29/09/2026
📌Czy można nagrywać kogoś bez jego zgody?
Telefon w kieszeni wystarczy dziś, aby w kilka sekund nagrać rozmowę, zrobić zdjęcie lub zarejestrować film. Pojawia się jednak pytanie - czy można nagrywać inną osobę bez jej wiedzy i zgody? Odpowiedź zależy przede wszystkim od tego, co nagrywamy, w jakich okolicznościach, czy jesteśmy uczestnikiem rozmowy oraz co później robimy z nagraniem.
🎥 Samo nagrywanie a publikacja wizerunku
Samo utrwalenie wizerunku osoby bez jej zgody nie jest co do zasady automatycznie czynem zabronionym. Inaczej należy jednak oceniać rozpowszechnienie takiego nagrania, np. poprzez publikację w mediach społecznościowych. 🌐
⚖️ Zgodnie z art. 81 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych rozpowszechnianie wizerunku zasadniczo wymaga zezwolenia osoby przedstawionej na nagraniu lub zdjęciu.
🛡️ Wizerunek i prywatność podlegają ochronie
Wizerunek człowieka jest dobrem osobistym chronionym przez Kodeks cywilny. Jeżeli nagranie bezprawnie narusza dobra osobiste, osoba poszkodowana może w określonych przypadkach domagać się m.in.: zaprzestania naruszeń, usunięcia ich skutków, złożenia odpowiedniego oświadczenia, zadośćuczynienia lub odszkodowania.
Znaczenie może mieć nie tylko sam wizerunek, ale również kontekst, w jakim został utrwalony i jego wpływ na prawo do prywatności, cześć czy dobre imię osoby nagranej.
🏙️ A co z nagrywaniem w miejscu publicznym?
Prawo przewiduje tutaj wyjątki ➡️ Zgoda na rozpowszechnienie nie jest wymagana m.in. wtedy, gdy dana osoba stanowi jedynie szczegół większej całości, np. zgromadzenia, krajobrazu lub publicznej imprezy.
⚠️ Przebywanie w miejscu publicznym nie oznacza jednak automatycznej rezygnacji z ochrony własnego wizerunku. Inaczej bowiem może wyglądać sytuacja, gdy kamera jest skierowana bezpośrednio na konkretną osobę, a jej wizerunek stanowi główny element nagrania.
🎙️ A co z podsłuchem i nagrywaniem rozmów?
Tutaj szczególne znaczenie ma art. 267 § 3 Kodeksu karnego 🟥 Przepis przewiduje odpowiedzialność osoby, która w celu uzyskania informacji, do której nie jest uprawniona, zakłada lub posługuje się urządzeniem podsłuchowym, wizualnym, innym urządzeniem lub odpowiednim oprogramowaniem. Obejmuje to zarówno montowanie ukrytych kamer, tradycyjny "podsłuch" jak również instalowanie oprogramowań, w tym aplikacji, mających na celu rejestrowanie informacji, do których posiadania nie jesteśmy uprawnieni.
⚠️Warto przy tym wiedzieć, że nagrania pozyskane w ten sposób nie mogą być wykorzystane w sądzie (np. w rozprawie rozwodowej), a przedstawienie ich na sali sądowej może doprowadzić do wszczęcia odrębnego postępowania karnego przeciwko nagrywającemu.
Za czyn określony w art. 267 § 3 k.k. grozi grzywna, kara ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
📌 Istotne jest jednak rozróżnienie między nagrywaniem cudzej rozmowy, której nie jesteśmy uczestnikiem, a nagrywaniem rozmowy, w której sami uczestniczymy. Sam brak zgody drugiego rozmówcy nie oznacza automatycznie, że doszło do przestępstwa z art. 267 § 3 k.k. Kluczowe jest m.in. to, czy nagrywający uzyskuje informację, do której nie jest uprawniony.
🚨 Kiedy jeszcze nagrywanie może być przestępstwem?
Art. 191a k.k. przewiduje odpowiedzialność m.in. za utrwalanie wizerunku nagiej osoby lub osoby w trakcie czynności seksualnej przy użyciu przemocy, groźby bezprawnej lub podstępu, a także za rozpowszechnianie takiego wizerunku bez zgody. ⚖️
Odpowiedzialność karna może pojawić się również wtedy, gdy nagrywanie stanowi element uporczywego nękania i prowadzi do istotnego naruszenia prywatności.
⚖️ Każdy przypadek należy oceniać indywidualnie - znaczenie ma sposób nagrania, jego cel, charakter uzyskanych informacji oraz sposób późniejszego wykorzystania materiału.
Masz wątpliwości, czy nagranie, podsłuch lub publikacja materiału narusza Twoje prawa? Warto skonsultować konkretną sytuację z prawnikiem. 👨⚖️
