A d h y a y a n

27/01/2026

Unique class of sacred refuse.
We hold certain objects in deep reverence—be it divine images and idols, sacred prayer books such as Ganapati Pooja and Vishnu Sahasranamam, or our sacred national tricolour. Over time, through usage, they become soiled, torn, or broken. Discarding them in the dustbin or letting them be trampled underfoot is unthinkable. We yearn to retire them with dignity and dispose of them honourably.
1. Bharatiya Jhanda (National Flag)
We may fashion the flag from any cloth or paper. Once its life ends, how shall we bid it farewell respectfully? The Flag Foundation of India (FFI) undertakes their respectful recycling. Likewise, NGOs conduct "Vardi ka Samman" drives nationwide, ensuring these emblems retain their honour in disposal.
2. Divine Images, Idols, and Sacred Texts
Pooja patrika, wilting flowers, Geeta, stotras, and pooja manuals—what becomes of them once defaced or purposeless? Honourable disposal grows ever more pressing as such articles multiply daily.
3. Bhagavad Gita Volumes
It has become customary to gift the Gita to guests or as return prasaad. Households thus amass stacks in varied sizes and editions. How then to dispose of them reverently?
4. Temple Deities
Small shrines install dwarapalaka idols at entrances. Vandalised remnants appear in social posts, underscoring the urgency.
We generate a unique class of sacred refuse.
Our instinct compels us to house every deity in the puja ghar. Preserve them safely—do not let reverence turn to desecration. Use each image or idol only on the particular significant day of its pooja. Once the pooja is over preserve them safely somewhere honorably.
In my view, out of parmaarthik shraddha (utmost faith), we must either refrain from purchasing them or politely decline such gifts.

06/01/2026

Article 21 and the basic tenets of law that 'bail is a rule and jail is an exception' and 'presumption of innocence until and unless the guilt is proved'
Supreme Court yesterday denied bail to Umar Khalid and one more.
The trial was held for 5 years and so far, charge sheet could not be filed. The conduct of the case depends on the judge and the prosecutor. The prolonged process has punished the accused, without being proved guilty.
This has opened an interesting debate once again.
Out of 7 accused 5 were granted bail and two were denied, Article 14 was also violated. Is it so? All participants in a crime have done different roles and cannot be equated. So, Article 14 cannot be invoked. The Court felt that their role is different and ordered that within one year the prosecution has to complete the process and file charge sheet. If the charge sheet is not filed within one year, then the accused can again apply for bail.
Some say the UAPA is a draconian law. The opinions differ.
It is for us to stretch our mind and debate.

27/12/2025

Arnav Histrionics
"Nation wants to know"
"Where is environment Minister, Where is environment Minister?"
"Nation wants to speak to Delhi Chief Minister"
"Reopen Parliament,
Reopen Parkiament,
Reopen Parliament"
"Call the Minister,
Call the Minister,
Bring the Minister on the debate tonight"

18/12/2025

Sangeetha Barua is the new President of Press Club of India.
Let us hope ...
1. she will invite Mr. Modi for an unscripted press conference.
2. under her leadership the journalists will be fearless and unsold
3. she will be able to lead the journalists free from political machinations.
4. she will strive for survival of truth.

18/12/2025

National Herald Case
According to the media reports, The Rouse Avenue Court refused to take cognizance of the charge sheet filed by ED based on a private complaint by Dr. Swamy, against controversial takeover of National Herald.
The court observed that the charge sheet was filed based on a private complaint and no formal FIR was done by Delhi Police, hence the charge sheet by ED is not maintainable.
On 1 November 2012, Subramanian Swamy filed a private complaint in the Rouse Avenue court in Delhi alleging that both Sonia Gandhi and Rahul Gandhi have committed fraud and land grabbing worth ₹16 billion (US$190 million) by acquiring a publicl limited company called Associated Journals Limited (AJL) through their owned private company, Young Indian.
Basing on that case ED immediately filed PMLA proceedings in the count.
First complaint by Dr. Swamy on 01.11.2012
The Delhi Police / CBI filed an FIR on the same matter after 13 years, on 03.10.2025
Till then the union government has no time to file a formal FIR!!!!!!!

Without FIR filed, the ED filed a charge sheet which the count said is not maintainable.

So much was said about it by the leaders of both sides.
• All this is out of political vendetta
• There is no Predicate offence, but ED harassed the accused.
• There is no money trail, which is essential for money laundering case.
• Without FIR the ED grilled the accused
• Some said without dog, the tail is wagging.

Some questions remain. What is the real intent of government? Only to give punishment by process????????

• The Charge sheet filed by ED is dismissed, but the case remains.
• What options will Dr. Swamy have to take the case forward.
• Will ED file fresh charge sheet in accordance with the new FIR

Call now to connect with business.

23/11/2025

Ramlal to RN Ravi.

Is Governor post essential?

He is expected to act as a conduit between Union and the state governments., is he really so?

Should he be elected? Or should he be appointed by the Union Government?

Should the Governor be loyal to the Union Government? or is he expected to stand erect?

Some governor dismisses the CM when he is on foreign tour. Another dismisses the government at midnight and installs a new government before sun rise.

Is he an ornament or is he really useful to us? Or a smudge?

Is it a sinecure post for his own enjoyment or vested with a useful role? We have seen a Governor enjoying in his bed.

Is he a facilitator or a road blocker?

What is the role of the Governor Saheb the Great?

Let's debate.

21/11/2025

Time line or Limited Judicial Scrutiny?
Or back to square one?
Bills passed by Assembly, echoing peoples voice, sent to Governor for his assent, were lying in cold storage, for years. The governor procrastinating over the bill with a view to inconveniencing the opposition party state government and out of gratitude, to please his political boss who blessed him with a gubernatorial post. When TN Government approached the Supreme Court, the Justice Parthiwala bench imposed a time line of max 3 months for reserving the bill for Presidential assent. Within one month President has to either give assent or return it. After the expiry of the time limit the bills are deemed to be passed.
Whereupon the President raised 14 questions in Presidential reference to the SC.
The bench headed by Chief Justice Gavai observed in an advisory manner that
1. No deadlines for the constitutional authorities for the clearance of the bills can be imposed by SC.
2. The deemed assent to the bills is unconstitutional.
The verdict is seen by many as a victory to the Union Government.
The judgment says the inordinate and deliberate delay will have to be dealt with on a case-to-case basis. Judiciary cannot remain a mute spectator. Governors’ inaction is not acceptable. Limited Judicial Scrutiny is advisable.
In my opinion the 5-judge bench headed by Chief Justice Gavai did not upturn the Parthiwala judgment.
The governor should not adapt an obstructionist approach and must adapt dialogue process to iron out the differences. They observed that timelines cannot be fixed, that would be trampling upon separation of powers. Also deemed assent is against the spirit of the constitution.
This controversy is not likely to be resolved in near future. Therefore, we are back to square one.

Ramlal to RN Ravi they will remain same.

Call now to connect with business.

17/11/2025

The End of the Spam Era: How the DPDP Act, 2025 Will Finally Silence Unsolicited Calls and Messages
For years, most of us have resigned ourselves to a daily barrage of spam calls, unwanted SMS offers, and intrusive marketing emails. We often wonder in frustration: How on earth did they get my number and email?
The answer is painfully simple: until now, almost anything was allowed.

Small and medium businesses (over 70 % of Indian MSMEs, according to recent reports) depend heavily on cheap, mass-scale digital advertising — Google Ads, YouTube, Facebook, and bulk SMS/WhatsApp campaigns.
Data brokers openly sell “fresh” mobile number databases (10 lakh numbers for as little as ₹3,000–₹8,000).
Call centres buy leads containing name, phone, email, location, income bracket, and even loan or insurance requirements.
Many apps and websites quietly share or sell user data the moment you click “Accept” on vague privacy policies.

All of this has been largely unregulated — until now.
The Game-Changer: Digital Personal Data Protection Rules, 2025 (notified in 2025, enforcement begins in phases from early 2026)
Once fully implemented, the DPDP Act and its Rules will make today’s free-for-all data practices illegal. Here are the provisions that will directly kill most spam:

Explicit, Verifiable Consent is Mandatory
No company can message or call you for marketing unless you have actively and separately opted in for that specific purpose. Pre-ticked boxes and “continued use means consent” are dead.
Purpose Limitation
If you gave your number to a bank for KYC, the bank cannot share it with its insurance or credit-card partners. Data collected for one purpose cannot be repurposed without fresh consent.
Consent Managers
Registered Consent Managers (similar to account aggregators) will let you see exactly who has your consent and revoke it with one click.
Severe Penalties
Up to ₹250 crore per violation for large platforms
Up to ₹10,000 per wrongful SMS/call for smaller entities (making bulk spam economically unviable)

Mandatory Data Fiduciary Registration & Audits
Every business sending commercial communication must register, maintain a public data inventory, and undergo periodic audits.
Children’s Data & Sensitive Categories
Extra protections (and virtually zero tolerance) for data relating to minors and certain categories of women’s personal information.

What This Means for You and Me

Bulk promotional SMS and WhatsApp blasts will collapse overnight because sending 1 lakh messages without verifiable consent will invite fines that no small business can survive.
Robo-calls and telemarketing will become rare; call centres will need recorded, time-stamped consent before dialling.
“Loan in 5 minutes”, “Flat 50 % off”, “Credit card approved” messages will largely vanish unless you yourself opt in.
Email spam from random companies will drop sharply once sending without consent becomes a punishable offence.

The New Reality for Businesses
Legitimate companies will shift to trust-based, contextual marketing:

First-party data (collected directly from their own customers with clear consent)
Opt-in newsletters and loyalty programmes
In-app or in-website offers
Consent-based retargeting only

Yes, customer acquisition will become a little harder and more expensive, but it will finally be clean, transparent, and respectful.
In short by mid-2026, the days of waking up to 15 missed calls from “Bajaj Finance” and 40 SMS offers are numbered. The DPDP Act is the strongest weapon Indian citizens have ever been given against the nuisance of unsolicited commercial communication.
For the first time, the law is on our side — and soon our phones will be quiet again.
Inspired by a news paper report.

13/11/2025

Shared with Your friends
ఒక (మా) బామ్మ కథ
(A human species ... now extinct)
నేను పుట్టిన తరువాత మెల్ల మెల్లగా నా చుట్టూ ఉండే వ్యక్తులు నాకు తెలుస్తున్నారు.
అమ్మ, నాన్న, అన్న, అక్క .బామ్మ కూడా.
మా బామ్మ మాత్రం వేరే విధం గా ఉండేది.
నన్ను ఎత్తు కునేది. పలకరించేది. కానీ మనిషి మాత్రం విలక్షణంగా ఉండేది
నేను పెరుగుతూ ఉంటే నాకూ తేడాలు తెలుస్తున్నయ్.
1960 వ దశకం.
భారత దేశం చైనా భూతం శీర్షిక న యుద్ధ వార్తలు, వేంకటేశ్వర సుప్రభాతం, భక్తిరంజని లవకుశ పాటలు, ఘంటసాల భక్తి గీతాలు ఇవి ఆకాశ వాణి తో ఉన్న అనుబంధం. ప్రభ వీక్లీ లో చిట్టిబాబు కార్టూన్, ఆటలు, పాటలు.
పక్క ఇంటి ముందర కోళ్లని తరుముతూ ఉంటే ఎంత ఆనందము!
బడి కి టైమ్ అవుతోంది తొందరగా తయారవు అంటూ మా బామ్మ ఇచ్చే రిమైండర్ ఎంతో డిస్టర్బింగ్ గా ఉండేది.
సరే అని పలక తీసుకుని వీధి చివరికి బడికి ఒక్క
దూకు లో చేరుకున్నాను. ఒరే చొక్కా వేసుకో లేదురా అంటూ తరుము కొచ్చింది మా బామ్మ.
తెల్లటి చీర, చీరె అనాలో ధోతీ అనాలో తెలియని వస్త్రం ధరిస్తుంది. ఒకే ఒక వస్త్రం. దాన్ని గుండు మీదుగా తిప్పి చెవుల మధ్యలో దోపు కొంటుంది
ఏక వస్త్రధారి. రవిక వేసుకోదు. ఇదీ విధవరాలి యొక్క గౌరవ ప్రదమైన ఏక వస్త్ర ధారణ. నెలకు ఒక సారి కేశముండనం చేయించుకుంటుంది.
ఆమె ప్రతి దినం అందరి కంటే మందు గానే నిద్ర లేచి ఇంటి పనులు మొదలు పెట్టేది.
స్నానం ముగించుకుని, (ఏ కాల మైన చన్నీళ్ళే) పై దణ్ణెం మీద క్రితం రోజు ఆరేసినా మడి పంచె కట్టుకుని, ను దుటన విభూతి పెట్టుకుని, పూజ చేసుకునేది. రుద్రాక్ష మాల తిప్పు కుంటూ జపం చేసుకునేది.
అమ్మ, అక్క నుదుటన కుంకుమ ధరిస్తె మా బామ్మ మాత్రం విభూతి పెట్టుకుంటుంది.
ఆమె అందరిలో చాలా ప్రత్యేకం గా కని పించేది.
చాలా రోజులు ఒక సందేహం నన్ను వేధించేది.
బామ్మ ఎందుకు అలా ఉంటుంది? అసలు బామ్మ ఎవరు? మగా? లేక ఆడ?
ఆమె స్త్రీ అని తెలియడానికి నాకూ చాలా రోజులు పట్టింది.
నుదుటి పైన కుంకుమ బొట్టు, కాశా బోశ రీతి లో రంగు చీరె కట్టు కుని, చెవి దిద్దులూ, మెడలో నగలు మంగళసూత్రం, ముఖంమీద చిరు నవ్వుతో మెరిసే మా అమ్మమ్మ కీ, బామ్మ కీ యెంత వ్యత్యాసం!!!
చాలా సంవత్సరాల తర్వాత నాకు అర్థమైనది ఏమిటంటే, బామ్మ తాను స్త్రీ అన్న విషయాన్ని తానే మరచి పోయింది. ఆమెలో కోమలత ఇగిరి పోయింది.
మా లోనే ఉంటుంది కానీ మాకు చెందిన వ్యక్తి కాదు అనిపిస్తుంది. ఆమె భోజనం వేరు. పడక వేరు. దుస్తులు వేరు. రాత్రి వేళ 'బామ్మ పిండి' వండుకుని తింటుంది.
ఇంట్లో పూజలు, వ్రతాలు, పేరంటాలు జరుగుతుంటాయిన్నాయి కానీ ఆమె మాత్రం విడిగా కూర్చుని చూస్తూ ఉండేది. ఆమె ఒక అభాగ్య దేవత.
నేను పెరుగుతుంటే ఆమె గుండు మీది జుట్టు క్రమంగా తెల్ల బడసాగింది. ముఖం మెల్ల మెల్లగా వడిలి పోతూ వుండేది.
అప్పుడు నాకు చెప్పడం తెలీదు కానీ, ఆమె ముఖం లో విషాదం కన పడేది. తన దౌర్భాగ్యాన్ని లోలోపల సహించేది. ఇతరులంటే లోలోపల దాగిన అసూయ ద్వేషం అప్పుడప్పుడూ కనపడుతూ ఉండేది.
పర్వ దినాలలో తెల్లవారు జాము నే లేచి కృష్ణా స్నానానికి వెళ్ళేది. 4 గంటల సమయం లో లేచి బయటకు రాగానే, ఆమెతో మరో నలుగురు బామ్మలు కలిసే వారు. అందరూ భజన చేసుకుంటా నడిచేవారు.
"కృష్ణ స్నానికి పోదామా మనసా మనము"
"రామ రామ రఘు రామ పరాత్పర రాక్షస సంహార రణ ధీర"
ఇలా వెళ్ళి కృష్ణ లో స్నానమాచరించి అంగట్లో కూరలు, మాకోసం జామ కాయలు కొనుక్కొని వచ్చేది.
అప్పుడప్పుడు దుర్గ గుడికి కొత్త గుళ్ళ కి వెళ్ళి వచ్చేది. రామ కోటి ఉత్సవాలకు కూడా వెళ్లి భాష్యం, ప్రవచనం వినేది
మా బామ్మ కి మా నాన్న ఒక్కడే కొడుకు. రాముడికి
ఎన్నో పూజలు భజనలు చేస్తే పుట్టిన గారాబాల కొడుకు. రాముడు అని పేరు పెట్టుకున్నారు.
"రాముడూద్భవించి నాడు రఘు కులమ్మునా"
" పాహి రామ ప్రభో"
అంటూ బామ్మ పాటలు బాగా పాడేది.
ఆమె పుట్టిల్లు వైకుంఠపురం. మా నాన్నగారు పుట్టిన ఊరు కూడా అదే. మా బామ్మ ఆ ఊరు విశేషాలు చెబుతూ ఉండేది.
వాసిరెడ్డి వెంకటరత్నం నాయుడు గారి గురించి చెబుతూ ఉండేది
వారు గొప్ప శివ భక్తులనీ చెబుతారు
వారు కట్టించిన అమరావతి గుడి చరిత్ర చెప్పేది
మా బామ్మ వలన మాకు అందరికీ వైకుంఠపురం అమరావతి కృష్ణా నదీ దుర్గ గుడికి కొత్త గుళ్ళకీ పాత శివాలయం, సత్య నారాయణ పురం, కృష్ణ లంక లాటి వాటితో మాకు ఆధ్యాత్మిక మైన, ఆత్మీయ మైన బంధం ఏర్పడింది.
మా చిన్న అమ్మమ్మ సాక్షాత్తు లక్ష్మీ దేవి లాగా ఉండేది. మా అందరికీ చాలా ఇష్టం. తరచుగా వెళుతూ ఉండే వారము. ఒక రోజు 1965 లో కావచ్చు, హఠాత్తుగా చిన్న తాత గారు కాలం చేశారు. ఆ రోజు మా చిన్న అమ్మమ్మని ఆఖరి సారిగా చూశాను. 10 వ రోజున చిన్న అమ్మమ్మ కనిపించలేదు. ఒక అభాగ్య దేవత కూర్చుని ఉంది. ఇల్లంతా తిరిగి వెతుక్కున్నాను. చిన్న అమ్మమ్మ కనిపించలేదు.
తరువాత గుండు బామ్మల జాబితా లోకి మరి కొందరు చేరారు.
మా బామ్మ వంట.
ముక్కల పులుసు రాచి ప్ప లో కాచటం మా బామ్మ ప్రత్యేకత.
' ఒరే రాముడు, మీ నాన్న తిధి దగ్గర పడింది. ఏర్పాట్లు చెయ్యాలి చూడరా '
ఆ రోజు మడి గట్టు కుని గారెల పప్పు రుబ్బు తుంది. కచ్చ పచ్చా గా రుబ్బి, మిర్చి అల్లం వేసిన గారె లంటే మా తాతకు ఎంతో ప్రీతి అట.
అతి విషాద కార మైన ఆ వేష ధారణ ఉంటేనే భర్త తిధి నాడు వంట చేసే అధికారం లభిస్తుందట. అందుకనే, విషాదాన్ని దిగ మింగి ఆ వేషాన్ని వితంతువులు అంగీకరించారు.
భోక్తల భోజనం అయేక నక నక లాడే కడుపు తో గారెలు తింటూ ఉంటే స్వర్గం కన పడేది. అల్లం పచ్చడి, నవ్వుల పొడి అద్దు కోవాలి .
బామ్మ ఒక 30 40 మంది కి అవలీలగా వంట చేసేది. కళాయి పెట్టిన ఇత్తడి పాత్రలూ, రాచ్చిప్పలూ ఉపయోగించేది. కట్టెల పొయ్యిలో నిప్పు రాజేసి, గొట్టంతో గాలి ఊదు వంట చేసేది
బామ్మకి స్నేహితురాళ్ళు ఒక పది మంది సమ వయస్కులు ఉండేవారు. అందరూ గుండు బామ్మలే.
అప్పుడప్పుడు వాళ్లు మా ఇంటి కి వచ్చే వాళ్లు. వాళ్ల బాతాఖానీలో అనేక వివిధ విషయాలు, చైనా వాడితో యుద్ధం, శాస్త్రి గారి సోమవారపు ఉపవాస వ్రతం (తిండి గింజల ఉత్పత్తి తక్కువ గా ఉన్నందున శాస్త్రిగారు ఆ పిలుపునిచ్చారు), రామ కోటి ఉత్సవాలు, బ్రహ్మంగారి జోస్యం, వెధవ ముండ రాజ్యమేలటం, మగాళ్ళ కి షేక్ హ్యాండ్ ఇవ్వడం వంటి టాపిక్సు ఉండేవి.
వారందరూ కూడా మా బామ్మ లాగే వారి స్త్రీత్వాన్ని మరిచి పోయిన వారే.
ఒక రోజు బామ్మ మా నాన్నగారితో 'ఒరే రాముడూ, బృందావనం వెళతానురా. అందరూ వెళుతన్నారు' అంది.
మనాన్నగారు చికాకు పడి ' బృందావనం మీకెందుకులే, అనవసరపు ఖర్చు, ఏమ్ వద్దులే' అన్నారు.
నాకూ తరువాత తెలిసినది ఏమిటి అంటే, ఒక పుణ్య దినాన వేల మంది విధవలు రాత్రి అంతా మేలుకొని కృష్ణ భజన చేస్తారట బృందావనంలో. ఎందుకు అంటే ఏ జన్మలో కూడా వైధవ్యం ప్రాప్తించ కూడదనే కోరికతో.
వైధవ్యం ఎంత దుర్భరమో తెలుస్తోంది.
మా నాన్న గారి బంధువు ఒకావిడ 'బ్యూటిఫుల్ యంగ్ విడో ' మా ఇంటికి సుడి గాలిలా 'ఏరా రాముడూ' అంటూ వచ్చేది. ఇంగ్లీషు అనర్గళంగా మాట్లాడేది. గుండు మీది వత్తుగా నల్లగా కొద్దిగా పెరిగిన జుట్టునీ, ధృడమైన వక్షోజాలనీ, తెల్లని పలచని పంచె దాచలేక పొయ్యేది. ఆమె తను కూడా యథా విధిగా తన స్త్రీత్వాన్ని విసర్జించింది.
మా కుటుంబాల్లో ఇంకొందరు గుండు బామ్మలు జాబితాలో చేరారు.
1965 లో అనుకుంటాను.
బామ్మ స్నేహితు రాళ్లు అందరూ కాశీ యాత్ర కు పూను కున్నారు. అందరూ మా ఇంట్లో సాయం కాలంలో మీటింగ్ లు పెట్టు కునేవాళ్లు. అన్నీ వివరంగా చర్చించు కునేవారు. తీసుకుపోవలసిన వస్తువుల జాబితా తయారు చేశారు
కచ్చిక, తాటాకులు, చెంబులు వంట పాత్రలు బొగ్గులు, కుంపట్లూ, బియ్యం, పప్పులు, కత్తి పీట, పూజా సామాన్లు, దేవతార్చన, ఇంకా ఎన్నో.
హడావిడి పడుతూ ఏర్పాట్లు చేసు కుంటు వుంటే చూసి మా నాన్న గారు నవ్వ సాగారు.
మేము ఏమిటన్నట్టుగా చూశాము. ఆయనకు తన అలమరలో నుండి మొక్కపాటి నరసింహ శాస్త్రి గారు 1924 లో రచించిన ' బారిష్టరు పార్వతీశం' అనే నవల తీసి మాకు ఇచ్చారు. ఇంటిల్లిపాది అది చదివి ఎంతో నవ్వు కున్నారు
ఒక ఏజెంట్ సాయంతో అన్నీ ఏర్పాట్లు అయినయ్. ఒక 10 రోజుల్లో ప్రోగ్రాం.
మనమలు అందరం సమాన్లు ప్యాక్ చేశాము.
బామ్మలందరు నిరక్షరాస్యులే !!!
ప్రయాణం రోజు రానే వచ్చింది.
సామాన్లు స్టేషన్ కు చేర్చి, బామ్మలను అందరినీ ట్రైన్ ఎక్కించి టాటా చెప్పాము.
జిటి ఎక్స్ప్రెస్ లో ప్రయాణం. కానీ నాగపూరు లో మజిలీ చేసి బండి మారాలి.
యేనుగుల వీరా స్వామి గారి అనుభవం లాగే కాశీ యాత్ర అంచెలు అంచెలుగా సాగింది.
బామ్మ లు అందరూ స్టేషన్ ప్లాట్ఫాముల మీద మడి కట్టు కుని నిత్య పూజలు కానిచ్చి, వంటలు కూడా చేసుకుంటారు. కానీ ఎమైందంటే ఉప్పు తేవటం మర్చి పోయారు. బయటకు ఊర్లోకి వెళ్లి అంగడిలో అడగాలంటే ఎవరికీ భాష రాదు
ఏజెంటు ఒక విచిత్ర వ్యక్తి. అవసరానికి కనబడడు.
వారిలో ఒక సాహస వంతు రాలు బయటకు వెళ్ళి దుకాణ దారుడి కి చూపించి దాని పేరు తెలుసు కుంది. నమక్. ఆమె మొత్తం బృందానికి నమక్ అనే పదం నేర్పింది.
తరువాతి ప్రయాణం సాగించి కాశీ చేరారు. సత్రం లో దిగారు.
రోజు ఉదయాన్నే భగవత్ దర్శనం, వంటలు వండు కోవటం తినడం. సాయం కాలం గుడులు, మిగిలిన సత్కాలక్షేపం.
నెల రోజులు గడిచి పోయినయ్. తెచ్చుకున్న డబ్బు గూడ అయిపోతోంది
బామ్మలు అందరూ తిరుగు ప్రయాణం ఆరంభించారు
విజయవాడ వచ్చినాక బామ్మ ల కాశీయాత్ర చరిత్రము బంధుమిత్రులలో ఒక విచిత్రమైన చర్చనీయాంశం గా మారింది.
ఇక పోతే కాశీ సమారాధన, కాల భైరవ పూజ పెద్ద ఎత్తున చేసి మా నాన్న గారు మా బామ్మ ని తృప్తి పరిచారు. ఒక వీధి కుక్కని కూడా షోడశోపచాలతో సత్కరించారు
1968
కొంత కాలం బాగానే ఉన్నది. ఒక రోజు ' కళ్లు మసక లు వేసినైరా రాముడు ' అన్నది.
చూపించి శుక్లాలు తీయించాము. కృత్రిమ కటకం అమర్చటం ఆ రోజులలో లేదు. ఆమెకి అనారోగ్య కష్టాలు మొదలు అయినయ్.
1984 లో కావచ్చు.
మా బామ్మ మరణించింది.
అమె జీవించి ఉండగా మేము ప్రేమించామని చెప్ప లేను. కానీ, చని పోయాక మాత్రం నాకు చాలా జ్ఞాపకం వచ్చేది
ఆమె గురజాడ అప్పా రావు గారి బుచ్చమ్మ కాదు, శరత్ బాబు బడి దీదీ కాదు. గణపతి తల్లీ కాదు.
ఎవరూ చూడని, సర్వ సాధారణమైన, ఆనాటికి అనుపమానమైన ఒక బ్రాహ్మణ వితంతువు.
ఆమె మరణంతో గుండు బామ్మ ల జాతి అంతరించి పోయింది అనుకొన్నాను.
కానీ, 1991 లో మా ఇంటి పక్కన ఉన్న అమ్మమ్మ గారి ఇంటికి వాళ్ల ఊరు నుండి వాళ్ల అమ్మ గారు దిగుమతి అయ్యారు. ఆమెని చూసి హతాశుడి నయ్యాను. గుండు విధవ !
ఈనాడు కేశ ముండనం చేసే ఆచారం పోయింది, కానీ
భర్త చనిపోయిన భార్య రూపంమార్చి విధవరాలనే ముద్ర వెయ్యటం కొనసాగుతూనే ఉండటం సబబేనా?

10/11/2025

కార్తీక పౌర్ణమి
నిన్నటి రోజున అందరు అలవాటుగా తులసి పూజ, కార్తికేయుడి పూజ చేసారు.
కార్తీక పౌర్ణమి అన్ని నెలల పౌర్ణమి కంటే ఎంతో ఆహ్లాదకరంగా ఉంటుంది. వెన్నెల లో యువతీ యువకులు, భార్య భర్తలు, ముసలి ముతక కూడా, విహరిస్తూ ఆనందించాలి. కార్తీక పౌర్ణమి సంవత్సరానికి ఒక్క సారి మాత్ర మే వస్తుంది. ప్రకృతి ఫ్రీ గా ఇచ్చినదానిని అనుభవించాలి గదా! వెన్నెలలో విహరించాలి ఇంటికి వెళ్లి పడకగదిలో పోరాడుకోవాలి.
లోకంలో భార్య భర్తలు దాంపత్యాన్ని ఎంత బాగా అనుభవిస్తారో అంత గొప్పగా కుటుంబ సౌభాగ్యం తద్వారా లోక కళ్యాణం జరుగుగుతుంది.
ఏవో కొన్ని పురాణం కథలు ఉంటాయి. వాటిని మనం మన తరువాత వారికీ సరళ మైన సమకాలీన భాషలో అందించాలి. వాళ్ల్లు దానిని ఎలా స్వీకరించాలో వారికే వదిలేస్తాము.
జలంధరుడు అనే మహారాజు పంజాబు ని పాలిస్తూ ఉండే వాడు. అత్యంత బలశాలి, శక్తివంతుడు. ఒకసారి బ్రహ్మ ని గూర్చి ఘోరమైన తపస్సు చేసి బ్రహ్మ గారిని మెప్పించాడు. వరం కోరుకొమ్మని బ్రహ్మ అనుగ్రహించ గానే తనను ఎవ్వరు జయించ లేనంత బల సంపన్నుడు గా అనుగ్రహించమని అడిగాడు. అందుకు బ్రహ్మ గారు నీ భార్య బృంద చాల ఉత్తమురాలు. ఉన్నత స్థాయి పతివ్రత. ఆమె సౌభాగ్యమే నీకు రక్ష. ఆమెలో సౌశీల్యత ఉన్నత కాలం నీకు ఎదురే లేదు అని అనుగ్రహించాడు.
ఇక మాములే కదా. దేవతలు ఏ చెడ్డ పని కైనా వెనుకాడరు. జలందరుడిని నిర్జించాలన్నదే ధ్యేయం. జలందరుడి వేషంలో వచ్చి ఆమె పైన పడ్డాడు ఒకడు. తన భర్తయే కదా అని లొంగిపోయింది. అంతలోనే దేవతలు దాడి చేసి జలంధరుడిని వధించారు.
విష్ణుమూర్తి భక్తురాలైన బృంద రోదించింది. విష్ణువు నీవు తులసి మొక్కగా జన్మించి పూజలందుకొమ్మని దీవించాడు. దేవతలు ఏమి చేసినా అది లోక కళ్యాణం కోసమే. అందులో పరమార్ధం ఉంటుంది!!!!!!
That is how purity (tulasi) attains level of divinity (vishnu) on kartheeka pournami day marking the beginning of the auspicious days for hindu marriages.