15/10/2024
សេរីភាពសារព័ត៌មាន និងបន្ទាត់ក្រហម
១-រដ្ឋធម្មនុញ្ញ , ច្បាប់ស្តីពីរបបសារព័ត៌មាន, សេរីភាពសារព័ត៌មាន , វិជ្ជាជីវៈអ្នកសារព័ត៌មាន និងធម្មនុញ្ញសម្រាប់អ្នកព័ត៌មាន គឺបានកំណត់ព្រំដែនដោយមិនត្រូវបំពានសិទ្ធិអ្នកដទៃ និងមិនត្រូវផ្សព្វផ្សាយរឿងមិនពិត ព័ត៌មានប្រឌិត និងព័ត៌មានក្លែងក្លាយដែលប៉ះពាល់សិទ្ធិ កិត្តិយស សេចក្តីថ្លៃថ្នូរ របស់បុគ្គល ឬស្ថាប័នណាមួយនោះទេ។
២-រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាតាមរយៈក្រសួងព័ត៌មាន គឺមានជំហរមុតមាំប្រយុទ្ធប្រឆាំងព័ត៌មានក្លែងក្លាយ និងព័ត៌មានមិនពិតដែលមានចរិតញុះញង់ដែលបណ្តាលឲ្យមានការប្រកាន់វណ្ណៈ ការបែងចែកវណ្ណៈ ការរើសអើង និងវឹកវរដល់សណ្តាប់ធ្នាប់សាធារណៈ។
៣-អ្នកសារព័ត៌មាន គ្មានអភ័យឯកសិទ្ធិ ឬនៅក្រៅដែនច្បាប់ព្រហ្មទណ្ឌទេ។ ការសរសេរឲ្យរួចពីដៃ សរសេរ ផ្សព្វផ្សាយផ្អែកលើព័ត៌មានមិនពិត ឬព័ត៌មានតែម្ខាងរួចវាយប្រហារ គឺខុសនឹងវិជ្ជាជីវៈ។ ខុសម្តងអាចនិយាយថាសុំទោស អធ្យាស្រ័យ ប៉ុន្តែបើច្រើនដងល្មមមានវិធានការណ៍ (រដ្ឋបាល ស៊ីវិល ឬព្រហ្មទណ្ឌ) ។
៤-ផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានមិនពិត ឬ ព័ត៌មានក្លែងក្លាយ ដោយផ្អែកលើប្រភពម្ខាង ដោយគ្មានការផ្ទៀងផ្ទាត់ ហើយរង់ចាំថាផ្សាយសិន ចាំគេប្រតិកម្ម ឬចាំគេប្រកាសព័ត៌មាន ចាំកែតម្រូវ ឬសុំទោស គឺជាអ្នកសារព័ត៌មានគ្មានវិជ្ជាជីវៈ ឬ មនុស្សគ្មានទំនួលខុសត្រូវ។ ពាក្យមួយចំនួនដែលមានចរិតមើលងាយ វាយប្រហារ បង្កឲ្យមានការភាន់ច្រឡំ (ប្រហើន ផ្គើន សាហាវហួសថ្លែង….ចាំមើលថាអ្នកអាន ឬ follower យល់ទៅវិជ្ជមាន ឬអវិជ្ជមាន) ។
៥-អ្នកសារព័ត៌មាន ទោះមាន ឬគ្មានអង្គភាព គឺចេះស្រលាញ់កិត្តិយស កេរ្តិ៍ឈ្មោះរបស់ខ្លួន ចេះស្អប់ខ្ពើមរឿងគ្រឿងញៀន រឿងខុសច្បាប់ , ចំណែកអ្នកដទៃ ហើយដូចឧទាហរណ៍ក្នុងរូបភាព តើបុគ្គលទាំងនោះពិតជាអាក្រក់ និងមិនគិតពីប្រយោជន៍របស់ជាតិ ឬ សង្គម ឬកូនចៅរបស់ខ្លួនពិតមែនឬ?
៦-មួយរយៈចុងក្រោយនេះ តម្លាភាព និងភាពត្រឹមត្រូវក្នុងវិស័យយុត្តិធម៌ ជាពិសេសគ្រឿងញៀន បានអនុវត្តដូចជាសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានពីចំណាត់ការរបស់ខ្លួន ដូច្នេះសូមអ្នកសារព័ត៌មានតាមដាន ឬសាកសួរ ឬសរសេរដោយផ្អែកប្រភពរបស់គេ។
៧-បន្ទាត់ក្រហម គប្បីគូសសម្រាប់អ្នកបំពានម្តង និងច្រើនដង។ ដើម្បីគុណភាពព័ត៌មាន ក្រសួងព័ត៌មានគប្បីចូលរួមសកម្មជាងនេះលើអ្នកសារព័ត៌មានគ្មានអង្គភាព។
៨-តាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មាន គឺឈ្មោះ អួយ ដែលជាមេខ្លោង គឺត្រូវបានផ្តន្ទាទោស ១ជីវិតរួចហើយ។ នេះឬការចោទប្រកាន់ប្រហ៊ើន ស្រាលពេកនោះ។