Rechtsanwälte Rybak und Swist PartG

29/08/2016

Opowiedzialność za manipulację oprogramowania sterującego emisją spalin

Najwyższy Sąd Krainy Celle wydał postanowienie w sprawie dotyczącej odpowiedzialności za wyposażenie samochodów z silnikiem turbo-diesla w oprogramowanie, powodujące uaktywnienie ograniczenia emisji zanieczyszczeń jedynie podczas laboratoryjnych testów emisji spalin.

W sprawie ze znakiem 7W 26/16 sąd postanowił:

1. Pojazdy wyposażone w manipulowane oprogramowanie sterujące spalinami są według § 434 Abs. 1 BGB wadliwe.
2. Obiektywną niemożliwość naprawienia tej wady można przyjąć także wtedy, kiedy zarówno wadę jak i jej przyczynę można usunąć, ale mimo tego samochód straci technicznie albo handlowo na wartości.
3. Dystrybutor nie odpowiada za wiedzę producenta auta.

Postanowienie wskazuje kierunek orzecznictwa w sprawach dotyczących manipulacji oprogramowania sterującego emisją spalin. Zainstalowane oprogramowanie powodowało, że emisja tlenku azotu w pojazdach producenta spełniała tylko podczas wymaganych testów normy, natomiast podczas realnej jazdy była do 40 razy wyższa.

22/08/2016

Kindergeld dla rodziców żyjących w innym kraju Unii Europejskiej

Jeżeli dziecko żyje u rozwiedzionej matki w innym kraju Unii Europejskiej, to wtedy ona, a nie żyjący w Niemczech ojciec jest uprawniona do niemieckiego zasiłku rodzinnego. Niemiecki kodeks regulujący uprawnienia do zasiłku rodzinnego nie rozróżnia, czy rodzice dziecka są małżeństwem i traktuje rozwiedzioną matkę dziecka tak jakby była członkiem rodziny żyjącym wraz z dzieckiem w Niemczech. Ponieważ Kindergeld w przypadku żyjących w separacji rodziców przysługuje temu z nich, w którego gospodarstwie domowym żyje dziecko, to w tej sytuacji przysługuje on właśnie matce dziecka. Tak rozstrzygnął to Federalny Sąd Finansowy w Monachium w wyroku z dnia 04.02.2016 r. ze znakiem sprawy III R 17/13.

14/07/2016

Nowe wyroki w sprawie „kindergeldu”

Czy rodzic żyjący w jednym gospodastwie domowym z dzieckiem w Polsce jest uprawniony do „kindergeldu”?

Niemiecki zasiłek rodzinny (kindergeld) nie jest świadczeniem socjalnym. Kindergeld jest z góry płatnym wynagrodzeniem podatkowym dla rodziców na ich dzieci. Kindergeld jest także przyznawany na dzieci pełnoletnie do ich 25 roku życia, pod warunkiem, że nadal się kształcą w celu osiągnięcia pierwszego wykształcenia zawodowego. Celem kindergeldu jest wspieranie rodziny. Kindergeld należy się obojgu rodzicom po połowie, jednakże jest on wypłacany na to samo dziecko i za ten sam okres w całości tylko jednej z osób uprawnionych.

Według niemieckiej ustawy o podatku dochodowym uprawnionym do pobierania kindergeldu jest rodzic, w którego gospodarstwie domowym żyje dziecko. W przypadku rozwiedzionych lub żyjących w separacji rodziców, z których tylko jeden spełnia jedną z ustawowych przesłanek do kindergeldu, to znaczy że albo posiada stały pobyt albo stałe miejsce zamieszkania w Niemczech albo opodatkowuje w Niemczech swoje dochody, a dzieci żyją w gospodarstwie domowym drugiego rodzica w Polsce, było do niedawna sporne, który rodzic jest wtedy uprawniony do pobierania kindergeldu.

Sporną sytuację wyjaśniły nowe orzeczenia Trybunału Europejskiego i Federalnego Sądu Finansowego w Monachium. Z wyroku Trybunału Europejskiego z dnia 22.10.2015r. w sprawie Bundesagentur für Arbeit-Familienkasse Sachsen przeciwko Tomisławowi Trapkowskiemu – znak sprawy C-378/14 –wynika po pierwsze, że można ubiegać się o kindergeld na rzecz członków rodziny, którzy zamieszkują w Polsce, a po drugie, że wniosek o przyznanie kindergeldu może złożyć nie tylko ta osoba, która ma miejsce zamieszkania na terytorium Niemiec, ale również inne „zainteresowane” osoby, nawet nie mające w Niemczech stałego miejsca zamieszkania lub pobytu lub nie podlegając w Niemczech opodatkowaniu swoich dochodów.

Właściwe przepisy europejskie przewidują ustawową fikcję ich miejsca zamieszkania w Niemczech. Właśnie ta ustawowa fikcja pozwala na odpowiednie zastosowanie ustawy o podatku dochodowym, według której kindergeld wypłaca się w przypadku wielu uprawnionych tylko tej z osób, która przyjęła dziecko do swojego gospodarstwa domowego.

Federalny Sąd Finansowy w wyrokach z dnia 10.03.2016r. ze znakiem sprawy III R 62/12 i III R 66/13 oraz z dnia 04.02.2016r. ze znakiem sprawy III R 17/13 orzekł, iż osobą uprawnioną do pobierania zasiłku rodzinnego nie jest ten rodzic, który spełnia według niemieckich przepisów podatkowych przesłanki prawne § 62 EStG do przyznania mu niemieckiego zasiłku rodzinnego, tylko ten rodzic, który zamieszkuje w innym państwie członkowskim i w którego gospodarstwie domowym żyje dziecko.

02/11/2015

Federalne Ministerstwo Pracy i Spraw Socjalnych opublikowało 14.07.2015r. zmiany w powszechnej umowie taryfowej dla branży budowlanej (VTV). Należy do nich m.in. wprowadzenie składek do budżetu szkolenia zawodowego (Berufsbildungsverfahren), które do tej pory pokrywali wyłącznie pracodawcy. W przyszłości takimi składkami zostaną obciążone wszystkie przedsiębiorstwa budowlane. Obowiązek ten wprowadzono od 01.04.2015r. Pierwsza składka o wartości 450,00 € jest wymagalna 20.10.2015r. Przyszłe składki roczne mają wynosić 900,00 €..
Obowiązek składkowy wynika z § 17 VTV.
§ 17 VTV brzmi:
Minimalna składka na kształcenie
W celu zabezpieczenia budżetu na przewidziane w umowie taryfowej świadczenia na kształcenie zawodowe przedsiębiorstwa budowlane, także nie zatrudniające pracowników mają, po naliczeniu składek wg § 15 ust. 1 do ust. 3., łożyć roczną składkę o wartości co najmniej 900,00 €, najpóźniej do 20. października bieżącego roku, za okres od listopada do września przyszłego roku. Jeżeli okres składkowy powstanie lub zakończy się w przeciągu tego okresu, to za każdy rozpoczęty miesiąc wymagalna składka wynosi co najmniej 1/12 rocznej składki minimalnej. Pierwsza składka za okres od kwietnia do września 2015r. wyniesie, odstępując od zdania pierwszego tej normy, 450,00 € po naliczeniu na nią składek wg § 15 ust. 1 do ust. 3.; tu także obowiązuje zdanie drugie tej normy.
W celu naliczenia składek wg § 15 ust. 1 do ust. 3 wszystkie przedsiębiorstwa budowlane są zobowiązane wg § 4 ust. 4 do składania odpowiednich deklaracji.
Zmiana w powszechnie obowiązującej umowie taryfowej dla branży budowlanej została uzasadniona tym: że wszystkie przedsiębiorstwa budowlane prosperują przez podniesienie kwalifikacji pracowników wyższą jakością prac budowlanych.

05/05/2015

Etykietowanie żywności w Niemczech
Zasady etykietowania środków spożywczych przeznaczonych do sprzedaży w Niemczech są uregulowane np. w ustawie o opisie artykułów spożywczych (Lebensmittelkenzeichnungsverordnung lub LMKV). Ustawa przewiduje niemiecki opis artykułów spożywczych lub ich opis w łatwo zrozumiałym dla niemieckich konsumentów języku, jeżeli informacja konsumenta nie będzie przez to utrudniona. Wymieniona ustawa dotyczy tylko tych artykułów i ich opakowań, które są przewidziane do sprzedaży w systemie samoobsługowym.
Obowiązek opisu dotyczy na przykład nazwy handlowej artykułu, nazwy jego producenta lub importera, składników produktu, maksymalnej daty jego zakonserwowania lub zużycia i jego wagi lub ilości w opakowaniu. W opisie muszą być wyszczególnione niektóre alergeny pokarmowe. Należą do nich: jajka, orzechy, mleko, soja i ryba. Od 14. grudnia 2016 r. obowiązek opisu będzie dotyczył także wartości odżywczej środków spożywczych. Opis artykułów spożywczych w obcym języku jest praktycznie niedopuszczalny. Teoretycznie możliwe jest tylko użycie obcojęzycznej nazwy produktu lub takich jego składników, których nazwy są także w obcym języku zrozumiałe dla niemieckich konsumentów.
Federalny Sąd Cywilny ocenił opis makaronu w języku włoskim za niedopuszczalny (BGH, Urteil vom 22.11.2012, I CR 72/11). Sąd Krainy Berlina orzekł, że francuskojęzyczny opis nazwy handlowej artykułu spożywczego w przypadku „Galette au beurre frais”, „Terrine du chef au foid gras de canard”, „Viandox-un gout inimitable” jak i „Marmite-yeast extract” jest dla niemieckich konsumentów niezrozumiałą nazwą artykułów żywnościowych (LG Berlin, Urteil vom 22.05.2014, Az.: 52 O 286/1) .
Z wymienionych powodów rozpowszechniane w Niemczech artykuły żywnościowe powinny zostać właściwie opisane w języku niemieckim. Aby uniknąć konsekwencji prawnych proponujemy przed wprowadzeniem zagranicznych artykułów spożywczych na niemiecki rynek sprawdzić, czy ich etykietowanie jest zgodne z ustawowymi wymogami. Chętnie Państwu w tym pomożemy.

22/04/2015

Zatrudnienie członków rodziny we własnym przedsiębiorstwie a ich ustawowe ubezpieczenie socjalne

Zatrudnienie członków rodziny we własnym przedsiębiorstwie (mitarbeitende Familienangehörige) i ich ustawowe ubezpieczenie socjalne jest bardzo kontrowersyjnym tematem niemieckiego prawa.
Przy tym statut ubezpieczeniowy w ustawowym ubezpieczeniu socjalnym jest bardzo ważny dla zatrudnionych członków rodziny (małżonków, żon, dzieci, rodzeństwa, rodziców i.t.d.). Pomimo zawarcia z nimi umowy zatrudnienia, zameldowania ich w ustawowym ubezpieczeniu socjalnym i odprowadzenia za nich składek ubezpieczeniowych może okazać się w przyszłości, że nie zostaną uznani za pracowników i z tego powodu nie przysługują im żadne roszczenia z ubezpieczenia. W ten sposób może dojść do odmówienia im roszczeń wynikających np. z ubezpieczenia od bezrobocia (Arbeitslosenversicherung), renty z powodu niezdolność do wykonywania pracy zawodowej (Erwerbsminderungsrente) i.t.p..
Uiszczone za nich składki do ustawowego ubezpieczenia chorobowego mogą zostać tak potraktowane jakby zostały tam odprowadzone nie z powodu obowiązkowego członkostwa, lecz z powodu dobrowolnego ubezpieczenia. W konsekwencji wartość uiszczonych składek zostanie potraktowana jako ich dochód i spowoduje obowiązek nadpłaty podatku dochodowego.
W ramach naszej porady poinformujemy Państwa jak można tego uniknąć lub temu zapobiec. Oczywiście możemy za Państwa pełnomocnictwem złożyć stosowne wnioski.
Praca członka rodziny może zostać potraktowana jako pomoc rodzinna albo działanie w charakterze wspólnika lub współudziałowca w Państwa przedsiębiorstwie.
Takie instytucje jak ustawowe ubezpieczenie rentowe, ustawowe ubezpieczenie od bezrobocia i branżowe ubezpieczenie przed wypadkami przy pracy często nie uznają stosunku zatrudnienia i obowiązku ubezpieczenia członka rodziny w ustawowym ubezpieczeniu socjalnym pracowników z powodu tzw. pomocy rodzinnej.
W małżeństwie brany jest pod uwagę także statut majątkowy małżonków. W przypadku wspólności majątkowej (Gütergemeinschaft) i przynależności przedsiębiorstwa do wspólnego majątku, zatrudnieni w tym przedsiębiorstwie współmałżonkowie zawsze są traktowani przez ubezpieczenie socjalne tak jakby nie byli pracownikami lecz wspólnikami.
Jeżeli pragną Państwo odzyskać niesłusznie odprowadzone do ubezpieczenia socjalnego składki, prosimy o kontakt z naszym biurem.

03/03/2015

Z powodu wysokich kosztów utrzymania kształcących się dzieci, zniesiono od roku 2012 w ustawie o podatku dochodowym, granicę dochodów dzieci, która powodowała ustanie prawa do pobieraniana na nie niemieckiego zasiłku rodzinnego (Kindergeld).

Do dnia 31 grudnia 2011 roku kształcące się dzieci, mogły zarabiać tylko 8.004,00 euro rocznie, aby ich rodzice nie utracili na nie prawa do Kindergeld. Od roku 2012 Kindergeld jest niezależny od wartości dochodów kształcącego się dziecka.

Jednakże w przypadku pełnoletnich dzieci, które już ukończyły pierwsze kształcenie zawodowe Kindergeld przysługuje tylko wtedy, jeżeli kształcą się one w drugim zawodzie lub podejmując po wykształceniu zawodowym studia, nie pracują one w większym wymiarze niż 20 godzin miesięcznie.

Wymieniona granica może zostać przekroczona przez 2 miesiące w roku z zastrzeżeniem, że w całym roku dziecko nie będzie pracować w większym wymiarze niż 240 godzin. Wymieniona granica czasu pracy nie obowiązuje, dla stosunku pracy w systemie tzw. „Minijob” lub krótkotrwającego zatrudnienia (kurzfristige Beschäftigung).

02/03/2015

"Kindergeld" na dzieci w Polsce

Nasza kancelaria od lat dochodzi dla klientów pozasądowo jak i sądowo ich praw do niemieckiego zasiłku rodzinnego (Kindergeld).

Według ustawy o podatku dochodowym uprawnionym do Kindergeld jest na przykład ten z rodziców, który w Niemczech ma stałe miejsce zamieszkania lub pobytu albo podlega w Niemczech nieograniczonemu obowiązkowi opodatkowania swoich dochodów - lub jest tak traktowany

Ponieważ jednak zasiłek rodzinny na to samo dziecko i za ten sam okres może zostać wypłacony tylko jednej z upoważnionych osób, ustawa reguluje także jak należy postąpić w przypadku w którym o ten zasiłek wnioskuje kilka upoważnionych do niego osób, np. osobno żyjących rodziców dziecka. Z ustawy wynika, iż w tej sytuacji zasiłek rodzinny wypłaca się tej upoważnionej do niego osobie, w której gospodarstwie domowym żyje dziecko.

Pomimo, iż rodzic żyjący wraz z dzieckiem w Polsce nie spełnia wyżej wymienionych warunków osoby upoważnionej do zasiłku rodzinnego, urzędy do spraw zasiłku rodzinnego (Familienkasse) interpretują wymienioną ustawę na podstawie przepisów europejskich o zabezpieczeniu społecznym w ten sposób, iż upoważnionym do zasiłku rodzinnego powinien być ten z rodziców, w którego gospodarstwie domowym w Polsce żyje dziecko.

Urzędy do spraw zasiłku rodzinnego nie uwzględniają przy tym, iż rodzic żyjący za granicą nie spełnia niemieckich wymogów ustawowych osoby upoważnionej do zasiłku rodzinnego. Nie ma on bowiem ani stałego miejsca zamieszkania ani pobytu w Niemczech i najczęściej nie jest nieograniczonym podatnikiem podatku od dochodów w Niemczech lub jako taki traktowanym.

Przepis, z którego wynika, iż zasiłek rodzinny ma być wypłacany temu upoważnionemu do niego rodzicowi w którego gospodarstwie domowym żyje dziecko ma na celu zaniechanie wypłacania podwójnego zasiłku rodzinnego za ten sam okres i na to samo dziecko.

Jeżeli więc tylko jeden z rodziców domaga się zasiłku rodzinnego i właśnie on spełnia warunki na jego otrzymanie, nie ma powodu by odmówić mu prawa do zasiłku tylko dlatego, iż dziecko żyje w gospodarstwie domowym drugiego rodzica za granicą. Tylko w sytuacjach w których upoważniony do zasiłku rodzinnego rodzic nie stara się o przysługujący mu w Niemczech zasiłek rodzinny na żyjące w Polsce dzieci, należałoby na wniosek rodzica w którego gospodarstwie domowym żyją dzieci przyznać temu rodzicowi prawo do Kindergeld.

Praktyka urzędów do spraw zasiłku rodzinnego jest jednak inna. Urzędy często z rozmaitych powodów odmawiają przyznanie Kindergeld. Jeżeli w ustawowym terminie od takiej decyzji nie złoży się odwołania, decyzja stanie się prawomocna. Przez to zostaną wykluczone roszczenia o zasiłek rodzinny za ubiegły już okres. Niestety mało osób zna procedurę odwoławczą i decyduje się na odwołanie. Przez to przepada im często wiele pieniędzy.

Informujemy że już w postępowaniu odwoławczym o niemiecki zasiłek rodzinny odwołującym się od niewłaściwych decyzji dotyczących Kindergeld przysługuje im w przypadku pozytywnego rozstrzygnięcia zwrot ustawowych kosztów ich reprezentacji w postępowaniu odwoławczym przez adwokata.

Tak samo jest także w postępowaniu sądowym.

Postępowania sądowe dotyczące wymienionej kwestii rzadko kończą się wyrokiem sądu skarbowego pierwszej instancji. Sądy skarbowe pierwszej instancji w większości przypadków orzekają na korzyść wnioskodawców. Jednakże urzędy do spraw zasiłku rodzinnego regularnie odwołują się od tych wyroków do Najwyższego Sądu Skarbowego w Monachium. Tam takie sprawy trafiają średnio dopiero po czterech latach na wokandę sądu.

W takiej sytuacji może okazać się korzystne zarówno finansowo jak i czasowo wstrzymanie postępowania sądowego pierwszej instancji aż do wyroku Najwyższego Sądu Skarbowego w wymienionej kwestii.

Najwyższy Sąd Skarbowy w Monachium prawdopodobnie jeszcze w bieżącym roku rozstrzygnie czy w pierwszym rzędzie upoważnionym do wypłaty zasiłku rodzinnego jest ten z rodziców który na stałe mieszka lub przebywa w Niemczech albo jest tu bez ograniczenia opodatkowany podatkiem dochodowym lub jako taki traktowany lub rodzic w którego gospodarstwie domowym mieszka dziecko w Polsce.

Jeżeli są Państwo zainteresowani dochodzeniem zasiłku rodzinnego przez naszą kancelarią proponujemy kontakt telefoniczny w celu ustalenia szczegółów współpracy.

28/02/2015

Któremu z rodziców należy się Kindergeld?

Federalny Sąd Skarbowy w sprawie dotyczącej uprawnień do niemieckiego zasiłku rodzinnego (Kindergeld) postawił wniosek o wydanie decyzji przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości, któremu z rodziców i kiedy przysługuje niemiecki zasiłek rodzinny w świetle prawa europejskiego.

Problem ten pojawia się np. wtedy, kiedy dzieci żyją z jednym z rodziców we wspólnym gospodarstwie domowym w Polsce. Rodzic, z którym żyją dzieci w Polsce, starając się o Kindergeld nie spełnia podstawowych warunków niemieckiej ustawy do przyznania mu „Kindergeldu” jeżeli nie ma on ani stałego miejsca pobytu, ani zamieszkania w Niemczech i nie opodatkowuje w Niemczech swoich dochodów.

Ponieważ niemiecka ustawa przewiduje w przypadku zbiegu uprawnień obojga rodziców do „Kindergeldu”, że w pierwszym rzędzie Kindergeld należy się temu z rodziców, w którego gospodarstwie domowym żyją dzieci, a przepisy europejskie w tym kontekście statuują fikcję miejsca pobytu i zamieszkania całej rodziny w kraju, w którym przysługują roszczenia do „Kindergeldu”, należało wyjaśnić możliwy zbieg roszczeń o Kindergeld obojga rodziców.

Ten problem mogą co prawda rozwiązać pomiędzy sobą sami rodzice, jeżeli dzieci żyją w ich wspólnym gospodarstwie domowym a rodzice wspólnie troszczą się o ich utrzymanie.

W spornej sprawie (C-378/14) Federalny Sąd Skarbowy zadał Trybunałowi Europejskiemu następujące pytania:

1. Czy w przypadku, w którym osoba mieszkająca i posiadająca w kraju członkowskim Unii Europejskiej (Niemczech) roszczenie o zasiłek rodzinny na dzieci mieszkające z byłym mężem lub żoną w innym kraju członkowskim Unii Europejskiej (Polsce) Rozporządzenia Rady Europejskiej prowadzi do fikcji, według której należy traktować sytację całej rodziny tak, jakby wszystkie związane z roszczeniem do zasiłku rodzinnego osoby, mieszkały i podlegały pod prawo wewnętrzne kraju wymagalnych roszczeń (Niemcy), wskótek czego zasiłek rodzinny należałby się tylko rodzicowi żyjącemu za granicą w Polsce, ponieważ niemieckie przepisy krajowe przewidują, że wśród uprawnionych do zasiłku rodziców, w pierwszym rzędzie uprawniony jest ten rodzic, w którego gospodarstwie domowym żyją dzieci?

2. Czy w przypadku twierdzącej odpowiedzi na pierwsze pytanie, art. 60 ust. 1, 3 zdanie Rozporządzenia Rady Europejskiej nr. 987/2009 należy interpretować w ten sposób, że rodzicowi żyjącemu i posiadającemu w kraju (Niemczech) prawo do zasiłku rodzinnego należy się ten zasiłek dlatego, że żyjący za granicą (w Polsce) rodzic nie postawił wniosku o zasiłek (Kindergeld)?

3. Po jakim okresie czasu należy przyjąć, że brak wniosku żyjącego za granicą (w Polsce) rodzica prowadzi do uprawnienia do niego żyjącego w kraju (w Niemczech) rodzica, jeżeli żyjący za granicą (w Polsce) rodzic nie korzysta z prawa do zasiłku rodzinnego („Kindergeldu”)?

27/02/2015

http://www.adwokaci.de/373106a35c109a201/851821a3620ea740d/index.html

Okres próbny „Nieprzyjemny wariant” dla pracownika zakłada, że stosunek zatrudnienia ustaje po upływie określonego czasu, przy czym tego powodem jest sprawdzenie, czy pracownik nadaje się do pracy na danym stanowisku. Tego typu terminowe ograniczenie stosunku pracy jest prawnie dopuszczalne. Zatrudn…

27/02/2015

http://www.adwokaci.de/373106a35c109a201/851821a361148c501/index.html

Zalety zatrudnienia na podstawie umowy o pracęBędąc pracownikiem zatrudnionym na podstawie umowy o pracę, korzysta się z wielu przywilejów prawnych, których nie posiadają osoby prowadzące działalność gospodarczą. Są to m.in.:- ochrona przed wypowiedzeniem umowy o pracę,- wynagrodzenie w przypadku ch…

10/02/2015

Zwrot kosztów adwokata w postępowaniu karnym

Postępowanie karne jest nieprzyjemne, a w szczególności, gdy jest się podejrzanym. Z tego powodu warto skorzystać z profesjonalej pomocy obrońcy, aby jak najszybciej zakończyć śledztwo lub postępowanie sądowe. Jest to wskazane, aby nie rosły koszty śledztwa lub postępowania karnego.

Kto poniesie koszta obrońcy?

Odpowiedź na to pytanie jest szczególnie ciężka i najczęściej niezadawalająca.
Postępowanie karne może się różnie zakończyć i z tego powodu w różny sposób uregulowane są jego koszta.
W przypadku skazania oskarżonego wyrokiem sądu automatycznie będą na niego nałożone koszta postępowania. W przypadku uniewinnienia oskarżonego przed sądem kwestia zwrotu kosztów jego reprezentacji jest także jasna. Sąd na koniec rozprawy orzeknie że:

1. Oskarżony zostaje uniewinniony.
2. Koszta postępowania i koszta jego koniecznej reprezentacji przejmuje fiskus.

Należy jednak wskazać, że fiskus przejmuje tylko ustawowe honorarium obrońcy. Zawarta z obrońcą umowa o jego honorarium przewiduje z reguły wyższe honorarium od ustawowego. Uniewinniony musi wtedy osobiście uregulować różnicę między ustawowym a ustalonym honorarium.

Obrońca może przejąć sprawę podczas śledztwa i doprowadzić do jej umożenia przed postępowaniem sądowym. Niestety kodeks postępowania karnego nie przewiduje w tym przypadku zwrotu honorarium obrońcy. Zwrot honorarium obrońcy z reguły jest tylko możliwy w postępowaniu sądowym po uniewinnieniu oskarżonego.

W wyjątkowych przypadkach, podejrzanemu w przypadku śledztwa lub oskarżonemu w przypadku postępowania sądowego, przysługuje odszkodowanie od donosiciela domniemanego przestępstwa według § 826 BGB (kodeksu cywilnego). Wymaga to jednak udowodnienia, iż osoba, która przez donos wszczęła przeciwko podejrzanemu postępowanie śledcze (karne), umyślnie złożyła niewłaściwy donos przeciwko podejrzanemu. Donos jest najczęściej sporządzany przez policjantów lub osoby poszkodowane, które będą twierdzić, że były przekonane o popełnieniu przez podejrzanego przestępstwa. Nawet jeśli przyznają się do tego, że zrobiły błąd, to będzie można im tylko zarzucić niedbalstwo, które nie wystarczy, aby uzasadnić dochodzenia odszkodowania za niewłaściwy donos.

Według § 469 StPO (kodeksu postępowania karnego) oskarżony może się starać o odszkodowanie, jeżeli prowadzone przeciwko niemu dochodzenie zostało wszczęte z powodu fałszywego donosu, a osoba donosząca zrobiła to ze szczególnym niedbalstwem. Ciężar dowodowy w tym przypadku ponosi podejrzany lub oskarżony. On musi udowodnić, że donos został sporządzony ze szczególnym niedbalstwem.

Poza wymienionymi przypadkami nie ma innych możliwości na zwrot kosztów honorarium obrońcy w postępowaniu karnym.

Właśnie z tego powodu celem obrońcy powinno być jak najszybsze zakończenie postępowania karnego. Dzięki pomocy profesjonalnego obrońcy podejrzany lub oskarżony może zaoszczędzić sobie wielu nieprzyjemności jak i pieniędzy.