25/03/2020
DOZÓR ELEKTRONICZNY
Środek ten stanowi najnowocześniejszą metodę wykonywania kary pozbawienia wolności w trybie nieizolacyjnym. Jego głównym celem jest zdalne kontrolowanie miejsca pobytu skazanego przy wykorzystaniu środków technicznych – tj. nadajnika instalowanego na nodze lub przegubie dłoni skazanego oraz urządzenia monitorującego umieszczonego w miejscu odbywania kary.
Dzięki dozorowi elektronicznemu skazany może nie spędzić nawet jednego dnia w więzieniu, uzyskując zezwolenie Sądu Penitencjarnego na odbycie kary pozbawienia wolności w trybie dozoru elektronicznego przed osadzeniem w zakładzie karnym. Skazany odbywa całą karę pozbawienia wolności w swoim miejscu zamieszkania, a po upływie okresu kary zostaje osobą wolną.
Wolność skazanego podczas odbywania kary w systemie dozoru elektronicznego jest odpowiednio ograniczona, jednakże skazany nie zostaje całkowicie wyeliminowany z życia społecznego – może skutecznie wypełniać swoje dotychczasowe obowiązki, chodzić do pracy, zajmować się domem, opiekować się dziećmi, czy też dbać o członków swojej rodziny.
System dozoru elektronicznego został określony w Rozdziale VIIa ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy (dalej: k.k.w.) – art. 43a – 43zae k.k.w.
Zarówno w doktrynie, jak i judykaturze uważa się, że tego typu kontrola miejsca pobytu ma pozytywny wpływ na skazanego, zapobiega jego demoralizacji w warunkach zakładu karnego i prowadzi do oszczędności środków z budżetu państwa, które musiałyby zostać przeznaczone na pobyt skazanego w warunkach izolacyjnych.
Kodeks karny wykonawczy przewiduje kilka wymogów, które skazany musi spełnił, aby możliwe było wykonywanie kary w systemie dozoru elektronicznego:
a) warunki techniczne pozwalają na wykonanie kary w warunkach dozoru elektronicznego (m.in. miejsce, w którym ma być odbywana kara, musi mieć odpowiedni zasięg do dostępnych nadajników i rejestratorów dozoru) – art. 43h § 1 k.k.w.,
b) wobec skazanego orzeczono karę pozbawienia wolności nieprzekraczającą jednego roku – art. 43la § 1 pkt 1 k.k.w.,
c) skazany nie popełnił przestępstwa w warunkach recydywy wielokrotnej – art. 43la § 1 pkt 1 k.k.w.,
d) wykonanie kary w systemie dozoru elektronicznego jest wystarczające do osiągnięcia celów kary – art. 43la § 1 pkt 2 k.k.w.,
e) skazany posiada określone miejsce stałego pobytu - 43la § 1 pkt 3 k.k.w.,
f) wszystkie osoby pełnoletnie zamieszkujące ze sprawcą wyraziły zgodę (na piśmie) na wykonanie przez skazanego kary w omawianym systemie w miejscu ich zamieszkania– 43la § 1 pkt 4 k.k.w. w zw. z art. 43h § 3 k.k.w.,
g) względy bezpieczeństwa i stopień demoralizacji, a także inne szczególne okoliczności nie przemawiają za potrzebą osadzenia skazanego w zakładzie karnym (dotyczy skazanego, który nie rozpoczął odbywania kary w zakładzie karnym) – art. 43la § 2 k.k.w.,
h) dotychczasowa postawa i zachowanie skazanego przemawiają za udzieleniem zezwolenia na wykonywanie kary w systemie dozoru elektronicznego (dotyczy skazanego, który rozpoczął odbywanie kary w zakładzie karnym) - 43la § 3 k.k.w.
Wniosek dotyczący udzielenia zezwolenia na wykonywanie kary w warunkach dozoru elektronicznego należy złożyć na piśmie do Sądu Penitencjarnego (odpowiedniego oddziału Sądu Okręgowego), w którego okręgu znajduje się miejsce stałego pobytu skazanego (art. 43e § 1 k.k.w.).
Sąd Penitencjarny przychylając się do wniosku skazanego wydaje postanowienie, w którym określa miejsce, czas, rodzaj lub sposób wykonywania nałożonych na skazanego obowiązków (tj. wskazuje w jakich godzinach skazany musi przebywać w swoim domu oraz w jakich godzinach może przebywać poza miejscem odbywania kary w celu wykonywania pracy, kontynuowania nauki, wykonywania praktyk religijnych lub korzystania z posług religijnych, czy też realizacji innych obowiązków związanych z życiem codziennym i opieką nad rodziną).
Pomimo tego, iż skazany przez cały czas trwania kary musi pamiętać, że pozostaje pod ścisłą kontrolą i może opuszczać miejsce swojego zamieszkania jedynie w wyznaczonym czasie, to trzeba przyznać, że system dozoru elektronicznego jest o wiele bardziej „znośny”, niż zamknięcie w zakładzie karnym.
Złożenie wniosku o wykonywanie kary w systemie dozoru elektronicznego nie wymaga uiszczenia opłaty. Podobnie jest z wykonywaniem kary – jest ono bezpłatne. Coraz więcej skazanych decyduje się na korzystanie z systemu dozoru elektronicznego. Z informacji udostępnionej przez Biuro Dozoru Elektronicznego wynika, że w 2019 r. na terenie całej Polski dokonano instalacji nadajnika u 12237 skazanych.
W celu uzyskania dozoru elektronicznego zapraszam do kontaktu z Kancelarią. Oferuję kompleksową pomoc prawną i indywidualne podejście do każdej sprawy.