodował wypadek w stanie nietrzeźwości (powyżej 1 promila),

🚗 sąd orzeka przepadek pojazdu, którym sprawca się poruszał (a w przypadku gdy pojazd nie stanowi jego własności – przepadek jego równowartości).

📞⚖️ Prawo do obrońcy

🛑 Warto pamiętać, że każda osoba zatrzymana przez policję ma prawo do skorzystania z pomocy obrońcy. Najlepiej już na etapie zatrzymania podać funkcjonariuszowi numer telefonu do adwokata lub radcy prawnego (bądź wręczyć jego wizytówkę).

📲 Funkcjonariusz ma obowiązek niezwłocznie umożliwić kontakt z obrońcą.

Powyższa treść nie stanowi porady prawnej.
(fot. Policja)