13/05/2025
Jakie prawa posiada osoba zatrzymana?
Zatrzymanie przez policję to jedna z bardziej stresujących sytuacji, z jaką można się spotkać. Niezależnie od motywów zatrzymania, warto znać swoje prawa – bo w takich chwilach łatwo je przegapić, a ich naruszenie może mieć realne konsekwencje procesowe. Zatrzymanie to krótkotrwałe pozbawienie wolności określonej osoby w celu zastosowania środka zapobiegawczego albo w celu jej przymusowego doprowadzenia do organu procesowego.
W przypadku zatrzymania zatrzymanemu przysługują konkretne prawa:
• prawo do kontaktu z adwokatem – w tej kwestii przysługuje także prawo do bezpośredniej rozmowy, bez obecności zatrzymującego – jego obecność może być uzasadniona jedynie w wyjątkowych sytuacjach
• prawo żądania zawiadomienia określonych podmiotów – na żądanie o zatrzymaniu powinny być zawiadomione osoby najbliższe, inne osoby przez niego wskazane, pracodawca, szkoła lub uczelnia, gdy zatrzymanym jest żołnierz - jego dowódca, gdy zatrzymanym jest przedsiębiorca lub niebędący pracownikiem członek organu zarządzającego przedsiębiorcy - podmiot zarządzający przedsiębiorstwem
• prawo do wysłuchania - może się przysłużyć do wykazania okoliczności przemawiających za zwolnieniem
• prawo złożenia oświadczenia i odmowy złożenia oświadczenia – z drugiej strony zatrzymanemu przysługuje prawo do milczenia. Oznacza to, że w ramach wysłuchania zatrzymany nie musi składać żadnego oświadczenia, jeśli uzna, że byłoby ono niekorzystne dla niego samego lub osoby dla niego najbliższej.
• prawo do zainicjowania kontroli zatrzymania i złożenia zażalenia - W myśl art. 246 § 1 k.p.k. zatrzymanemu przysługuje zażalenie do sądu na zatrzymanie. W zażaleniu zatrzymany może domagać się zbadania zasadności, legalności oraz prawidłowości zatrzymania.
Ważną kwestią jest także kwestia odszkodowania od Skarbu Państwa za poniesioną szkodę oraz zadośćuczynienie za doznaną krzywdę, która przysługuje w razie niesłusznego zatrzymania.
