13/07/2016
O rodzaju zawartej umowy, tj. umowy o pracę bądź umowy cywilnoprawnej, rozstrzyga przede wszystkim zgodna wola stron, a następnie sposób jej wykonywania.
Istotne uwagi w tym zakresie zawarte zostały w wyroku Sądu Najwyższego z 22 kwietnia 2015 r. (II PK 153/14). SN jako jedną z najważniejszych cech odróżniających umowy cywilnoprawne i stosunek pracowniczy wskazał kierownictwo pracodawcy nad etatowcem. Na podporządkowanie pracownika składa się kierownictwo jednostki zatrudniającej oraz wyznaczanie przez niego czasu i miejsca wykonywania obowiązków.
Za okoliczności przesądzające o braku cech stosunku pracowniczego SN uznał brak konieczności uzyskania zgody przełożonego na opuszczanie miejsca pracy, podpisywania listy obecności i podporządkowania zatrudnionego regulaminowi pracy.
Do elementów, które w razie sporu będą przesądzać o tym, że zatrudnienie nie miało charakteru pracowniczego, można zaliczyć również brak wydawania wykonującemu dzieło (czy zleceniobiorcy) wiążących wskazówek lub dyspozycji świadczących o tym, że praca wykonywana była pod stałym bieżącym kierownictwem zamawiającego.
Ostatecznie jednak w przypadku sporu to sąd pracy w każdym konkretnym przypadku zbada wszystkie okoliczności wiążące się zarówno z zawarciem umowy, jak i jej wykonywaniem. Na tej podstawie przesądzi o pracowniczym lub cywilnoprawnym charakterze zatrudnienia.