Kancelaria Radcy Prawnego Ryszard Kowalczyk

23/11/2025

Zmiany w PIT od 2026

Jak wynika z aktualnych informacji projektowane zmiany w PIT które opisywałem w poprzednim poście nie wejdą w życie od 1 stycznia 2026 roku, gdyż nadal trwają nad nimi prace legislacyjne.
Aktualne pozostają jednak zmiany dotyczące limitów amortyzacyjnych przy leasingu oraz kupnie samochodów osobowych .

03/11/2025

Czy od 1 stycznia 2026 roku będą wprowadzone niektóre zmiany w podatku dochodowym od osób fizycznych i prawnych ?

Aktualnie trwają prace nad zmianami podatku CIT i PIT, ale czasu na wprowadzenie zmian zostało niewiele..

Według autorów rozwiązania zawarte w projekcie zmian są odpowiedzią na istniejące potrzeby dotyczące uszczelnienia systemu podatkowego.
Dla zainteresowanych wskazuję link dostępu do informacji jaki jest zakres możliwych zmian: https://www.gov.pl/web/premier/projekt-ustawy-o-zmianie-ustawy-o-podatku-dochodowym-od-osob-fizycznych-ustawy-o-podatku-dochodowym-od-osob-prawnych-oraz-niektorych-innych-ustaw6 .

Przytoczę trzy propozycje dotyczące zmian w PIT :

1. Brak opodatkowania w określonych przypadkach nieodpłatnego przekazywania najbliższej rodzinie rzeczy ruchomych – proponuje się opodatkowanie przychodów z odpłatnego zbycia rzeczy ruchomych otrzymanych przez najbliższą rodzinę przedsiębiorcy, który wykupił tę rzecz do majątku prywatnego po zakończeniu leasingu operacyjnego, a którą wcześniej wykorzystywał w działalności gospodarczej, jeżeli rodzina korzysta ze zwolnienia z podatku od spadków i darowizn i odpłatnego zbycia dokona przed upływem 3 lat od otrzymania.
Do tej pory po leasingu możliwy był wykup pojazdu przez przedsiębiorcę i niezaliczanie go do składników majątku firmy , a następnie darowizna pojazdu najbliższej rodzinie , która mogła zbyć pojazd bez PIT po upływie 6 miesięcy od nabycia .
Szczegółowa analiza dysponowania pojazdem po leasigu została omówiona we wcześniejszym poście pt "Darowizna lub sprzedaż samochodu osobowego po leasingu."

2. Wątpliwości interpretacyjne związane ze skutkami prawnopodatkowymi przeniesienia praw własności – proponuje się jednoznaczne wskazanie, iż przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy PIT, które ma na celu uregulowanie w całości lub w części zobowiązania, w tym z tytułu zaciągniętej pożyczki (kredytu), jest wysokość zobowiązania uregulowanego w następstwie takiego odpłatnego zbycia (tzw. datio in solutum).

Do tej pory wątpliwości budziła sytuacja czy jest opodatkowany dochód ze zbycia nieruchomości , gdy dochodziło przed upływem 5 lat od nabycia nieruchomości do jej zbycia , jednak nie w formie umowy sprzedaży , a tzw. umowy o świadczenie zastępcze ( datio in solutum) , gdy nabywca posiadał np. wierzytelność w postaci pożyczki do zbywcy , a w wyniku przeniesienia własności dochodziło do umorzenia pożyczki w całości lub w części .
Taka forma nabycia pozwalała również na uniknięcie podatku od czynności cywilnoprawnych ( tzw. umowa nienazwana w przepisach prawa podatkowego ) .

3. Szerokie rozumienie sformułowania „własnych celów mieszkaniowych” w ramach tzw. ulgi mieszkaniowej – proponuje się doprecyzowanie zasad korzystania z ulgi mieszkaniowej, poprzez wskazanie, że ma ona służyć zaspokojeniu własnych potrzeb mieszkaniowych podatnika. Realizacją tych potrzeb będzie nabycie nieruchomości albo praw o charakterze mieszkalnym albo gruntów pod budowę własnego domu, jeżeli podatnik nie ma innej nieruchomości, lokalu mieszkalnego.

Sprawa nabycia nieruchomości , lokalu itd na własne cele mieszkaniowe od lat budziła wątpliwości interpretacyjne . Trudno odpowiedzieć na pytanie np. ile lokali może być nabytych i wykorzystywanych na własne cele mieszkaniowe , szczególnie w sytuacji korzystania z co najmniej dwóch lokali mieszkalnych jednego jako głównego lokum , a drugiego jako lokum wypoczynkowego, choć w tym ostatnim, wypadku sprawa wydaje się być oczywista . Wynajmowanie lokalu mieszkalnego nawet czasowe wskazuje na to , że nie jest on wykorzystywany na własne cele mieszkaniowe.

Projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw Informacje o publikacji dokumentu Pierwsza publikacja: 12.09.2025 16:52 Agnieszka Kowalska Wytwarzający/ Odpowiadający: Minister Finansów i Gospoda...

21/10/2025

Niekorzystne zmiany od 1 stycznia 2026 roku związane z samochodami osobowymi w firmach . Nie ma na dziś pełnej jasności , więc prezentowane poglądy są moją interpretacją przepisów podatkowych .

Od 1 stycznia 2026 r. przedsiębiorców czeka istotna zmiana dotycząca rozliczania samochodów osobowych w kosztach działalności. W życie wejdą przepisy wprowadzające nowe limity amortyzacji dla aut osobowych ( przepisy wprowadzone w ramach Polskiego Ładu ) , które znacząco ograniczają korzyści podatkowe związane z zakupem pojazdów spalinowych.
Nowe limity amortyzacji dla aut osobowych – kogo obejmą?
Nowe przepisy będą miały zastosowanie wyłącznie do pojazdów wprowadzonych do ewidencji środków trwałych po 31 grudnia 2025 r. Samochody nabyte wcześniej będą nadal rozliczane na dotychczasowych zasadach.
Od 2026 roku obowiązywać będą trzy limity uzależnione od rodzaju napędu i emisji CO₂:
225 000 zł – auta elektryczne lub napędzanych wodorem,
150 000 zł – auta spalinowe, których emisja CO₂ wynosi poniżej 50 g/km oraz te wprowadzone do środków trwałych przed 1 stycznia 2026 roku,
100 000 zł – auta spalinowe, których emisja CO₂ wynosi 50 g/km lub więcej.

Na dziś nie ma precyzyjnych przepisów przejściowych w tym zakresie dla samochodów objętych leasingiem operacyjnym oraz wynajmem długoterminowym a rozpoczętych przed 31 grudnia 2025 roku , ale według ostatniego stanowiska Ministerstwa Finansów limit obowiązujący do 31 grudnia 2025 – 150.000 zł nie będzie miał zastosowania do odliczeń kosztów do pojazdów w leasingu , najmie długoterminowym itp. Sprawa jest jednak dyskusyjna , gdyż narusza zasadę praw nabytych .
Większość dostępnych na rynku aut benzynowych, diesla oraz klasycznych hybryd ( nie wliczając PLUG IN) , nie spełnia wymogów niskoemisyjnych, przez co trafi do nowej kategorii z limitem 100 000 zł. Oznacza to, że przedsiębiorcy będą mogli rozliczyć mniejszą część wydatków, co wpłynie na wysokość PIT i składek zdrowotnych.
Przykład: zakup auta za 160 000 zł:
- do końca 2025 r. można zaliczyć w koszty poprzez odpisy amortyzacyjne kwotę do 150 000 zł netto ( do tej kwoty zalicza się 50% nieodliczonego podatku VAT przy mieszanym wykorzystywaniu pojazdów do celów prywatnych i służbowych ) , kwota 10.000 zł nie wejdzie w koszty
- od 2026 r. jedynie 100 000 zł netto – pozostałe 60 000 zł nie daje żadnych korzyści podatkowych (przepada).
Parametr emisji CO₂ dla pojazdów będzie ustalany na podstawie danych z Centralnej Ewidencji Pojazdów (CEPiK), pochodzących z dokumentów homologacyjnych. Te informacje zadecydują, do jakiego limitu amortyzacyjnego zakwalifikuje się konkretny pojazd.

Ogólnie trzeba stwierdzić , że zmiany nie są korzystne dla podatników, pomimo znaczącej inflacji oraz wzrostu ceny samochodów.
Tak więc tylko zakup samochodu osobowego do 31 grudnia 2025 roku i wprowadzenie go do ewidencji środków trwałych daje gwarancję zaliczania w koszty amortyzacji do kwoty 150.000 zł .

06/05/2024

Darowizna lub sprzedaż samochodu osobowego po leasingu

Prowadząc jednoosobową działalność można zastanawiać się, czy należy płacić VAT w przypadku darowizny samochodu osobowego, dokonanej przez przedsiębiorcę na rzecz członka rodziny, po uprzednim wykupie od leasingodawcy. Jedna z najnowszych interpretacji fiskusa w tym zakresie - dyrektora KIS z 16 stycznia 2024 r. nr 0111-KDIB3- 1.4012.787.2023.5.KO jest korzystna dla podatników.
Dyrektor KAS potwierdził, że jest możliwy prywatny wykup samochodu z leasingu. W takim wypadku podatnik nie ma prawa do odliczenia VAT przy wykupie oraz używaniu prywatnym w okresie między wykupem a darowizną. Jednocześnie późniejsza darowizna jako czynność już z majątku prywatnego przedsiębiorcy osoby fizycznej nie będzie podlegała podatkowi VAT jako podatkowi należnemu. Istotne jest to , aby podatnik nie wprowadzał tego pojazdu po leasingu do ewidencji środków trwałych firmy. Dyrektor KIS wyjaśnił, że skoro po wykupie pojazdu z leasingu osoba fizyczna nie planuje odliczać podatku VAT naliczonego wynikającego z faktury, a po wykupie nie będzie wykorzystywać samochodu na cele związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, to wykup samochodu po zakończeniu leasingu nastąpi do majątku osobistego przedsiębiorcy, dlatego nie przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z faktury dokumentującej wykup samochodu z leasingu.
W takich okolicznościach przekazując w formie darowizny małżonkowi, zstępnym, wstępnym, pasierbowi, rodzeństwu, ojczymowi i macosze (osoby należące do tzw. grupy zerowanej w podatku od spadków i darowizn - art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn) wskazywany samochód osobowy, osoba fizyczna nie będzie działała w charakterze podatnika prowadzącego działalność gospodarczą, czyli że czynność ta nie będzie nosiła znamion działalności gospodarczej.
Udzielając interpretacji Dyrektor KIS powołał się na podstawę prawną wynikającą z art. 15 ust. 1 i ust. 2, art. 86 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn.: Dz.U. z 2023 r. poz. 1570 z póź . zm.).

Inną kwestią jest to, że w przypadku gdy wartość darowizny przekracza kwoty wolne od podatku, wówczas obdarowany powinien w terminie nie dłuższym jak 6 miesięcy od daty dokonania darowizny zgłosić fakt nabycia majątku właściwemu dla obdarowanego naczelnikowi urzędu skarbowego na druku podatkowego zgłoszenia SD-Z2.
Dla wyjaśnienia wskazać należy, że obecnie obowiązujące zwolnienia w podatku od spadków i darowizny zostały znacząco podwyższone i wynoszą :

1) 36 120 zł - jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do I grupy podatkowej;
2) 27 090 zł - jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do II grupy podatkowej;
3) 5733 zł - jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do III grupy podatkowej.

Do poszczególnych grup podatkowych zalicza się:
1) do grupy I - małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów;
2) do grupy II - zstępnych rodzeństwa, rodzeństwo rodziców, zstępnych i małżonków pasierbów, małżonków rodzeństwa i rodzeństwo małżonków, małżonków rodzeństwa małżonków, małżonków innych zstępnych;
3) do grupy III - innych nabywców.

W przypadku darowizny nie wystąpi dochód po stronie darczyńcy, wobec czego w sprawie nie znajdzie zastosowania ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych . W przypadku sprzedaży pojazdu po leasingu taki dochód wystąpi i co do zasady będzie podlegał podatkowi od osób fizycznych o ile sprzedaż nastąpi w terminie krótszym niż pełne 6 miesięcy licząc od następnego miesiąca po dacie nabycia auta po leasingu . Po upływie tego terminu sprzedaż będzie wolna od podatku dochodowego od osób fizycznych .

Call now to connect with business.

27/04/2024

miło pooglądać w drodze kolorowe kwitnące pola rzepaku:)

21/11/2023

Roszczenia o zachowek

Roszczenie o zachowek to jedno z podstawowych praw spadkowych przysługujących w polskim systemie prawnym. W sytuacji, gdy osoba nam bliska zmarła, a my zostaliśmy pominięci w testamencie lub nie otrzymaliśmy należnego nam udziału w spadku, gdyż spadkodawca za życia zadysponował majątkiem na rzecz innych osób z pominięciem wszystkich lub niektórych spadkobierców (np. uczynił darowizny), warto zastanowić się nad skorzystaniem z tego prawa. Razem z Radcą Prawnym Ryszardem Kowalczykiem przedstawimy kluczowe informacje dotyczące roszczeń o zachowek.

Prawo do zachowku – kiedy przysługuje i komu

Zachowek to instytucja prawna mająca na celu ochronę interesów najbliższych członków rodziny zmarłego, którzy nie zostali uwzględnieni w testamencie lub zostali pominięci czynnościami przysparzającymi majątku innym osobom za życia spadkodawcy . Prawo do zachowku przysługuje zstępnym ( dzieciom , wnukom w przypadku gdy dzieci nie dożyły otwarcia spadku), małżonkowi oraz rodzicom zmarłego.

Wartość zachowku

Roszczenie o zachowek ma charakter pieniężny, a wiec nie możemy domagać się np. wydania części darowanej za życia przez spadkodawcę nieruchomości od osoby która tę nieruchomość otrzymała.
Wartość zachowku jest wyrażona jako część spadku, która przysługiwałaby uprawnionemu, gdyby dziedziczył on z ustawy. Zstępnym, małżonkowi oraz rodzicom spadkodawcy, którzy byliby powołani do spadku z ustawy należą się, jeżeli uprawniony jest trwale niezdolny do pracy albo jeżeli zstępny uprawniony jest małoletni w dacie zgonu spadkodawcy dwie trzecie wartości udziału spadkowego, który by mu przypadał przy dziedziczeniu ustawowym, w innych zaś wypadkach - połowa wartości tego udziału.
Jeżeli wartość udziału spadkowego wynosiłaby w przeliczeniu na PLN 100.000,00 zł, wówczas roszczenie pieniężne o zachowek będzie wynosiło 50.000,00 zł (1/2) lub 66.666,00 zł (2/3) .
Wartość przedmiotu darowizny oblicza się według stanu z chwili jej dokonania (w przypadku gdy na przedmiocie darowanym uczyniono po darowiźnie nakłady , bierzemy pod uwagę stan techniczny rzeczy z chwili darowizny, a według cen z chwili ustalania zachowku.

Roszczenie o zachowek – droga sądowa i pozasądowa

Dochodzenie roszczenia o zachowek odbywa się na drodze sądowej poprzez złożenie pozwu w sądzie. Taki pozew powinien zawierać informacje dotyczące osoby uprawnionej do zachowku oraz spadkobiercy lub osoby trzeciej, od której roszczenie jest dochodzone. Należy również określić wartość roszczenia oraz wskazać zasady wyliczenia kwoty pieniężnej na której się opiera.
Ważnym elementem dochodzenia roszczenia o zachowek jest zgromadzenie odpowiedniej dokumentacji, która pozwoli wykazać nasze prawo do tego świadczenia. Przykładami takiej dokumentacji mogą być akty zgonu, akty urodzenia, akt małżeństwa . Skuteczne dochodzenie roszczenia o zachowek wymaga ponadto dalszych trudniejszych już czynności, jak udokumentowania przed sądem substratu zachowku przez co należy rozumieć składniki majątkowe mienia spadkodawcy który rozporządził nimi za życia (np. darowizna konkretnej i oznaczonej nieruchomości czy lokalu, środków pieniężnych, praw majątkowych, akcji lub udziałów w spółkach itd.) lub wchodzącymi w skład masy spadkowej jaka pozostała po śmierci spadkodawcy, którą rozporządził spadkodawca w sposób odbiegający od reguł dziedziczenia ustawowego .
Dla roszczenia o zachowek istotnym jest również to, że dochodzący roszczenia nie musi przeprowadzać sprawy spadkowej w sądzie lub sporządzać aktu poświadczenia dziedziczenia u notariusza w których ustalane są dziedziczone udziały po zmarłym, stanowiące podstawę do ustalenia zachowku (np. dziedzicząc udział 1/3 zachowek wynosi odpowiednio 1/6 lub 2/9). Innymi słowy w toku procesu sądowego wystarczy przestankowe wykazanie , że uprawnionemu do zachowku przysługuje status spadkobiercy ustawowego lub testamentowego.
Zachowek przysługuje tylko od darowizny lub innych czynności nieodpłatnych dotyczących rzeczy dokonanych przez spadkodawcę za życia, natomiast czynności odpłatane takie jak np. sprzedaż rzeczy, zamiana, dożywocie nieruchomości nie mogą stanowić podstawy dla ustalenia substratu pieniężnego zachowku, a w konsekwencji dochodzenia zachowku.
Niezależnie od procedury sądowej jest możliwe przeprowadzenie postępowania mediacyjnego lub zwykłych negocjacji , które znacząco obniżą koszty związane z ustaleniem wysokości zachowku.

Termin na dochodzenie roszczenia o zachowek

Roszczenia uprawnionego z tytułu zachowku przedawniają się z upływem lat pięciu od ogłoszenia testamentu.
Roszczenie przeciwko osobie obowiązanej do uzupełnienia zachowku z tytułu otrzymanych od spadkodawcy zapisu windykacyjnego ( w testamencie na wypadek śmierci) lub darowizny (za życia) przedawnia się z upływem lat pięciu od otwarcia spadku.
Datą otwarcia spadku jest data zgonu spadkodawcy.

Odroczenie terminu płatności, rozłożenie na raty, obniżenie zachowku

W 2023 roku w kodeksie cywilnym wprowadzono istotne zmiany. Obowiązany do zaspokojenia roszczenia z tytułu zachowku może żądać odroczenia terminu jego płatności, rozłożenia go na raty, a w wyjątkowych przypadkach - jego obniżenia, przy uwzględnieniu sytuacji osobistej i majątkowej uprawnionego do zachowku oraz obowiązanego do zaspokojenia roszczenia z tytułu zachowku.

W przypadku rozłożenia na raty roszczenia z tytułu zachowku terminy ich uiszczenia nie mogą przekraczać łącznie pięciu lat.

W wypadkach zasługujących na szczególne uwzględnienie sąd, na wniosek zobowiązanego, może odroczyć termin zapłaty rat już wymagalnych lub przedłużyć termin, o którym mowa w zdaniu pierwszym. Zmieniony termin nie może być dłuższy niż dziesięć lat.

W razie ustania okoliczności uzasadniających obniżenie zachowku obowiązany z tytułu zachowku na wniosek osoby uprawnionej do zachowku zwraca uprawnionemu do zachowku sumę pieniężną, o którą obniżono zachowek. Zwrotu sumy pieniężnej nie można żądać po upływie pięciu lat od dnia obniżenia zachowku.

Podatek od zachowku

Należy pamiętać, że po otrzymaniu zachowku od osoby do tego zobowiązanej należy zgłosić do organu podatkowego fakt otrzymania świadczenia pieniężnego i zapłacić należny podatek wyliczany według zasad określonych w ustawie od spadków i darowizn . Ustawa przewiduje korzystne regulacje prawne, więc w wielu wypadkach istnieje możliwość w ramach optymalizacji podatkowej uniknięcia płatności tego podatku . Należy pamiętać o tym , że osoby bliskie zaliczone do grupy zerowej są zwolnione od podatku w przypadku złożenia zgłoszenia podatkowego do organu podatkowego w terminie 6 miesięcy od daty potwierdzenia nabycia praw do spadku , czy zachowku . W ramach usług kancelarii sporządzamy odpowiednią dokumentację podatkową dla organów skarbowych zarówno w sprawach opodatkowania spadku , zapisów, poleceń i zachowku .

W praktyce mojej kancelarii większość spraw dotyczących zachowku rozwiązywana jest w postępowaniach pozasądowych, a procedury sądowe są wyjątkiem od zasady.
W takim wypadku zawierana jest ugoda cywilnoprawna, a w przypadku jej niewykonania istnieje uproszczona możliwość uzyskania orzeczenia sądu zasądzającego uzgodnioną kwotę zachowku .

Call now to connect with business.

04/09/2023

Nowa ulga w podatku od czynności cywilnoprawnych

Osoby, które zakupią swoje pierwsze mieszkanie (na rynku wtórnym) poczynając od 31 sierpnia 2023 r. nie zapłacą podatku od czynności cywilnoprawnych od tej transakcji. Zwolnienie przysługuje też osobom, które posiadają już udział w mieszkaniu (domu), ale jest on mniejszy niż 50% i został nabyty w drodze dziedziczenia.
Opisane zwolnienie dotyczy nabycia pierwszego mieszkania lub domu na rynku wtórnym.
Zwolnienie przysługuje, jeżeli kupującym jest osoba fizyczna lub osoby fizyczne, a żadnej z nich, w dniu zakupu prawa do mieszkania lub domu nie przysługuje i przed tym dniem nie przysługiwało, żadne z tych praw ani udział w tych prawach.
Ze zwolnienia skorzystają także te osoby, które co prawda posiadają już udział w prawie do mieszkania lub domu, ale jego wysokość nie przekracza lub nie przekraczała 50% i został nabyty w drodze dziedziczenia.
Podstawa do zwolnienia : ustawa z 26 maja 2023 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym, ustawy o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa, ustawy o gospodarce nieruchomościami, ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2023 r. poz. 1463)

24/05/2023

Pięcioletni termin w związku z opodatkowaniem przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości

W przypadku wybudowania budynku na własnym gruncie, grunt ten wraz z budynkiem stanowi jedną rzecz (nieruchomość). Oznacza to, że skoro budynek nie stanowi odrębnej nieruchomości, to nie może być samodzielnym przedmiotem zbycia bez gruntu, na którym został wyniesiony. Sprzedaż nieruchomości obejmuje zarówno zbycie gruntu, jak i znajdującego się na nim budynku trwale z nim związanego. Dlatego za datę nabycia nieruchomości w takim wypadku uznać należy datę nabycia gruntu niezależnie od tego, kiedy na gruncie tym wzniesiono budynek.

Generalnie termin 5 letni do zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych w przypadku zbycia nieruchomości ( lokalu mieszkalnego ) liczy się od daty nabycia nieruchomości .
Powstało pytanie jak liczyć termin 5 letni po upływie którego sprzedaż nieruchomości jest zwolniona z podatku dochodowego od osób fizycznych gdy do sprzedaży doszło po wybudowaniu budynku mieszkalnego : czy od nabycia działki budowlanej , czy od zakończenia budowy budynku na tej działce . W danym przypadku dla oceny skutków podatkowych odpłatnego zbycia nieruchomości, istotne znaczenie ma data nabycia działki , która miała miejsce w 2017 roku . Na działce wybudowano dom mieszkalny w latach 2021-2022 . W konsekwencji planowana sprzedaż nieruchomości w 2023 roku nastąpi po upływie pięcioletniego okresu, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym doszło do nabycia gruntu, zatem nie będzie ona stanowić źródła przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a więc nie wystąpi obowiązek zapłaty podatku dochodowego w związku z taką sprzedażą.
Takie tezy można wysnuć analizując interpretacje podatkowe Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej pismo z dnia 9 marca 2020 r. 0113-KDIPT2-2.4011.19.2020.1.DA czy pismo z dnia 19 lipca 2019 r. 115-KDIT2-1.4011.189.2019.2.MST

09/05/2023

Legalna działalność gospodarcza bez rejestracji , czy to możliwe ?

Świadcząc na niewielką skalę usługi remontowe - działasz jako np. spec budowlany lub udzielający korepetycji , możesz to robić legalnie bez rejestrowania działalności, a tym samym opłacania od tego składek ZUS.

Warunkiem są przychody z takiej aktywności nie przekraczające obecnie 1 745 zł miesięcznie. Od 1 lipca 2023 limit ten istotnie wzrośnie zarówno z tego powodu , że ustawowo zmieni się z 50 do 75 % płacy minimalnej miesięcznie , a dodatkowo wzrośnie najniższa płaca.

Dwukrotny wzrost płacy minimalnej w 2023 roku , w tym od lipca 2023 do wysokości 3600 zł oraz zmiany w prawie dają w tym roku większe możliwości osobom zainteresowanym prowadzeniem nierejestrowanej działalności gospodarczej. Bez wpisywania do rejestru przedsiębiorców bez obowiązkowych składek ZUS – można w tym roku zarobić 26 000 zł brutto bez zakładania firmy. Jeśli będzie to jedyna forma przychodu , od działalności takiej nie trzeba będzie zapłacić podatku dochodowego PIT.
W praktyce nie ma przeszkód , aby wystawić rachunek za usługę .
Działanie bez rejestracji jest najlepsze dla osób które są zatrudnione na umowę o pracę i dodatkowo chcą dopracować na własny rachunek , ale także dla przyszłych przedsiębiorców, którzy mają koncepcje na własny biznes, ale nie wiedzą jak on się sprawdzi na rynku.

Możliwość prowadzenia nierejestrowanej działalności wynika z art. 5 ustawy Prawo przedsiębiorców .
Art. 5 ust. 1 ustawy przewiduje , że nie stanowi działalności gospodarczej działalność wykonywana przez osobę fizyczną, której przychód należny z tej działalności nie przekracza w żadnym miesiącu 50% kwoty minimalnego wynagrodzenia, o którym mowa w ustawie z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2020 r. poz. 2207), i która w okresie ostatnich 60 miesięcy nie wykonywała działalności gospodarczej.
Jeżeli przychód należny z działalności, o której mowa w art. 5 ust. 1, przekroczył w danym miesiącu wysokość określoną w ust. 1, działalność ta staje się działalnością gospodarczą, począwszy od dnia, w którym nastąpiło przekroczenie wysokości, o którym mowa w art. 5 ust. 1.
W takim przypadku osoba wykonująca działalność gospodarczą składa wniosek o wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej w terminie 7 dni od dnia, w którym nastąpiło przekroczenie wysokości przychodu

Przychód oznacza kwotę uzyskaną ze sprzedaży towarów lub usług , a nie dochód jako różnica pomiędzy przychodem a kosztem uzyskania przychodu .

Zgodnie z uchwaloną przez Sejm ustawą o zmianie ustaw w celu zlikwidowania zbędnych barier administracyjnych i prawnych limit przychodów przy działalności niezarejestrowanej zostanie podniesiony od 1 lipca 2023 roku do 75% minimalnego wynagrodzenia.
Ponieważ od 1 stycznia minimalne wynagrodzenie za pracę wynosi 3 490 zł, a od 1 lipca wynosić będzie 3 600 zł, miesięczny limit dochodów z nierejestrowanej działalności gospodarczej aktualnie wynoszący 1 745 zł od 1 lipca wzrośnie do 2 600 zł.

Konsekwencją tego, że poza Prawem przedsiębiorców nie ma w przepisach rozróżnienia na działalność gospodarczą rejestrowaną i nierejestrowaną jest obowiązek rozliczania uzyskiwanych w ten sposób dochodów z fiskusem.
Przychody z takiej działalności podlegają pod przepisy ustawy o podatku od towarów i usług – czyli VAT. Jednak zwolnienie podmiotowe z tego podatku w przypadku osiągania obrotów do 200 000 zł sprawia, że podatku tego płacić nie trzeba. Jedyny obowiązek na gruncie VAT wiąże się z prowadzeniem dziennej, uproszczonej ewidencji sprzedaży.
Prowadzenie takiej ewidencji jest też konieczne dla udokumentowania, że przychody nie przekraczają limitów uprawniających do korzystania ze statusu nierejestrowanej działalności gospodarczej.
Ewidencję trzeba prowadzić na bieżąco, wpisując każdego dnia, w którym dokona się sprzedaży – sumę uzyskanych kwot. W przypadku gdy nie było sprzedaży wpisać należy „0”.

Co do podatku dochodowego, to przychody z takiej działalności gospodarczej podlegają opodatkowaniu na zasadach ogólnych, a więc płaci się od nich podatek z tabeli skali podatkowej: 12 albo 32%. Biorąc jednak pod uwagę kwotę wolną 30 000 zł jeśli więc będziemy osiągać dochody tylko z nierejestrowanej działalności, nie zapłacimy podatku .
Należy jednak pamiętać , aby po zakończonym roku podatkowym złożyć PIT-36 i wykazać w nim w części o dochodach, w rubryce przychody z działalności nierejestrowanej sumy dochodów uzyskanych w poszczególnych miesiącach roku.

Z faktu prowadzenia nierejestrowanej działalności gospodarczej nie ma obowiązku zgłaszania jej do ZUS i płacenia od niej składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne ani składki zdrowotnej. Taka forma zarobkowania nie daje tytułu do obowiązkowych składek – podobnie jak np. umowa o dzieło. Jest to o tylko korzystne , że nawet po rozpoczęciu działalności i wpisie do CEiDG przedsiębiorca może skorzystać z różnego rodzaju ulg: ulga na start, mały ZUS, mały ZUS plus – ale i tak obowiązkowe składki, nawet w obniżonej wysokości, stanowią dodatkowe ryzyko prowadzenia biznesu, zwłaszcza na samym początku.

Trzeba pamiętać , że z tej formy nie może korzystać ten kto wcześniej prowadził w okresie poprzedząjcym taką działalność bez rejestracji , działalność zarejestrowaną w CEiDG ( 60 miesięcy wstecz) .
To oznacza, że nie można – mając nawet niewielkie obroty – wykreślić swoją firmę z CEIDG i przejść na działalność nierejestrowaną.

Nie można też skorzystać z działalności bez rejestracji, jeśli ma ona obejmować sprzedaż towarów lub usług zaliczanych do tak zwanej działalności regulowanej, a więc wymagającej koncesji , pozwolenia czy licencji .

11/04/2023

Darowizna pieniędzy dla najbliższych

Warunkiem zwolnienia od podatku od darowizny pieniędzy w kręgu najbliższej rodziny ( tzw. grupa zerowa) jest udokumentowanie ich wpłaty na rachunek obdarowanego przelewem bankowym lub przekazem pocztowym. Sytuacja, w której obdarowany otrzymuje gotówkę, a następnie wpłaca pieniądze na swoje konto, nie spełnia warunków do zastosowania zwolnienia, o którym mowa. Tak wynika z nowej uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W uchwale 7 sędziów z 20 marca 2023 r. (sygn. akt III FPS 3/22) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że użyte w art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy z 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn wyrażenie „udokumentowanie” – w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne – należy rozumieć w ten sposób, że dowód ten dokumentuje dokonanie wpłaty lub przelewu środków pieniężnych, będących przedmiotem czynności prawnej darowizny (art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego), przez darczyńcę na konto obdarowanego, a nie wpłatę lub przelew obdarowanego na własną rzecz w imieniu darczyńcy.

Powołane orzeczenie zostało wydane w związku z wątpliwościami, jak należy interpretować wskazany wcześniej art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Przepis ten całkowicie zwalnia od wspomnianego podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez członków najbliższej rodziny darczyńcy, tj. jego małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę. Aby zwolnienie mogło mieć zastosowanie, podatnik musi zgłosić nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu urzędowi skarbowemu w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego ( faktycznie najczęściej chodzi o datę otrzymania środków pieniężnych , ale dotyczy to również rzeczy i praw ).

Analiza uchwały prowadzi do wniosku, że Naczelny Sąd Administracyjny wskazane wątpliwości dotyczące zwolnienia z art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn rozstrzygnął na w sposób niekorzystny dla podatników.
Z uchwały NSA wynika, że aby wolno było zastosować omawiany przywilej podatkowy – wpłaty na konto obdarowanego musi dokonać darczyńca. Wpłata pieniędzy zrealizowana przez samego obdarowanego na swoje własne konto, nie spełnia warunków do zwolnienia określonych w tym przepisie.
Uzasadniając swoje stanowisko w tej kwestii NSA wyjaśnił m.in., że wprowadzenie do art. 4a ust. 1 ww. ustawy punktu 2 było celowym działaniem prawodawcy. Ustanowienie warunku udokumentowania otrzymania środków pieniężnych dowodem ich przekazania na rachunek bankowy obdarowanego ma na celu zapewnienie szczelności systemu podatkowego i uniemożliwienie działań zmierzających do wprowadzenia do obiegu środków pieniężnych o nieustalonym pochodzeniu.

Wnioski jakie płyną z tego orzeczenia wskazują na to , że warto przed dokonaniem czynności , a nie po jej dokonaniu zastanowić się nad skutkiem jaki wyniknie z danej czynności . Dostępność wyjaśnień internetowych warto zweryfikować zadając pytanie czy aby dobrze rozumiemy tekst dostępny w mediach .
Moje doświadczenia wskazują na to , że darowizny pieniędzy w rodzinie dokonywane są często bez uwzględnienia zgłoszenia obowiązku podatkowego, a to może mieć różne skutki przy okazji innych aspektów życiowych np. wówczas gdy należy wykazać źródło posiadanych dochodów przy okazji kontroli nabycia wartościowych składników majątkowych jak lokal mieszkalny w sytuacji gdy kupujący nie posiada wystarczających dochodów , rodzice dokonują bezpośredniej wpłaty za nabywany lokal deweloperowi , a lokal jest kupowany przez dzieci , w przypadku gdy zgłaszamy opodatkowanie spadku po śmierci spadkodawcy i chcemy skorzystać ze zwolnienia podatkowego ( zgłoszenie SD- Z2), a za życia spadkodawcy w okresie nie dłuższym jak 5 lat od daty śmierci spadkodawcy , spadkobierca otrzymał środki pieniężne i w wielu innych sprawach , których w chwili darowizny pieniędzy nie jesteśmy w stanie przewidzieć .

Polskie przepisy o opodatkowaniu spadków i darowizn na tle regulacji w innych państwach są bardzo korzystne , ale należy w sposób prawidłowy skorzystać z dobrodziejstwa podatkowego jakie stworzono w ustawie o podatku od spadków i darowizn. Brak zgłoszenia podatkowego na druku SD-Z2 może spowodować wszczęcie procedury o ustalenie wysokości podatku od spadku lub darowizny . W takim wypadku składane jest zeznania podatkowe na druku SD- 3 .