19/02/2026
🎥 We wtorek, 17 lutego b.r., Rada Ministrów przyjęła dwa projekty z obszaru prawa pracy:
1. projekt nadający inspektorom pracy kompetencję do ustalania istnienia stosunku pracy oraz
2. projekt dotyczący zmiany definicji mobbingu.
🎥 Wczoraj przed godziną 9:00 dr Magdalena Rycak, radczyni prawna z naszej kancelarii była gościem w Polsat News.
Miała okazję skomentować na żywo obydwa projekt przyjęte przez Radę Ministrów.
📌 Jak państwo powinno reagować na zastępowanie umów o pracę umowami pozornymi – umowami cywilnoprawnymi?
Skuteczna reakcja nie może ograniczać się do rozszerzenia kompetencji kontrolnych. Wymaga podejścia systemowego, łączącego:
- instrumenty prawa pracy,
- mechanizmy prawa ubezpieczeń społecznych,
- rozwiązania podatkowe,
oraz spójny model egzekwowania.
Kluczowe jest zapewnienie jasnych i przewidywalnych kryteriów kwalifikacji zatrudnienia, opartych na rzeczywistych warunkach wykonywania pracy, a nie na jej formalnym oznaczeniu.
💰 Nie można abstrahować od ekonomii.
Segmentacja rynku pracy jest w dużej mierze efektem różnic w obciążeniach publicznoprawnych. Doświadczenia porównawcze pokazują, że zbliżanie obciążeń składkowych oraz rozszerzanie ochrony socjalnej osób ekonomicznie zależnych bywa skuteczniejsze niż sama intensyfikacja kontroli.
🛡️ Ewolucja zamiast rewolucji.
Ograniczanie nadużyć powinno następować z poszanowaniem konstytucyjnych gwarancji proceduralnych oraz przy zachowaniu sądowego charakteru rozstrzygania sporów o istnienie stosunku pracy. Rola inspekcji pracy powinna koncentrować się na funkcjach kontrolnych, prewencyjnych i sankcyjnych – przy silnej współpracy z ZUS i KAS – a nie na zastępowaniu sądu w sporach o prawo prywatne.
⚖️ Czy definicja mobbingu wymagała zmiany?
Tak. Dotychczasowa regulacja od lat budziła trudności interpretacyjne i dowodowe. W praktyce sądowej wykazanie mobbingu bywało niezwykle wymagające a czasami wręcz niemożliwe, pomimo, że z punktu widzenia psychologicznego można było mówić o mobbingu.
🧠 Nowe brzmienie art. 94³ KP koncentruje się na pojęciu „uporczywego nękania”.
Ustawodawca doprecyzowuje, że uporczywość oznacza zachowania powtarzalne, nawracające lub stałe. Jednocześnie wyraźnie wskazuje, że incydentalne zachowania – nawet naruszające dobra osobiste – nie stanowią mobbingu w sensie kodeksowym.
📌 W przepisie pojawia się katalog przykładowych przejawów mobbingu, takich jak:
– upokarzanie lub uwłaczanie,
– zastraszanie,
– zaniżanie oceny przydatności zawodowej,
– nieuzasadniona krytyka, poniżanie lub ośmieszanie,
– utrudnianie funkcjonowania w środowisku pracy,
– izolowanie lub eliminowanie z zespołu.
Co istotne, mogą to być zachowania fizyczne, werbalne lub pozawerbalne.
Za mobbing uznaje się również nakłanianie do takich działań.
💰 Projekt wprowadza także minimalny poziom zadośćuczynienia – nie niższy niż sześciokrotność minimalnego wynagrodzenia.
Pracodawca, który wypłaci pracownikowi zadośćuczynienie lub odszkodowanie z tytułu mobbingu, będzie miał prawo dochodzić od osoby, od której pochodziły zachowania stanowiące mobbing, wyrównania poniesionej szkody.
📑 Nowość systemowa – obowiązek proceduralny.
Pracodawcy zatrudniający co najmniej 9 pracowników będą zobowiązani do wprowadzenia w obwieszczeniu reguł i procedur przeciwdziałania naruszaniu godności, dyskryminacji i mobbingowi.
❓ Pytania do Państwa:
Czy skuteczniejsza walka z pozornym samozatrudnieniem powinna opierać się przede wszystkim na rozszerzeniu kompetencji administracyjnych, czy raczej na zmianie bodźców ekonomicznych i wzmocnieniu sądowego modelu ochrony praw pracowniczych?
❓ Jak Państwo oceniają tę zmianę – czy doprecyzowanie definicji i minimalne zadośćuczynienie zwiększą realną ochronę pracowników, czy raczej rozszerzą pole sporów sądowych?
📚 P.S. Przypominamy, że trwa rekrutacja na zdalną edycję studiów podyplomowych, którymi dr Magdalena Rycak kieruje już od ponad 17 lat "Prawo pracy i ubezpieczeń społecznych - kadry i płace" w Uczelnia Łazarskiego w Warszawie.
Studia ruszają na początku marca b.r. i potrwają (z przerwą wakacyjną) do początku grudnia b.r. - zapraszamy!
Link do formularza rekrutacyjnego znajdą Państwo poniżej.
https://ckp.lazarski.pl/pl/studia-podyplomowe/prawo-pracy-i-ubezpieczen-spolecznych-kadry-i-place-zdalnie-studia-podyplomowe
https://ckp.lazarski.pl/pl/studia-podyplomowe/ochrona-danych-osobowych-i-zarzadzanie-bezpieczenstwem-informacji-zdalnie-studia-podyplomowe