09/07/2026
part-01 "એક ગરીબ પિતાએ પોતાના દીકરાને મોટો માણસ બનાવવા માટે આખી જિંદગીનો ત્યાગ કર્યો... પરંતુ સફળતા મળતાં જ દીકરાએ પોતાના વૃદ્ધ પિતાને એકલા છોડી દીધા. વર્ષો પછી જ્યારે દીકરો બધું ગુમાવીને પાછો ફર્યો, ત્યારે પિતાએ એવું કર્યું કે આખું ગામ રડી પડ્યું. આ વાર્તાનો અંત તમને માતા-પિતાની સાચી કિંમત સમજાવી દેશે... તેથી આ વાર્તા અંત સુધી જરૂર જોતા રહેજો."
સાંજનો સમય હતો. વરસાદ પછીની ભીની માટીની સુગંધ આખા ગામમાં ફેલાઈ ગઈ હતી. ગામના છેવાડે આવેલા એક નાનકડા કાચા મકાનમાં એક વૃદ્ધ માણસ દીવાના ધૂંધળા પ્રકાશમાં બેઠા હતા. તેમના હાથમાં વર્ષો જૂનો એક ફોટો હતો. ફોટામાં એક નાનકડો છોકરો હસતો હતો અને તેની બાજુમાં ઉભેલો પિતા ગર્વથી તેની તરફ જોઈ રહ્યો હતો.
વૃદ્ધની આંખોમાંથી આંસુ ટપક્યાં.
ધીમે અવાજે તેઓ બોલ્યા…
"હું તો તારા માટે આખી જિંદગી જીવ્યો હતો બેટા… પણ તું મને જ ભૂલી ગયો…"
એટલામાં બહાર વીજળી ચમકી.
આ વૃદ્ધનું નામ હતું માધવભાઈ.
અને ફોટામાં દેખાતો છોકરો હતો તેમનો એકમાત્ર દીકરો નિખિલ.
ગુજરાતના બનાસકાંઠા જિલ્લાના એક નાના ગામમાં માધવભાઈ રહેતા હતા. તેમની પત્ની રમિલાબેનનું ઘણા વર્ષો પહેલાં બીમારીમાં અવસાન થઈ ગયું હતું. ત્યારથી માધવભાઈએ પિતા અને માતા – બંનેની જવાબદારી એકલા સંભાળી.
તેમની પાસે માત્ર ત્રણ એકર જમીન હતી. વરસાદ સારો પડે તો પાક આવતો, નહીં તો દેવું વધતું.
ગામના લોકો વારંવાર કહેતા,
"માધવ, હવે દીકરાને પણ ખેતરમાં ઉતારી દે. તું એકલો કેટલું કામ કરશે?"
પણ માધવભાઈ હંમેશા હસીને એક જ જવાબ આપતા.
"મારો દીકરો ખેડૂત નહીં બને… એ મોટો અધિકારી બનશે."
આ શબ્દો કહેતાં તેમની આંખોમાં ગજબનો વિશ્વાસ દેખાતો.
નિખિલ અભ્યાસમાં ખૂબ હોશિયાર હતો.
સરકારી શાળામાં ભણતો હોવા છતાં દર વર્ષે પ્રથમ આવતો.
શિક્ષકો પણ કહેતા,
"આ છોકરામાં કંઈક ખાસ છે. જો તક મળશે તો બહુ આગળ જશે."
માધવભાઈ માટે આ શબ્દો ભગવાનના આશીર્વાદ જેવા હતા.
દીકરાને ભણાવવા માટે માધવભાઈએ શું શું નહોતું કર્યું!
દિવસે પોતાના ખેતરમાં કામ…
રાત્રે હાઈવે પર આવેલા ગોડાઉનમાં ચોકીદારી…
રવિવારે ગામમાં દૂધ પહોંચાડવાનું કામ…
ક્યારેક તો સતત બે દિવસ ઊંઘવાનો સમય પણ મળતો નહીં.
પણ જ્યારે નિખિલની ફી ભરવાની વાત આવતી, ત્યારે તેઓ ક્યારેય પાછળ ન પડતા.
એક દિવસ શાળામાંથી સમાચાર આવ્યા.
નિખિલને અમદાવાદની મોટી એન્જિનિયરિંગ કોલેજમાં પ્રવેશ મળ્યો હતો.
ઘરમાં ખુશીનો માહોલ છવાઈ ગયો.
પરંતુ ફી સાંભળીને માધવભાઈના પગ નીચેની જમીન સરકી ગઈ.
ફી હતી…
ચાર લાખ રૂપિયા.
એટલા પૈસા તો તેમણે આખી જિંદગીમાં એકસાથે ક્યારેય જોયા પણ નહોતા.
તે રાત્રે તેઓ આખી રાત જાગતા રહ્યા.
ક્યારેક દીકરાનો ચહેરો જોતા…
ક્યારેક ભગવાનની મૂર્તિ સામે હાથ જોડતા.
બીજા દિવસે સવારમાં તેમણે જીવનનો સૌથી કઠિન નિર્ણય લીધો.
પોતાના પિતાની યાદગાર એવી અડધી જમીન વેચી નાખી.
જમીનના કાગળ પર સહી કરતી વખતે તેમની આંખો ભીની થઈ ગઈ.
પણ મનમાં એક જ વિચાર હતો.
"જમીન ફરી ખરીદી શકાય… પણ દીકરાનું ભવિષ્ય નહીં."
થોડા દિવસોમાં નિખિલ અમદાવાદ ભણવા ગયો.
સ્ટેશન પર વિદાય લેતી વખતે માધવભાઈએ પોતાના જૂના ખિસ્સામાંથી પાંચસો રૂપિયાની નોટ કાઢી.
"બેટા… બહુ નથી… પણ જરૂર પડે ત્યારે કામ આવશે."
નિખિલે નોટ લીધી.
પણ તે સમયે તેને ખબર નહોતી…
કે આ પાંચસો રૂપિયા માટે તેના પિતાએ ત્રણ દિવસ સુધી પોતે પૂરતું ભોજન પણ લીધું નહોતું.
અમદાવાદ પહોંચ્યા પછી નિખિલનું જીવન ધીમે ધીમે બદલાવા લાગ્યું.
મોટું શહેર…
નવી દુનિયા…
નવા મિત્રો…
અંગ્રેજીમાં વાતો…
મોંઘા કપડાં…
અને ધીમે ધીમે…
ગામ અને પિતાની સાદગી તેને શરમજનક લાગવા લાગી.
બીજી તરફ…
માધવભાઈ દર સાંજે ફોનની રાહ જોતા.
દરવાજા પાસે બેસીને કહેતા,
"આજે તો મારો બેટો જરૂર ફોન કરશે."
પણ ઘણી વખત આખો દિવસ પસાર થઈ જતો…
અને ફોન આવતો જ નહોતો.
એક સાંજે નિખિલનો ફોન આવ્યો.
માધવભાઈ ખુશીથી કાંપી ઉઠ્યા.
પણ એ ફોનમાં જે વાત થઈ…
એ તેમના જીવનની દિશા બદલી નાખવાની હતી.
અમદાવાદમાં નિખિલને આવ્યા હવે લગભગ છ મહિના થઈ ગયા હતા.
શરૂઆતના દિવસોમાં તે દરરોજ પોતાના પિતાને ફોન કરતો.
"બાપુ... તમે સમયસર જમજો."
"દવા ભૂલતા નહીં."
"હું પરીક્ષાની તૈયારી કરું છું."
માધવભાઈ માટે આ શબ્દો જ તેમની દુનિયા હતા.
પણ સમય ધીમે ધીમે બદલાવા લાગ્યો.
હવે ફોન દરરોજની જગ્યાએ અઠવાડિયામાં એકવાર આવવા લાગ્યો...
પછી મહિનામાં એકવાર...
અને પછી...
ક્યારેક બે-બે મહિના સુધી પણ કોઈ ખબર ન આવતી.
માધવભાઈ દર સાંજે પોતાના જૂના મોબાઇલને ચાર્જમાં મૂકી દેતા.
ગામના લોકો હસીને પૂછતા,
"માધવ, ફોન તો આવવાનો નથી... રોજ શા માટે રાહ જુએ છે?"
માધવભાઈ માત્ર હસતા.
"મારો દીકરો બહુ વ્યસ્ત હશે... પણ એક દિવસ તો જરૂર ફોન કરશે."
તેમનો વિશ્વાસ હજુ જીવતો હતો.
એક દિવસ બપોરે અચાનક મોબાઇલ વાગ્યો.
સ્ક્રીન પર લખેલું હતું...
"નિખિલ કોલિંગ..."
માધવભાઈના ચહેરા પર વર્ષો પછી જેવી ખુશી આવી ગઈ.
તેમણે ઉતાવળમાં ફોન ઉપાડ્યો.
"હા બેટા... કેમ છે? તું બરાબર છે ને?"
સામેથી થોડા ક્ષણો સુધી કોઈ અવાજ આવ્યો નહીં.
પછી નિખિલ ધીમા અવાજે બોલ્યો.
"બાપુ... મને તમારી સાથે એક મહત્વની વાત કરવી છે."
માધવભાઈ થોડા ગંભીર બન્યા.
"બોલ બેટા."
નિખિલ બોલ્યો,
"અમારી કોલેજમાંથી મને કેનેડાની એક મોટી કંપનીમાં ઇન્ટર્નશિપ મળી છે."
માધવભાઈ ખુશીથી ઉભા થઈ ગયા.
"અરે વાહ બેટા! ભગવાન તને ખૂબ આગળ વધારશે."
પણ નિખિલની વાત હજુ પૂરી થઈ નહોતી.
"બાપુ... ત્યાં જવા માટે લગભગ પંદર લાખ રૂપિયાની જરૂર પડશે."
આ સાંભળીને માધવભાઈ થોડા શાંત થઈ ગયા.
તેમણે ધીમેથી પૂછ્યું.
"બેટા... એટલા બધા પૈસા હું ક્યાંથી લાવીશ?"
નિખિલ થોડો ગુસ્સે થઈ ગયો.
"બાપુ! જીવનમાં એક જ તક મળે છે."
"જો આ તક ચૂકી જઈશ તો આખી જિંદગી પસ્તાઈશ."
માધવભાઈ સમજાવતા બોલ્યા.
"બેટા... મારી પાસે હવે વેચવા જેવું કશું બચ્યું નથી."
"જમીનનો અડધો ભાગ તો તારા ભણવા માટે વેચી દીધો."
"હવે જે બચ્યું છે એમાંથી જ મારું ગુજરાન ચાલે છે."
થોડા સમય સુધી ફોનમાં શાંતિ છવાઈ ગઈ.
પછી...
નિખિલે એવી વાત કહી...
જે સાંભળીને માધવભાઈનું હૃદય ધ્રુજી ઉઠ્યું.
"તો પછી બાકી રહેલી જમીન પણ વેચી નાખો."
આ શબ્દો સાંભળીને માધવભાઈ જાણે પથ્થર બની ગયા.
તેમણે ધીમેથી કહ્યું.
"બેટા... આ જમીન જ મારા જીવવાનો એકમાત્ર સહારો છે."
નિખિલ તરત બોલ્યો.
"બાપુ... તમે હંમેશા તમારા વિશે જ વિચારો છો."
"મારા ભવિષ્ય કરતાં તમને જમીન વધારે વહાલી છે."
આ શબ્દો માધવભાઈના હૃદયમાં તીરની જેમ વાગ્યા.
તેમની આંખોમાં આંસુ આવી ગયા.
"દીકરા... તારા માટે તો મેં આખી જિંદગી આપી દીધી."
"મારા વિશે વિચારવાનો સમય તો મને ક્યારેય મળ્યો જ નહોતો."
પણ નિખિલ હવે બદલાઈ ગયો હતો.
તે ગુસ્સામાં બોલ્યો.
"જો પૈસા નથી આપી શકતા તો સ્પષ્ટ કહી દો."
"મને હવે કોઈની મદદની જરૂર નથી."
અને...
એક ક્ષણમાં ફોન કાપી નાખ્યો.
માધવભાઈ ઘણા સમય સુધી ફોન હાથમાં લઈને બેઠા રહ્યા.
ઘરમાં એવી શાંતિ હતી કે દીવાલ પર લટકેલી ઘડિયાળનો અવાજ પણ ભારે લાગતો હતો.
તેમણે ધીમેથી પોતાની સ્વર્ગસ્થ પત્નીના ફોટા સામે જોયું.
"રમિલા... આપણો દીકરો ખરેખર એટલો બદલાઈ ગયો?"
એટલું કહીને તેઓ બાળકની જેમ રડી પડ્યા.
બીજા દિવસે સવારે તેઓ ખેતરમાં ગયા.
વર્ષોથી સાચવી રાખેલી બાકી રહેલી જમીન તરફ લાંબા સમય સુધી જોતા રહ્યા.
તેમના મનમાં એક જ પ્રશ્ન હતો...
"શું ખરેખર દીકરાના સપના માટે આ છેલ્લો સહારો પણ વેચી નાખવો જોઈએ?"
તેમણે આખો દિવસ કોઈ સાથે વાત ન કરી.
સાંજ પડતાં તેઓ ગામના જૂના મંદિર તરફ ચાલ્યા...
કારણ કે હવે નિર્ણય માણસ નહીં...
ભગવાન કરાવવાના હતા.
મંદિરના આંગણે બેઠેલા માધવભાઈ આખી રાત ભગવાન સામે મૌન રહ્યા.
ન તો તેમણે કોઈ ફરિયાદ કરી...
ન તો કોઈ માંગણી.
માત્ર એક જ પ્રશ્ન હતો...
"હે ભગવાન... શું સાચે જ મારા દીકરાનું ભવિષ્ય બચાવવા માટે હવે મારી છેલ્લી જમીન પણ વેચી દેવી પડશે?"
આંખોમાંથી આંસુ ટપકતા રહ્યા.
મંદિરના પૂજારીએ દૂરથી બધું જોયું.
તેઓ ધીમેથી નજીક આવ્યા.
"માધવભાઈ... દુઃખ અંદર રાખશો તો વધુ વધશે. શું થયું છે?"
માધવભાઈએ પહેલીવાર કોઈને પોતાના દિલની વાત કહી.
પૂજારી શાંતિથી સાંભળતા રહ્યા.
પછી માત્ર એટલું જ બોલ્યા...
"ક્યારેક ભગવાન આપણું બધું છીનવી લેતા નથી... તેઓ આપણને સાચા લોકો સુધી પહોંચાડે છે."
બીજા દિવસે સવારે માધવભાઈ તાલુકા શહેરમાં જમીનના દસ્તાવેજ તૈયાર કરાવવા નીકળ્યા.
દરેક પગલું ભારે લાગતું હતું.
રસ્તામાં તેમને બાળપણની દરેક યાદ આવતી હતી.
આ જ જમીનમાં તેમના પિતાએ હળ ચલાવ્યું હતું.
આ જ ખેતરમાં તેમની પત્ની રમિલાબેન સાથે વર્ષો સુધી મહેનત કરી હતી.
અને આજે...
આ બધું વેચવાનો દિવસ આવી ગયો હતો.
જ્યારે તેઓ રજિસ્ટ્રાર કચેરીની બહાર ઊભા હતા...
ત્યારે અચાનક એક કાળી એસયુવી તેમની સામે આવીને અટકી.
ગાડીમાંથી લગભગ સાઠ વર્ષની ઉંમરના એક ભવ્ય વ્યક્તિ નીચે ઉતર્યા.
તેમની સાથે બે લોકો પણ હતા.
માધવભાઈએ ધ્યાન ન આપ્યું.
પણ અચાનક તે વ્યક્તિ તેમની સામે આવીને બોલ્યા.
"તમે માધવભાઈ છો?"
માધવભાઈ આશ્ચર્યમાં પડી ગયા.
"હા... પણ તમે મને કેવી રીતે ઓળખો છો?"
તે વ્યક્તિ સ્મિત કરીને બોલ્યા.
"તમે મને ઓળખતા નહીં હો... પણ હું તમને ક્યારેય ભૂલ્યો નથી."
માધવભાઈ હજુ પણ મૂંઝવણમાં હતા.
ત્યારે તેમણે પોતાનો પરિચય આપ્યો.
"મારું નામ છે વિરેન શાહ."
"વીસ વર્ષ પહેલાં મારી કાર તમારા ગામ પાસે અકસ્માતમાં ખાડામાં પડી ગઈ હતી."
"એ વખતે આખું ગામ ડરી ગયું હતું."
"પણ તમે એકલા માણસે જીવના જોખમે મને બહાર કાઢ્યો હતો."
માધવભાઈને ધીમે ધીમે યાદ આવવા લાગ્યું.
હા...
એક વરસાદી રાત્રે ખરેખર એવો અકસ્માત થયો હતો.
પણ તેમણે તો માણસાઈના નાતે મદદ કરી હતી.
બદલામાં કંઈ લીધું નહોતું.
વિરેન શાહ આગળ બોલ્યા.
"હું આજે ગુજરાતની મોટી ઉદ્યોગ કંપની ચલાવું છું."
"હું ઘણા વર્ષોથી તમને શોધી રહ્યો હતો."
"પણ તમે ક્યાંય મળ્યા નહીં."
માધવભાઈ આશ્ચર્યથી સાંભળતા રહ્યા.
એટલામાં વિરેન શાહની નજર માધવભાઈના હાથમાં રહેલા જમીનના દસ્તાવેજ પર પડી.
"આ શું છે?"
માધવભાઈએ આખી વાત કહી.
દીકરો...
કેનેડા...
પૈસાની જરૂર...
અને છેલ્લી જમીન વેચવાનો નિર્ણય.
વિરેન શાહ થોડો સમય મૌન રહ્યા.
પછી તેમણે ધીમેથી પૂછ્યું.
"જો હું તમને આ પંદર લાખ રૂપિયા આપી દઉં તો?"
માધવભાઈ તરત જ પાછળ ખસી ગયા.
"ના સાહેબ..."
"હું ભીખ નહીં લઉં."
વિરેન શાહ હસ્યા.
"આ ભીખ નથી."
"આ તો એ ઉપકારનું નાનું ઋણ છે જે તમે વર્ષો પહેલાં મારા પર કર્યું હતું."
માધવભાઈએ ફરી પણ ઇનકાર કર્યો.
"મારે મહેનત વગરનો એક રૂપિયો પણ નથી જોઈએ."
આ જવાબ સાંભળીને વિરેન શાહની આંખોમાં આદર આવી ગયો.
તેમણે કહ્યું...
"એટલે જ તો હું તમને મદદ કરવા માંગું છું."
"તમારા જેવા ઈમાનદાર માણસો હવે બહુ ઓછા બચ્યા છે."
થોડી વાર પછી વિરેન શાહે એક નવી વાત કહી.
"જો તમને મંજૂર હોય તો..."
"મારી કંપનીમાં ગામડાના વિકાસ માટે એક પ્રોજેક્ટ શરૂ થવાનો છે."
"મારે એવા માણસની જરૂર છે જેના પર આંખ બંધ કરીને વિશ્વાસ કરી શકું."
"શું તમે મારી સાથે કામ કરશો?"
માધવભાઈ ચોંકી ગયા.
"પણ હું તો માત્ર ખેડૂત છું."
વિરેન શાહ હસીને બોલ્યા.
"મને ડિગ્રી ધરાવતો માણસ નથી જોઈએ... મને સચ્ચાઈ ધરાવતો માણસ જોઈએ."
માધવભાઈ કોઈ જવાબ આપી શકે તે પહેલાં...
તેમનો મોબાઇલ ફરી વાગ્યો.
સ્ક્રીન પર ફરી એક જ નામ ચમકી રહ્યું હતું...
"નિખિલ કોલિંગ..."
પણ આ વખતે...
ફોનની બીજી બાજુથી આવનાર સમાચાર...
માધવભાઈના જીવનને જ નહીં...
નિખિલના ભવિષ્યને પણ હંમેશા માટે બદલી નાખવાના હતા.
માધવભાઈના હાથમાં મોબાઇલ ધ્રુજી રહ્યો હતો.
સ્ક્રીન પર માત્ર એક જ નામ દેખાતું હતું...
"નિખિલ કોલિંગ..."
વિરેન શાહે ધીમેથી કહ્યું,
"ફોન ઉપાડી લો... કદાચ દીકરાને તમારી યાદ આવી હશે."
માધવભાઈએ એક ઊંડો શ્વાસ લીધો અને કોલ સ્વીકાર્યો.
"હેલો બાપુ..."
સામેથી નિખિલનો અવાજ આવ્યો.
પણ આ અવાજમાં પહેલાની જેવી લાગણી નહોતી.
માધવભાઈએ પ્રેમથી પૂછ્યું,
"કેમ છે બેટા?"
નિખિલે સીધો જ પ્રશ્ન કર્યો.
"પૈસાની વ્યવસ્થા થઈ?"
આ એક જ વાક્યએ બધું સ્પષ્ટ કરી દીધું.
માધવભાઈ સમજી ગયા...
આ ફોન પિતાને યાદ કરીને નહોતો આવ્યો.
આ ફોન માત્ર પૈસા માટે હતો.
થોડી ક્ષણો સુધી બંને વચ્ચે મૌન છવાઈ ગયું.
પછી માધવભાઈ ધીમેથી બોલ્યા,
"હજુ સુધી નથી થઈ."
નિખિલ ગુસ્સે થઈ ગયો.
"બાપુ, તમે હજી પણ વિચારતા જ રહેશો તો મારી તક જતી રહેશે."
"મારા બધા મિત્રો વિદેશ જવાની તૈયારી કરી રહ્યા છે."
"માત્ર હું જ પાછળ રહી જઈશ."
માધવભાઈએ શાંતિથી કહ્યું,
"દીકરા... મેં આખી જિંદગી તારા માટે જ જીવ્યો છું."
"પણ હવે મારી પાસે બચ્યું જ શું છે?"
નિખિલ કડક અવાજમાં બોલ્યો,
"તો પછી કોઈ પાસેથી ઉધાર લઈ લો."
"અથવા ઘર પણ વેચી દો."
આ શબ્દો સાંભળીને વિરેન શાહ પણ ચોંકી ગયા.
તેમણે પહેલીવાર સમજ્યું કે...
પૈસા માણસને કેટલો બદલી શકે છે.
માધવભાઈની આંખોમાં આંસુ આવી ગયા.
પણ તેમણે પોતાનો અવાજ સ્થિર રાખ્યો.
"બેટા... હું પ્રયત્ન કરું છું."
"બસ એટલું જ કહી શકું."
નિખિલે જવાબ આપ્યો,
"મારે ત્રણ દિવસમાં પૈસા જોઈએ."
"નહીંતર બધું બગડી જશે."
અને ફરી એકવાર...
ફોન કાપી નાખ્યો.
વિરેન શાહ લાંબા સમય સુધી કંઈ બોલ્યા નહીં.
પછી તેમણે માધવભાઈના ખભા પર હાથ મૂક્યો.
"તમે ખરેખર મહાન માણસ છો."
"આટલું બધું સહન કર્યા પછી પણ દીકરા માટે પ્રેમ ઓછો થયો નથી."
માધવભાઈ હળવું સ્મિત કરીને બોલ્યા,
"બાપનું દિલ ક્યારેય પોતાના સંતાન સામે પથ્થર બનતું નથી સાહેબ."
વિરેન શાહ થોડા વિચારમાં પડી ગયા.
પછી તેમણે પોતાના સહાયકને બોલાવ્યો.
"આજથી માધવભાઈ અમારી કંપનીના ગ્રામ વિકાસ વિભાગના મુખ્ય સલાહકાર રહેશે."
બધા આશ્ચર્યમાં પડી ગયા.
માધવભાઈ પણ.
"પણ સાહેબ... મને તો ઓફિસનું કામ પણ નથી આવડતું."
વિરેન શાહ હસ્યા.
"તમારે કાગળ નહીં..."
"લોકોના દિલ વાંચવાના છે."
તુરંત જ તેમને સન્માનજનક પગાર, રહેવાની વ્યવસ્થા અને કંપનીની ગાડી આપવામાં આવી.
માધવભાઈએ જીવનમાં પહેલીવાર અનુભવ્યું...
કે ઈમાનદારી ક્યારેય વ્યર્થ જતી નથી.
ભગવાન મોડા કરે...
પણ અંધેર નથી કરતા.
ત્રણ દિવસ પછી...
નિખિલના ખાતામાં પંદર લાખ રૂપિયા જમા થઈ ગયા.
પૈસા જોઈને તે ખુશીથી ઝૂમી ઉઠ્યો.
પણ...
એક ક્ષણ માટે પણ તેણે પોતાના પિતાને ફોન કરીને પૂછ્યું નહીં...
"બાપુ, તમે આટલા પૈસા ક્યાંથી લાવ્યા?"
તેના મનમાં માત્ર એક જ વિચાર હતો.
"હવે હું વિદેશ જઈશ... અને મોટી જિંદગી જીવીશ."
થોડા મહિનાઓ પછી...
નિખિલ કેનેડા પહોંચી ગયો.
મોટું શહેર...
ઊંચી ઇમારતો...
લક્ઝરી જીવન...
નવી દુનિયા...
ધીરે ધીરે તેણે ભારત અને પોતાના પિતાને લગભગ ભૂલી જ દીધા.
બીજી તરફ...
માધવભાઈ વિરેન શાહની કંપનીમાં પોતાના કામથી સૌના દિલ જીતી રહ્યા હતા.
તેમની ઈમાનદારી અને સાદગીના કિસ્સાઓ આખી કંપનીમાં ચર્ચાતાં હતા.
પણ...
કિસ્મત હજુ પોતાનો સૌથી મોટો ખેલ રમવાની બાકી હતી.
એક સાંજે વિરેન શાહે માધવભાઈને પોતાના બંગલામાં બોલાવ્યા.
તેમના ચહેરા પર ગંભીરતા હતી.
તેમણે એક ફાઇલ માધવભાઈના હાથમાં મૂકી અને કહ્યું...
"આજથી મારી જિંદગીનો સૌથી મોટો નિર્ણય હું તમારા હાથમાં સોંપું છું..."
માધવભાઈએ ફાઇલ ખોલી...
અને અંદર લખેલું વાંચીને તેમના પગ નીચેની જમીન સરકી ગઈ.
વિરેન શાહે માધવભાઈના હાથમાં ફાઇલ મૂકી.
માધવભાઈના હાથ ધીમે ધીમે કંપી રહ્યા હતા.
તેમણે ફાઇલ ખોલી.
પહેલા જ પાનાં પર લખેલું હતું...
"બોર્ડ ઓફ ડિરેક્ટર્સ – વિશેષ નિમણૂક"
માધવભાઈને કંઈ સમજાયું નહીં.
તેમણે વિરેન શાહ તરફ જોયું.
"સાહેબ... આ શું છે?"
વિરેન શાહ હળવું સ્મિત કરીને બોલ્યા,
"આજથી તમે અમારી કંપનીના ગ્રામ વિકાસ ટ્રસ્ટના અધ્યક્ષ બનશો."
"ગુજરાતના સૈંકડો ગામોમાં જે વિકાસનું કામ થશે..."
"એની જવાબદારી તમારી રહેશે."
માધવભાઈ એકદમ ગભરાઈ ગયા.
"સાહેબ... હું તો માત્ર સાતમું ધોરણ ભણેલો ખેડૂત."
"આટલી મોટી જવાબદારી હું કેવી રીતે સંભાળી શકું?"
વિરેન શાહે જવાબ આપ્યો,
"કંપની ચલાવવા માટે ડિગ્રી જોઈએ.""પણ લોકોનો વિશ્વાસ જીતવા માટે સચ્ચાઈ જોઈએ."
"અને એ તમારી પાસે ભરપૂર છે."
આ શબ્દો સાંભળીને માધવભાઈની આંખો ભીની થઈ ગઈ.
થોડા દિવસોમાં સમગ્ર કંપનીમાં આ સમાચાર ફેલાઈ ગયા.
ઘણા લોકો ખુશ હતા.
પણ...
દરેકને આ નિર્ણય ગમ્યો નહોતો.
કંપનીનો જૂનો મેનેજર પ્રકાશ મહેતા અંદરથી ખૂબ જ નારાજ હતો.
તે વર્ષોથી આ પદની રાહ જોઈ રહ્યો હતો.
તેના મનમાં એક જ વિચાર આવ્યો.
"એક સામાન્ય ખેડૂત મારી ઉપર કેવી રીતે બેસી શકે?"
એ જ ક્ષણથી તેણે માધવભાઈ સામે ગુપ્ત રમત શરૂ કરવાનો નિર્ણય લીધો.
બીજી તરફ...
કેનેડામાં નિખિલનું જીવન ખૂબ ઝડપથી બદલાઈ રહ્યું હતું.
નવી નોકરી...
નવી કાર...
મોંઘું એપાર્ટમેન્ટ...
વિદેશી મિત્રો...
અને હવે તેને લાગવા લાગ્યું હતું કે...
"હું મારી મહેનતથી અહીં પહોંચ્યો છું."
પિતાના ત્યાગની યાદ હવે ધીમે ધીમે મટી રહી હતી.
એક દિવસ તેની ઓફિસમાં પાર્ટી હતી.
બધા મિત્રો પોતાના પરિવાર વિશે વાતો કરી રહ્યા હતા.
એક મિત્રએ નિખિલને પૂછ્યું,
"તમારા પિતા શું કરે છે?"
નિખિલ થોડી ક્ષણ માટે ચૂપ રહ્યો.
પછી તેણે શરમથી ખોટું બોલી દીધું.
"મારા પિતા પણ મોટા બિઝનેસમેન છે."
આ શબ્દો બોલતાં તેને અંદરથી કંઈક ખૂંચ્યું...
પણ અહંકાર જીત્યો.
એ જ રાત્રે...
માધવભાઈએ વિદેશમાં રહેલા દીકરાને ફોન કર્યો.
ઘણી રિંગ વાગી.
અંતે નિખિલે ફોન ઉપાડ્યો.
"હા બાપુ... હું મીટિંગમાં છું."
માધવભાઈ ખુશીથી બોલ્યા,
"બેટા, આજે મને નવી નોકરી મળી."
"ભગવાનની કૃપાથી હવે બધું સારું થઈ રહ્યું છે."
નિખિલે ઉતાવળમાં જવાબ આપ્યો,
"ઓકે બાપુ... પછી વાત કરું."
અને...
ફોન કાપી નાખ્યો.
માધવભાઈ લાંબા સમય સુધી મોબાઇલ તરફ જોતાં રહ્યા.
તેમણે તો વિચાર્યું હતું...
દીકરો ખુશ થશે...
પણ...
તેને બે મિનિટ પણ ન મળી.
વિરેન શાહ દૂરથી આ બધું જોઈ રહ્યા હતા.
તેમણે ધીમેથી કહ્યું,
"જે સંતાનને પોતાના પિતાની ખુશી માટે સમય નથી..."
"સમય એક દિવસ તેને પણ એકલો કરી દે છે."
સમય પસાર થતો ગયો.
માધવભાઈએ પોતાના કામથી ગામડાંમાં અદ્ભુત પરિવર્તન લાવી દીધું.
ગરીબ બાળકો માટે શાળાઓ...
ખેડૂતો માટે પાણીની યોજના...
વિધવાઓને સહાય...
અને વૃદ્ધો માટે મફત આરોગ્ય કેમ્પ.
લોકો તેમને પ્રેમથી "માધવ કાકા" કહીને બોલાવવા લાગ્યા.
સમાચારપત્રોમાં તેમની પ્રશંસા થવા લાગી.
એક દિવસ કેનેડામાં...
નિખિલ પોતાની કંપનીમાં પહોંચ્યો.
ઓફિસના દરવાજા પર અસામાન્ય શાંતિ હતી.
થોડી વારમાં બધા કર્મચારીઓને કોન્ફરન્સ હોલમાં બોલાવવામાં આવ્યા.
કંપનીના માલિક સ્ટેજ પર આવ્યા અને ગંભીર અવાજમાં કહ્યું...
"આજથી અમારી કંપની ભારે આર્થિક નુકસાનમાં છે."
"અમે હજારો કર્મચારીઓને નોકરીમાંથી મુક્ત કરવા મજબૂર છીએ."
નિખિલનું હૃદય જોરથી ધબકવા લાગ્યું.
થોડી પળો પછી...
એક અધિકારીએ તેના હાથમાં સફેદ કવર મૂક્યું.
તેમાં માત્ર એક જ વાક્ય લખેલું હતું...
"Your Services Are No Longer Required."
નિખિલની આંખો સામે અંધારું છવાઈ ગયું.
જે જીવન પર તેને ગર્વ હતો...
તે માત્ર એક જ ક્ષણમાં તૂટી પડવાનું શરૂ થઈ ગયું.
કેનેડાની કંપનીના કોન્ફરન્સ હોલમાં સન્નાટો છવાઈ ગયો હતો.
નિખિલના હાથમાં સફેદ કવર હતું.
તે ફરી ફરીને એક જ વાક્ય વાંચી રહ્યો હતો...
"Your Services Are No Longer Required."
તેને વિશ્વાસ જ ન આવ્યો.
ગઈકાલ સુધી જે ઓફિસમાં લોકો તેને સલામ કરતા હતા...
આજે એ જ ઓફિસમાંથી તેને બહાર જવાનું કહેવામાં આવી રહ્યું હતું.
ધીમે ધીમે બધા કર્મચારીઓ બહાર નીકળવા લાગ્યા.
કેટલાક લોકો રડી રહ્યા હતા.
કેટલાક ગુસ્સામાં હતા.
નિખિલ જાણે પથ્થર બની ગયો હતો.
તેને પહેલીવાર સમજાયું...
નોકરી કાયમી નથી હોતી.
થોડા જ દિવસોમાં મુશ્કેલીઓ શરૂ થઈ ગઈ.
બેંકમાંથી ફોન આવ્યો.
"સર, તમારા હોમ લોનનો હપ્તો બાકી છે."
બીજા દિવસે...
કાર લોનની નોટિસ આવી.
