Kancelaria Pałosz

12/09/2024

Zachęcamy do zapoznania się z krótkim poradnikiem na temat Aktu o usługach cyfrowych, którego współautorem jest adw. dr Radosław Pałosz.

05/06/2024

Zachęcamy do wzięcia udziału w spotkaniu poświęconym wdrażaniu aktu o usługach cyfrowych do polskiego porządku krajowego. Jednym z prelegentów będzie adw. dr Radosław Pałosz. Już za kilka miesięcy można spodziewać się nowych przepisów poświęconych funkcjonowaniu DSA, przez co warto lepiej poznać swoje prawa (i obowiązki), kształtowane przez planowaną regulację.

21/05/2024

🎓 Wczoraj uzyskałem stopień naukowy doktora! 🎓

Temat mojej rozprawy to "Instytucje prawne a światy wirtualne". Badałem praktykę społeczności EVE Online i porównywałem tworzone przez nią systemy normatywne do systemów prawnych. Praca więc mocno teoretyczna i bez szczególnego zakorzenienia w konkretnej dyscyplinie. Ale jak się cieszę, że mogłem ją napisać!

Ktoś pomyśli, "Gość grał w gry i ma z tego doktorat, na co idą nasze pieniądze". Proszę jednak o więcej wiary w nasz system szkolnictwa wyższego.

Dlaczego to jest ciekawe z jakiegoś innego powodu, niż to, że środowisko badań było cyfrowe, a do tego poświęcone rozrywce? Z trzech głównych powodów, które wzbogacają naszą wiedzę o współczesnej rzeczywistości (nie tylko prawnej).

1️⃣ Wbrew pozorom, użytkownicy gier MMO mają bardzo ograniczoną swobodę działania - nie mogą złamać umowy licencyjnej z deweloperem, zajmującym zwykle zdecydowanie silniejszą pozycję. Co więcej, deweloper ma potężne narzędzie wpływania na ich zachowanie - może modyfikować kod programu. A to w istotnym zakresie predefiniuje charakter wykształconej w wirtualnym środowisku społeczności. Mimo to, projekt gier MMO musi zakładać dużą swobodę graczy, żeby ktokolwiek chciał je kupować. Napięcie między narzuconymi ograniczeniami oraz pozostawioną dużą swobodą działania skutkuje tworzeniem przez użytkowników niezwykle bogatych, hierarchicznych i skomplikowanych systemów normatywnych. W EVE Online funkcjonują wielotysięczne sojusze, które kontrolują poszczególne sektory ogromnego świata gry, kształtując cyfrową rzeczywistość.

2️⃣ W takich warunkach nie powstają co prawda systemy prawne, ale coś bardzo do nich podobnego. Przede wszystkim, ich istnienie jest podstawą do skoordynowanych działań kształtujących charakter wirtualnego świata. Użytkownicy biorą na siebie sporą odpowiedzialność nie tylko za utrzymanie usługi przy życiu (przez generowanie treści), ale również za budowanie bezpiecznej i atrakcyjnej atmosfery rozgrywki. Stanowią istotny element systemu moderacji treści, za skuteczność którego odpowiedzialny jest wyłącznie deweloper.

3️⃣ Wreszcie reguły badanych przeze mnie systemów normatywnych mogą dostarczać cennych informacji interpretacyjnych dla rozstrzygania granicznych problemów dotyczących naruszenia praw osób będących członkami społeczności gier MMO. W trakcie zapoznawania się z kulturą EVE napotkałem niejedną dyskusję dotyczącą tego, na ile można sobie pozwolić, wobec innych użytkowników, w szczególności w zakresie korzystania z wolności wypowiedzi.

08/03/2024

Adwokat Radosław Pałosz zgościł w pierwszym odcinku cyklu rozmów, których gospodarzem jest Rzecznik Finansowy. Cykl ten poświęcony będzie zagadnieniom luźno związanym z .

W odcinku między innymi o statusie "własności przedmiotów wirtualnych" i potencjalnego ryzyka związanego z inwestowaniem pieniędzy w .

Zachęcamy do oglądania i komentowania, a jeśli ktoś uzna, że jest to tego warte, to i do udostępnienia.

Zapraszamy na nowy cykl rozmów Rzecznika Finansowego „Wokół finansów”, w ramach którego dyskutować będziemy ze specjalistami z zakresu finansów, prawa, czy n...

17/02/2024

Akt o usługach cyfrowych (hasztag ) właśnie osiągnął swoją finalną formę! Dostawcy usług pośrednich powinni już być gotowi do stosowania jego regulacji. Życie uczy jednak, że zapewne nie wszyscy zdołali dostosować swoje usługi do nowych przepisów. Jest też szansa, że ktoś nie jest pewien co do spełnienia wszystkich wymagań. Z pomocą przychodzi blog Kancelarii Pałosz, gdzie zamieściliśmy 5 postów opisujących najważniejsze elementy regulacji:

1️⃣ Założenia i cele oraz podstawowe pojęcia: https://kancelariapalosz.pl/dsa-z-nuta-gamedevu-zalozenia-i-zakres-obowiazywania/

2️⃣ Obowiązki wszystkich dostawców usług pośrednich: https://kancelariapalosz.pl/dsa-z-nuta-gamedevu-struktura-odpowiedzialnosci-i-obowiazki-wszystkich-dostawcow-uslug-posrednich/

3️⃣ Obowiązki dostawców hostingu: https://kancelariapalosz.pl/dsa-z-nuta-gamedevu-obowiazki-dostawcow-hostingu/

4️⃣ Obowiązki platform w zakresie moderacji treści: https://kancelariapalosz.pl/dsa-z-nuta-gamedevu-obowiazki-dostawcow-hostingu/

5️⃣ Obowiązki platform w zakresie reklamy i interfejsów: https://kancelariapalosz.pl/dsa-z-nuta-gamedevu-obowiazki-platform-interfejsy-i-reklamy/

Rzecz jasna o akcie o usługach cyfrowych nie zapominamy i będziemy na bieżąco informować o praktyce jego stosowania i wdrażaniu do polskiego systemu prawnego.

Akt o usługach cyfrowych (z angielskiego Digital Services Act – DSA) wchodzi w życie w pełnej krasie już za nieco ponad miesiąc – 17 lutego 2024 r. Wówczas zacznie on obowiązywać wszystkich dostawców usług pośrednich. Przedsiębiorcy świadczący usługi drogą elektroniczną powinni ...

16/02/2024

Już jutro zaczyna obowiązywać w pełnej krasie*! W związku z tym na blogu już ostatni z cotygodniowych postów "przygotowawczych", gdzie streszczam i krótko komentuję obowiązki dostawców platform dotyczące reklam i "zwodniczych interfejsów" (link w komentarzu). Na co zwrócić szczególną uwagę?

🍬 Odpowiednie oznaczanie treści reklamowych jako reklam, które powinny dostarczać ponadto jasnych informacji co do tego, kto oferuje reklamowany produkt oraz przyczyny, dla których konkretna reklama wyświetla się akurat konkretnemu użytkownikowi.

💀 zakaz stosowania "dark patterns", a więc interfejsów, które manipulują zachowaniem użytkowników, ograniczając możliwość dokonania przez nich swobodnej i świadomej decyzji, np. w zakresie udzielania zgód marketingowych dostawcom, czy wyboru interesującego ich produktu.

🏷 Obowiązek stosownego oznaczania przedsiębiorców, jeszcze zanim zaczną oni oferować swoje usługi w ramach platformy. Łączy się z nim konieczność informowania konsumentów o tym, że od danego przedsiębiorcy nabyli nielegalny produkt lub usługę.

🎮 Przedstawiciele -u będą występować w różnych rolach - zarówno przedsiębiorców oferujących swoje produkty konsumentom, jak i dostawcy platform - jeśli oferowana przez nich gra zawiera odpowiednie elementy.

*Czekamy jeszcze "tylko" na Ministerstwo Cyfryzacji i jego projekt wdrażający rozporządzenie, w szczególności w zakresie koordynatora ds. usług cyfrowych. Mimo to, lepiej nie przyczyniać się do wydłużania kolejki skarg na zaniedbania dostawców usług pośrednich.

12/02/2024

Od piątku na blogu można przeczytać kolejny post na temat , tym razem na temat treści przez dostawców . Jakie są kluczowe zmiany?

🎏 Formalnie wprowadzona, funkcjonująca już u niektórych dostawców, instytucja " ", czyli niezlależnych podmiotów, które będą miały priorytet w rozpatrywaniu zgłoszeń nielegalnych treści przez platformy.

🤝 Wewnętrzne systemy rozpoznawania skarg i promowanie polubownego rozwiązywania sporów w systemie nadzorowanym przez koordynatora ds. usług cyfrowych.

👼 Szczególny nacisk na ochronę dzieci. To szczególnie istotne z perspektywy gamedevu, odbiorcami usług którego są często osoby małoletnie - warto przemyśleć interfejsy i dokumentację.

Ciekawych szczegółów odsyłamy do posta zalinkowanego w komentarzu.

10/02/2024

7️⃣ Przypominamy, że już za tydzień o tej porze będzie obowiązywać wszystkich dostawców pośrednich usług społeczeństwa informacyjnego, a więc całkiem sporo firm.

⏰ To ostatni moment na zrobienie przeglądu dokumentacji usług i analizy ich projektu pod kątem spełniania warunków dotyczących moderacji treści i odpowiedniego wyświetlania reklam konsumentom.

🖋 Od 4 tygodni na blogu naszej kancelarii sukcesywnie publikujemy wpisy dotyczące poszczególnych pakietów obowiązków z DSA. Staramy się, aby sygnalizowały wszystkie istotne zmiany, które powinny zostać wprowadzone, ale rzecz jasna nie zastąpią one merytorycznego wsparcia prawnika.

Źródło grafiki - kadr z komiksu: https://gunshowcomic.com/648

01/02/2024

Kolejna porcja informacji o DSA - tym razem z wyraźniejszą nutą gamedevu!

W związku z ( ), sektor już niebawem stanie przed nowymi wyzwaniami i możliwościami. Dla dostawców usług -u DSA wprowadza konieczność wprowadzenia prostych i przejrzystych "mechanizmów zgłaszania i działania" dotyczących moderacji nielegalnych treści (popularne notice & take action), uzasadniania decyzji o ograniczeniach dostępu do treści, a także obowiązek zgłaszania przez nich niektórych przestępstw. Producenci gier cyfrowych mogą występować zarówno jako dostawcy hostingu (jeśli obsługują gry sieciowe), a także jako użytkownicy (korzystając z platform sprzedażowych). Świadomość zmian w moderacji treści zapewni większą zgodność z prawem, ale i ułatwi ochronę ich praw w razie naruszeń.

Szczegółowo omawiam nowe obowiązki i ich znaczenie dla gamedevu w zalinkowanym w komentarzu poście.

*W przygotowaniu tego streszczenia pomógł mi ChatGPT4. Zalecił bardziej zwięzłe podsumowania postów, niż robiłem dotychczas - jestem ciekaw, jak odbije się to na odbiorze czytelników i zasięgach.

Chętnie przyjmiemy Państwa opinie, czy wolą Państwo krótkie wprowadzenie do treści, czy podsumowanie kluczowych punktów posta - co lepiej działa? Czy takie krótkie podsumowanie bardziej zachęca do otworzenia linka?

25/01/2024

We wtorek na blogu ukazał się post dotyczący kolejnej porcji zagadnień z DSA (link w opisie). Tym razem podsumowaliśmy najważniejsze zagadnienia dotyczące struktury odpowiedzialności przyjętej w akcie (horyzontalna odpowiedzialność kaskadowa - jakże mądrze to brzmi), a także streszczamy zestaw obowiązków, które będą musieli spełnić wszyscy dostawcy usług pośrednich - zwykłego przekazu, cachingu i hostingu.

Najważniejsze elementy, o których naszym zdaniem warto w tym kontekście pamiętać to:

💬 🚫 definicja nielegalnych treści, które wraz z treściami niezgodnymi z warunkami świadczenia usług powinny podlegać moderacji. Treściami nielegalnymi są te, które zawierają informacje niezgodne z prawem Unii i państw członkowskich bądź, te, które są niezgodne z prawem "przez odniesienie do działania". Drugi człon tej definicji jest sformułowany dość dziwacznie, przez co może niekiedy wymagać uważnej analizy, jaki rodzaj odniesienia powinien zostać uznany za niezgodny prawem.

🌞 Art. 4-6 DSA wprowadzające wyłączenia odpowiedzialności dla dostawców usług pośrednich za występowanie nielegalnych treści w świadczonych przez nich usługach, zastępując art. 12-15 ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną. Każdy z rodzajów usług pośrednich ma nieco inne wymogi, aby podlegać wyłączeniu, przy czym w przypadku usług zwykłego przekazu i cachingu ograniczają się one do nieingerowania w treści oraz zachowania określonych standardów technicznych i świadczenia usług. W przypadku hostingu jednak konieczny jest brak wiedzy o występowaniu nielegalnych treści ich usunięcie w przypadku powzięcia o nich wiadomości.

📃 Najważniejszy obowiązek, dotyczący opracowania warunków korzystania z usług o określonej treści i odpowiednio sformułowanych. Powinny one jasno opisywać działania, które dostawca może podjąć celem ograniczenia korzystania z usługi przez użytkownika, w związku z moderacją treści niedozwolonych, ze szczególnym uwzględnieniem automatycznych systemów algorytmicznego podejmowania decyzji oraz wprowadzonych systemów rozpoznawania skarg. Warto pamiętać, że w przypadku usług skierowanych przede wszystkim do małoletnich, warunki korzystania z usług powinny być odpowiednio dostosowane do ich możliwości poznawczych.

📣 konieczność składania corocznych sprawozdań z zakresu moderacji treści w usłudze oraz rozpoznanych w tym czasie skarg. Powinny być one powszechnie dostępne i sformułowane w formacie umożliwiającym odczyt maszynowy. Art. 15 DSA dość precyzyjnie wskazuje, jakie informacje powinni zawszeć w sprawozdaniach dostawcy poszczególnych rodzajów usług. Będzie to niewątpliwie największe obciążenie dla mniejszych podmiotów, które posiadają ograniczone zasoby, które mogą poświęcić na przygotowanie odpowiednich rozwiązań technicznych pozwalających sporządzić takie sprawozdanie. Niewątpliwie jego rzetelne złożenie będzie wymagało bieżącego prowadzenia dokumentacji i rejestrów składanych skarg.

18/01/2024

📆 W dniu dzisiejszym mija rok od uchwalenia przez Parlament Europejski rezolucji w sprawie ochrony konsumentów w grach wideo online: podejście z perspektywy jednolitego rynku europejskiego (2022/2014(INI)),https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/TA-9-2023-0008_EN.pdf . PE wyróżnił rynek gier wideo jako istotną gałąź europejskiej gospodarki, o znaczeniu zarówno społecznym (grają wszystkie grupy wiekowe), jak i gospodarczym (przemysł ten wspiera innowacje i dostarcza cenną rozrywkę).

Najważniejsze problemy, które zostały wyróżnione przez PE to:

🚸 ochrona dzieci i młodzieży przed szkodliwymi treściami, wyzyskiem oraz krzywdzącymi zachowaniami za pośrednictwem gier wideo. Parlament powołał się tu w szczególności na głośny przypadek platformy Roblox. Jak wynika z ustaleń dziennikarzy, nieletni są w Robloxie narażeni na liczne zagrożenia: nieuregulowaną pracę ponad miarę, zachowania mobbingowe, czy nawet molestowanie*. Jest to więc wyraźny przykład tego, jak trudno jest zapewnić bezpieczne środowisko rozgrywki - nawet, jeśli tytuł jest z założenia skierowany do niepełnoletnich graczy.

💉 uzależniający design gier, nakierowany na utrzymanie gracza jak najdłużej przed komputerem przez wprowadzanie takich rozwiązań jak odpowiednio dawkowane nagrody, czy płynne przejścia między różnymi sekcjami gry. Uzależnienie od gier komputerowych zostało wyróżnione jako osobna jednostka chorobowa przez WHO.

🎰 wprowadzanie mechanik hazardowych do gier, których symbolem są popularne jeszcze kilka lat temu "skrzynki z łupem" (lootboxy). Lootboxy w swojej najgorszej odmianie oferują jedynie pozornie losowe nagrody, w rzeczywistości będąc tak zaprojektowanymi, aby kierować postępowaniem w taki sposób, aby wydawali na nie jak najwięcej pieniędzy.

💶 wprowadzenie regulacji wspierających rozwój europejskiej branży gier wideo, biorąc pod uwagę, że jest to innowacyjny, prężnie rozwijający się sektor gospodarki, przyciągający specjalistów z różnych dziedzin. Ponadto jest on zdominowany przez małe i średnie przedsiębiorstwa, w tym i startupy, a więc podmioty obarczone szczególnym ryzykiem ekonomicznym, ale także szczególnym potencjałem rozwojowym.

❗ Parlament Europejski raczej więc skupił się na zagrożeniach związanych z branżą gamedevową, dodając jedynie ogólnikowe postulaty wsparcia twórców. Trudno jednak nie zgodzić się, że sygnalizowane problemy nadal pozostają aktualne i nie powinno się ich lekceważyć.

Zdaje się, że wchodzący niedługo w pełni w życie Digital Services Act może pomóc zrealizować choć w części postulat ochrony użytkowników w grach online.

Jak Państwa zdaniem idzie realizacja powyższych postulatów? Czy PE chciał po prostu być fajny, czy w europejskim prawie rzeczywiście przez ostatni rok pojawiło się trochę rozwiązań korzystnych dla gamedevu?

*Serdecznie polecam w tym temacie dwa reportaże People Make Games: https://www.youtube.com/watch?v=_gXlauRB1EQ i https://www.youtube.com/watch?v=vTMF6xEiAaY

15/01/2024

⌛ W karnawale jakoś tak nie ma na co czekać - Adwent już dawno minął, do Wielkiego Postu jeszcze trochę. Żeby wypełnić tę pustkę, proponujemy aktywnie czekać na akt o usługach cyfrowych, który osiągnie pełne obroty już 17 lutego.

🔥 W związku z tym, inaugurujemy krótki cykl postów wprowadzających w najważniejsze zagadnienia związane z DSA, który skończy się zaraz przed tym, jak regulacja zacznie obowiązywać wszystkich dostawców usług pośrednich hostingu, cachingu i zwykłego przekazu.

Zachęcamy do zapoznania się z podlinkowanym w komentarzu pierwszym postem cyklu, w którym przedstawiamy, kto powinien zadbać o wdrożenie regulacji. Z uwagi na to, że nie tylko my podejmujemy tę tematykę, dodaję od siebie również krótkie wskazówki dla przedstawicieli gamedevu, który jako branża niezwykle różnorodna, również oferuje usługi pośrednie objęte zakresem obowiązywania DSA. W tym kontekście we wpisie można znaleźć następujące rekomendacje:

1️⃣ Producenci gier wideo, którzy oferują gry posiadające funkcjonalności sieciowe, takie jak rozgrywka wieloosobowa, czat, "przenikanie" rozgrywki singleplayer różnych graczy (jak w Dark Souls, czy Death Stranding), powinni dokonać przegląd swojej dokumentacji i procedur pod kątem zgodności z DSA.

2️⃣ Jeśli dany tytuł jest również platformą internetową, umożliwiającą przede wszystkim przechowywanie i udostępnianie treści użytkowników, podlegać będzie musiał spełnić szczególnie wysokie standardy w świetle regulacji (o których niebawem).

3️⃣ W zakresie moderacji treści gier sieciowych, należy uwzględnić szczególne zagrożenia związane ze szkodliwymi treściami, wynikające z interaktywności gier wideo. W związku z tym, firma powinna szczególnie poważnie traktować kwestie zapewnienia bezpiecznego środowiska rozgrywki, zgodne z wymogami DSA.

4️⃣ Przedstawiciele gamedevu powinni regularnie analizować zastosowanie DSA do swoich usług, zwłaszcza jeśli dodają nowe funkcjonalności lub modyfikują istniejące, aby móc każdorazowo ocenić, w jakim zakresie są objęci regulacją.