18/05/2023
Τι ισχύει για τις «αφορολόγητες» γονικές παροχές και δωρεές.
Στις 2-10-2021 δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως (ΦΕΚ Α΄181) ο ν. 4839/2021, ο οποίος στο άρθρο 56 προβλέπει τη θέσπιση αφορολόγητου ποσού δωρεών και γονικών παροχών περιουσιακών στοιχείων, χρηματικών ποσών, ύψους 800.000€. Το αφορολόγητο αυτό όριο ισχύει για γονικές παροχές ή δωρεές ανά γονέα προς συγγενείς Α΄ κατηγορίας (δηλαδή γονική παροχή ή δωρεά ανά γονέα προς τέκνα, εγγονούς, συζύγους, γονείς και πρόσωπα που έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης). Είναι σημαντικό να αναφέρουμε σε αυτό το σημείο ότι το μέτρο αυτό ισχύει ανά γονέα προς τέκνο, κάτι που σημαίνει ότι οι δύο γονείς θα μπορούν να μεταβιβάζουν εν ζωή προς κάθε τέκνο αφορολόγητες παροχές για περιουσία συνολικής αξίας έως και 1.600.000 ευρώ. Αντίστοιχα και οι γιαγιάδες και οι παππούδες θα μπορούν να μεταβιβάσουν εν ζωή προς κάθε εγγονό αφορολόγητες παροχές για περιουσία συνολικής αξίας ακόμη και έως και 4 x 800.000 = 3.200.000 ευρώ. Το αφορολόγητο αυτό όριο αφορά τόσο την κινητή όσο και την ακίνητη περιουσία. Ενδεικτικά αφορά ακίνητα, χρήματα, Ι.Χ. αυτοκίνητα, μετοχές επιχειρήσεων, ομόλογα και άλλα χρηματοοικονομικά προϊόντα, με πλήρη κάλυψη του "πόθεν έσχες" και των τεκμηρίων διαβίωσης της Εφορίας.
Σημαντικό είναι να αναφέρουμε εδώ ότι στο αφορολόγητο όριο των 800.000 ευρώ δεν συνυπολογίζονται γονικές παροχές και δωρεές που έλαβαν χώρα πριν την 1η-10-2021. Γίνεται αντιληπτό ότι δεν έχει προηγούμενο αυτό το καθεστώς αφού διαχρονικά δεν έχει ψηφιστεί όμοια νομοθετική ρύθμιση σχετικά με τη φορολόγηση των δωρεών και των γονικών παροχών, με εξαίρεση το νόμο Αλογοσκούφη με τον οποίο ο φορολογικός συντελεστής είχε μειωθεί στο 1% ανεξαρτήτως ποσού.
Τι ίσχυε πριν την 1-10-2021
Πριν την ισχύ του ν. 4839/2021, ίσχυε αφορολόγητο όριο στις γονικές παροχές ακινήτων μέχρι του ποσού των 150.000 ευρώ.
Για γονική παροχή από 150.000 ευρώ μέχρι τις 300.000 ευρώ προβλεπόταν φόρος της τάξεως του 1%.
Για γονική παροχή από 300.000 ευρώ μέχρι τις 600.000 ευρώ προβλεπόταν φόρος της τάξεως του 5%.
Για γονική παροχή από 600.000 ευρώ και πάνω προβλεπόταν φόρος της τάξεως του 10%.
Επιπλέον για δωρεά χρημάτων από γονέα προς τέκνο ή λοιπούς συγγενείς της πρώτης κατηγορίας ίσχυε αυτοτελής φορολόγηση από το πρώτο ευρώ με συντελεστή φορολόγησης 10%.
Παραδείγματα
Για γονική παροχή ακινήτου που έλαβε χώρα πριν την 1η-10-2021, από γονέα σε τέκνο, ύψους 200.000 ευρώ, η γονική παροχή επιβαρυνόταν με φόρο που έπρεπε να αποδοθεί στο κράτος, ύψους 500 ευρώ ενώ για την ίδια γονική παροχή που θα γίνει σήμερα, ο γονεοπάροχος απαλλάσσεται από την καταβολή φόρου προς το κράτος.
Για δωρεά ακινήτου που έλαβε χώρα πριν την 1η-10-2021, από την γιαγιά προς τον εγγονό της, ύψους 400.000 ευρώ, η δωρεά επιβαρυνόταν με φόρο που έπρεπε να αποδοθεί στο κράτος, ύψους 6.500 ευρώ ενώ για την ίδια γονική παροχή που θα γίνει σήμερα, η δωρεά αυτή απαλλάσσεται από την επιβάρυνση της με φόρο προς το κράτος.
Για δωρεά χρημάτων που έλαβε χώρα πριν την 1η-10-2021, από γονέα σε τέκνο, ύψους 100.000 ευρώ, η δωρεά επιβαρυνόταν με φόρο που έπρεπε να αποδοθεί στο κράτος, ύψους 10.000 ευρώ, ενώ για την ίδια δωρεά που θα γίνει σήμερα, ο δωρεοδότης απαλλάσσεται από την καταβολή φόρου προς το κράτος.
Πλεονεκτήματα και θετικά συμπεράσματα του αφορολόγητου ορίου γονικών παροχών και δωρεών
Το θετικό αυτό μέτρο του αφορολόγητου ορίου γονικών παροχών και δωρεών, όπως ισχύει από 1-10-2021, καταδεικνύει τα εξής:
1) Η φορολογική ελάφρυνση της γονικής παροχής αποσκοπεί στο να υπερτερεί συγκριτικά με τη φορολογική μεταχείριση της κληρονομικής διαδοχής. Διευκρινίζεται ότι, για τις κληρονομιές περιουσιακών στοιχείων η κλίμακα που ίσχυε πριν την 1-10-2021, εξακολουθεί να ισχύει μέχρι σήμερα. Ειδικότερα, εξακολουθεί να ισχύει αφορολόγητο όριο 150.000 ευρώ και συντελεστές φόρου 1%, όταν η αξία της κληρονομούμενης περιουσίας ανέρχεται από 150.000,01 έως τις 300.000 ευρώ, 5% όταν η αξία της κληρονομούμενης περιουσίας ανέρχεται από 300.000,01 έως τις 600.000 ευρώ και 10% όταν η αξία της κληρονομούμενης περιουσίας ανέρχεται πάνω από τις 600.000 ευρώ.
2) Περιουσιακά στοιχεία που μεταβιβάζονται και έχουν αξία άνω των 800.000 ευρώ, θα φορολογούνται με την ανώτατη προβλεπόμενη κλίμακα που ίσχυε και πριν την 1-10-2021, δηλαδή με την κλίμακα φορολόγησης του 10%.
3) Η τεράστια κοινωνική αξία του μέτρου αυτού έγκειται στο ότι με το να καταστεί ευκολότερη η μεταβίβαση των περιουσιακών στοιχείων στη νέα γενιά, οι νέοι θα αναλάβουν πολύ συντομότερα τις ευθύνες που απορρέουν από τα περιουσιακά τους στοιχεία και την διαχείριση τους, και θα ενδιαφερθούν για την τύχη των κτιρίων, αλλά και την επερχόμενη υποχρεωτική ενεργειακή αναβάθμισή τους, για την οποία η παλαιά γενιά δεν έχει καμιά δυνατίοτητα, αλλά και κανένα ενδιαφέρον. Επίσης γονείς και παιδιά θα φροντίσουν να μεταβιβαστούν τα περιουσιακά στοιχεία εν ζωή των γονέων.
Θα χαρούμε να σας λύσουμε κάθε σχετική απορία
Stamboulous & Sialma Law Office