15/01/2024
.
KUR LEJOHET KONTROLLI FIZIK NGA PUNONJËSIT E POLICISË.
Një punonjës policie, mund të kontrollojë cdo person të arrestuar ose ndaluar, në përputhje me Kodin e Procedurës Penale dhe legjislacionin në fuqi. Konkretisht, Policia e Shtetit e bazon veprimtarinë e saj në ligjin për policinë e shtetit dhe konkretisht neni 113 i tij parashikon rastet kur një punonjës mund të kontrollojë një qytetar:
Punonjësi i policisë mund të kontrollojë çdo person të arrestuar ose të ndaluar, në përputhje me Kodin e Procedurës Penale dhe legjislacionin në fuqi:
a) për të shmangur një rrezik real dhe të çastit;
b) për objekte ose sende që mund të rrezikojnë jetën e tij ose të të tjerëve;
c) për të siguruar prova për kryerjen e veprës penale.
Neni 204 i këtij Kodi parashikon:
1. Para se të bëhet kontrolli i personit, atij që do të kontrollohet i dorëzohet një kopje e
vendimit të kontrollit, duke i bërë të ditur të drejtën për të kërkuar praninë e një personi të besuar, me kusht që ai të gjendet shpejt dhe të jetë i përshtatshëm.
2. Kontrolli bëhet duke respektuar dinjitetin dhe integritetin personal të atij që kontrollohet.
Kontrolli i personit bëhet nga një person i së njëjtës gjini, me përjashtim të rasteve kur kjo nuk është e mundur për shkak të rrethanave.
Neni 252 i K.P.Penale parashikon flagrancën:
Është në gjendje flagrance ai që është kapur në kryerje e sipër të veprës penale ose ai qëmenjëherë pas kryerjes së veprës ndiqet nga policia gjyqësore, nga personi i dëmtuar ose nga persona të tjerë ose që është kapur me sende dhe prova e materiale, nga të cilat duket se ka kryer veprën penale.
Makina është send i luajtshëm, që barazohet me sendin e paluajtshëm, që është shtëpia.
Ka të njëjtën vlerë dhe mbrojtje kushtetuese si shtëpia.
Nëse një punonjës në cdo rast, të kontrollon makinën për rutinë, atëherë në cdo rast mund të kontrollojë edhe shtëpinë. Kjo situatë është totalisht në shkelje, pa një urdhër nga prokurori apo vendim gjykate ose flagrance.
Nga ana tjetër, punonjësi i qarkullimit rrugor ka të drejtë të ndalojë një automjet dhe të kërkojë lejën e drejtimit, dhe doumentacioni e makinës. Por mund të kërkojë edhe një dokument identifikimi. Dhe deri në këtë moment konsiderohet normale. Ashtu si mund të ndodhi që në mesnatë, patrulla e policisë mund të ndalojë tre persona në rrugë, dhe deri këtu mendoj konsiderohet normale marrë shkas nga ora e vonë.
Në këtë rast (gjithmonë kur nuk jemi në kushte flagrance, ndalimi, arrestimi), maksimumi që mund të kërkojnë punonjësit, është identifikimi nëpërmjet kartës ID, pasaportës etj. Mjafton t’i paraqesni kartën ID. Dhe këshilla në këto raste është:
Mos hezitoni ta paraqesni ID tuaj, pra mbani me vetë një dokument identifikimi të vlefshëm.
Respektoni urdhërat për t’u ndaluar në cdo pikë kontrolli apo punonjës policie me uniform dhe pasi t’ju ndalojnë, pyetni për arsyet e ndalimit dhe kërkoni shpjegime se cfarë kërkojnë nga ju.
Nëse ju kërkojnë më shumë se mjet identifikimi (kontroll fizik apo automjeti), kërkoni arsyen dhe shkakun e ligjshëm ku bazohet ky kontrolli.
Kërkoni identifikimin e punonjësit që kërkon t’ju kontrollojë, mbani shënim emrin e tij/saj. Kërkoni në mënyrë të përsëritur arsyen e kontrollit fizik, por pa e kundërshtuar punonjësin.
Në këtë rast, siguroni të keni pranë një person tuajin të besuar, me qëllim që dëshmia e tij, të përputhet me të drejtat tuaja.
Nëse punonjësi nuk ju jep arsye të kontrollit përtej identifikimit, mos e kundërshtoni por kërkoni që të mbahet procesverbal ku të pasqyrohen këto veprime, dhe në procesverbal të firmosi edhe personi juaj i besuar, si dhe në procesverbal pasqyroni faktin se jeni kontrolluar pa një akt të motivuar .
Mos nënshkruani asnjë dokument pa e lexuar.
Si konkluzion, është mirë që qytetarët të dinë të drejtat e tyre për këtë rast, ashtu sic është mirë që punonjësit të dinë detyrimet e tyre. Kjo ka vetëm një zgjidhje, qytetari të informohet për ligjet, ose të konsultohet me Avokatin, kurse punonjësi të lexojë bazën ligjore mbi të cilën ushtron veprimtarinë në momentin e veshjes së uniformës.