01/06/2026
Czy opinia biegłego może przesądzić o wyniku sprawy karnej?
Bardzo często — tak.
W procesie karnym sąd nie zawsze samodzielnie ocenia wszystkie okoliczności sprawy. Jeżeli do rozstrzygnięcia potrzebne są tzw. wiadomości specjalne, czyli wiedza wykraczająca poza zwykłe doświadczenie życiowe i prawnicze, sąd powinien powołać biegłego.
Wynika to wprost z art. 193 § 1 k.p.k., zgodnie z którym:
jeżeli stwierdzenie okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy wymaga wiadomości specjalnych, zasięga się opinii biegłego albo biegłych.
📌 Ale kim właściwie powinien być biegły?
Biegły to osoba, która posiada rzeczywistą, specjalistyczną wiedzę w określonej dziedzinie.
Problem zaczyna się wtedy, gdy „biegłym” zostaje osoba, której kompetencje budzą poważne wątpliwości.
Case study: w jednej z prowadzonych przez nas spraw o pobicie Sąd Rejonowy powołał do wydania opinii osobę spoza listy biegłych sądu okręgowego. Po weryfikacji okazało się, że osoba ta jest nauczycielem informatyki a w rzeczywistości może nie posiadać wymaganych kwalifikacji eksperckich w danej dziedzinie.
⚖️ To ma ogromne znaczenie.
Opinia biegłego nie jest „zwykłym dokumentem”, bowiem może wpływać na ocenę obrażeń, mechanizmu ich powstania, wiarygodność wersji stron, a w konsekwencji — na odpowiedzialność karną oskarżonego.
W sprawach karnych nie wystarczy sprawdzić, co biegły napisał w opinii, należy również zadać pytanie czy ta osoba w ogóle powinna była zostać powołana jako biegły?
Jeżeli opinia jest niejasna, niepełna albo budzi wątpliwości, strona może domagać się jej uzupełnienia, przesłuchania biegłego albo powołania innego biegłego — podstawą jest m.in. art. 201 k.p.k.
🔍 W procesie karnym dowody trzeba analizować nie tylko pod kątem treści, ale też jakości ich źródła.