11/01/2026
ئەگەر زمانی ڕەسەنی من، بناغەی دەوڵەتی تۆ دەهەژێنێت،
مانای وایە کە تۆ دەوڵەتەکەت لەسەر خاکی من دروستکردووە.
نووسەر و ڕووناکبیری کوردی کوردستانی باکوور
شەهید "موسا عەنتەر" ١٩٢٠-١٩٩٢
موسا عەنتەر لە کتێبی«بیرەوەریەکانم»دا بەسەرهاتی ئەفسەرێکی تورکی فاشیت دەگێڕێتەوە کە ئەو ئەفسەرە خۆی بەشانازیەوە وەک یادگاریەکی جوانی خۆی بۆی گێڕاوەتەوە.
کە موسا عەنتەر ئەڵێت ئەفسەرەکە گوتی:
“ لە دێرسیم هەنگاوێکی گەورەی لەناوبردنمان دەستپێکردبوو،لە یەکێک لە ئەشکەوتەکان خێزانێکمان دۆزیەوە لە باپیرێک و دایک و باوکێک و منداڵێکی چوار پێنج ساڵان پێکهاتبوون؛گەورەکانمان لەوێ دا بەر ڕم و نێزە و هەر لەوێ تەواومان کردن. منداڵەکەشمان هێشتەوە،بەڵکو زانیارییەکی لێ دەربهێنین،چونکە نەماندەتوانی هیچ شتێک لە گەورەکانی دێرسیم وەرگرین،ئەمەش وای دەکرد دوای دۆزینەوەیان ڕاستەوخۆ سەریان بپەڕێنین،بەو پێیەی دەمانزانی هیچ شتێک ئاشکرا ناکەن.سەرتا بۆ ئەوەی منداڵەکە نەترسێ،کاتێک دایک و باوک و باپیرمان سەربڕی،ئەومان بردە لایەکی دیکە،هەوڵیشمان دەدا ببینە برادەری منداڵەکە،بۆیە نانمان دەدایێ،شەکرۆکەمان پێدەدا،بەڵام ئەو هیچی لێ وەرنەدەگرتین.ماوەک بەسەرچوو،نازانم چ کاتێک بوو بەڵام لەو سەر و بەندە فڕۆکەیەکی سەربازی خۆمان بەسەرماندا تێپەڕی،لە پڕ ئەو منداڵە کە خۆی گڕمۆڵە کردبۆوە و هیچی نەدەخوارد،هەر کە فڕۆکەکەی بینی،دەستی دا پارچە دارێک و وەک چەک نیشانەی لە فڕۆکەکەمان گرت،کە ئەو دیمەنەم بینی،زۆر توڕەبووم و فەرمانم کرد ئەو بیژیەش لەناو ببەن،سەربازەکان بە پیل ڕاکێشان منداڵەکەیان بردە سەر شاخێک و لەوێوە فڕێیان دا خوارەوە”
تورک هەر تورکە تەنها سەردەمەکە گۆڕانی بەسەرداهاتوە گەرنا هەمان ئەو فکریەتەیان هەر ماوە بەرامبەر بە کورد،و ئەم شەڕەی ئێستاش کە لە ڕۆژئاوا ئەکرێ هەر بەیارمەتی تورکی دژە ئازادی و تینو بە خوێنی کوردە، ئەمە جگە لەوەی وڵاتانی هاوسێ لەسەر مەسەلەی کود هەموویان هاوبەشی یەکتری ئەبن.
داواکاریشم لێتان کتێبی«بیرەوەریەکانم»ــی موسا عەنتەر بخوێننەوە.
تێبینی:وێنەکەشم بە زیرەکی دەستکرد چاککردیە.
محمد صۆفی
خوێندکاری بەشی یاسا-قۆناغی پێنجەم/زانکۆی سۆران.
