Adwokat Paweł Żywiecki, Libelta 12/1, Poznan (2026)

07/06/2026

💸 Zadatek czy zaliczka? Jedno słowo w umowie kosztuje tysiące złotych!

Podpisujesz umowę przedwstępną na zakup mieszkania lub domu i wpłacasz właścicielowi np. 20 000 zł. W treści umowy pojawia się jedno z tych dwóch pojęć. Dla wielu to synonimy, ale w prawie oznaczają zupełnie co innego, gdy transakcja nie dojdzie do skutku.

Oto kluczowa różnica, którą musisz znać:

👉 ZALICZKA (bezpieczna, ale bez kary): Jeśli umowa zostanie rozwiązana (nieważne z czyjej winy – np. bank odmówi Ci kredytu albo sprzedawca się rozmyśli), zaliczka jest po prostu zwracana w całości. Nic nie tracisz, ale też nic nie zyskujesz.

👉 ZADATEK (forma zabezpieczenia): Działa jak kara umowna. Jeśli to Ty zrezygnujesz z zakupu, sprzedawca ma prawo zatrzymać Twój zadatek. Jeśli to sprzedawca się rozmyśli i nie sprzeda Ci domu, masz prawo żądać od niego zwrotu zadatku w podwójnej wysokości (czyli oddaje Twoje 20 tys. i dopłaca drugie 20 tys.).

💡 Wskazówka:
Zanim podpiszesz umowę i przelejesz pieniądze, dokładnie przeczytaj dokument. Jeśli chcesz mieć pewność, że sprzedawca nie wycofa się w ostatniej chwili, bo znalazł lepszego kupca – wpisz w umowę zadatek.

05/06/2026

💼 Chcesz rzucić pracę z dnia na dzień? "Zniknięcie" z firmy może Cię słono kosztować!

Masz dość toksycznego szefa albo znalazłeś nową, lepszą pracę i stwierdzasz: "Po prostu od jutra nie przychodzę, przemęczę się bez okresu wypowiedzenia". Myślisz, że najgorsze, co Cię czeka, to brak wypłaty za te dni?

To mit, który w prawie pracy potrafi wygenerować ogromne kłopoty.

W przepisach nie istnieje pojęcie „porzucenia pracy” – jest to po prostu ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych.

Oto jakie konsekwencje grożą za takie zniknięcie:

👉 Dyscyplinarka: Szef ma pełne prawo zwolnić Cię natychmiast w trybie art. 52 Kodeksu pracy (tzw. dyscyplinarka). Taki wpis w świadectwie pracy zostaje z Tobą na lata i skutecznie odstraszy kolejnych pracodawców.

👉 Odszkodowanie dla firmy: Jeśli Twoje nagłe zniknięcie sparaliżowało pracę (np. nie otworzyłeś sklepu, nie dokończyłeś pilnego projektu), pracodawca może pozwać Cię przed sąd pracy i żądać odszkodowania za straty, jakie przez to poniósł.

💡 Jak zrobić to legalnie?

Jeśli naprawdę musisz odejść natychmiast, nie uciekaj. Najlepszym rozwiązaniem jest porozmawianie z szefem i podpisanie rozwiązania umowy za porozumieniem stron. W tym dokumencie możecie ustalić, że Wasza współpraca kończy się nawet tego samego dnia – bez kar, bez sądu i z czystym świadectwem pracy.

31/05/2026

👵 Szlaban na wnuki? Dziadkowie mają własne prawo do widywania dzieci.
Kiedy rodzice się rozstają, dzieci często stają się kartą przetargową. Zdarza się, że jeden z rodziców w ramach odwetu odcina od malucha nie tylko byłego partnera, ale też jego rodziców. Czy matka lub ojciec mogą zakazać dziadkom kontaktu z wnukami?

W świetle polskiego prawa – absolutnie nie. Dziadkowie mają własne, niezależne prawo do podtrzymywania więzi z wnukami.

Oto jak to wygląda od strony przepisów:

Osobne prawo: Kontakty dziadków z wnukami to nie to samo, co kontakty rodziców. Nawet jeśli syn lub córka mają ograniczone prawa rodzicielskie, ich rodzice (czyli dziadkowie) wciąż mogą żądać spotkań z dzieckiem.

Sprawa w sądzie: Jeśli rozmowy i prośby nie pomagają, dziadkowie mogą złożyć do sądu opiekuńczego oficjalny wniosek o uregulowanie kontaktów. Sąd może wyznaczyć konkretne dni w miesiącu, weekendy czy wakacje na spotkania z wnukami.

Dobro dziecka na pierwszym miejscu: Sąd przyzna prawo do widzeń, jeśli dziadkowie mieli wcześniej dobry kontakt z dzieckiem, a spotkania z nimi wpływają pozytywnie na jego rozwój. Jedynym powodem odmowy jest sytuacja, w której dziadkowie nastawiają wnuka przeciwko drugiemu rodzicowi lub rażąco zaniedbują jego bezpieczeństwo.

Konflikty dorosłych nie powinny niszczyć relacji dzieci z dziadkami. Jeśli rodzina blokuje te kontakty bez wyraźnego powodu, prawo daje seniorom skuteczne narzędzia do walki o czas z wnukami.

29/05/2026

🧒 Rozwód a dzieci – czy matka zawsze dostaje „pełnię praw”?
To jeden z najbardziej szkodliwych mitów w prawie rodzinnym. Wielu ojców wchodzących w proces rozwodowy jest przekonanych, że stoją na straconej pozycji, a sąd z automatu ograniczy ich prawa rodzicielskie na rzecz matki.

Rzeczywistość na sali sądowej wygląda zupełnie inaczej.

Polskie prawo zakłada równość obojga rodziców. Sąd nie kieruje się płcią, ale wyłącznie dobrem dziecka.

Wspólna władza to standard: Jeśli rodzice potrafią się porozumieć, sąd pozostawia pełną władzę rodzicielską obojgu. Wspólnie decydujecie wtedy o szkole, leczeniu czy wyjazdach dziecka za granicę.

Kiedy sąd ogranicza władzę? Tylko wtedy, gdy brak porozumienia między rodzicami paraliżuje życie dziecka (np. matka nie może zapisać dziecka do lekarza, bo ojciec złośliwie nie podpisuje zgody). Ograniczenie to nie jest „karą” dla ojca, a ułatwieniem codziennego życia malucha.

Chcesz, aby po rozwodzie dziecko spędzało tyle samo czasu z Tobą, co z drugim rodzicem? Najlepszym rozwiązaniem jest tzw. opieka naprzemienna (np. tydzień u mamy, tydzień u taty). Sąd coraz chętniej zgadza się na ten model, pod warunkiem że rodzice mieszkają blisko siebie i potrafią ze sobą normalnie rozmawiać.

24/05/2026

🛍️ Towar z wyprzedaży lub przeceny? Masz takie samo prawo do reklamacji!
Widzisz na wieszaku wielki napis „Przecena -70%”, a przy kasie sprzedawca rzuca krótkie: „Towar przeceniony nie podlega reklamacji”. Czasami taki komunikat wisi nawet wydrukowany przy ladzie.

Jeśli dasz się na to złapać, tracisz swoje pieniądze na własne życzenie. W świetle prawa taki zapis w sklepie stacjonarnym jest całkowicie nielegalny.

Oto jak wyglądają Twoje prawa jako konsumenta:

Przecena nie kasuje prawa: To, że sklep obniżył cenę butów, kurtki czy elektroniki, nie oznacza, że produkt stał się bezwartościowy. Jeśli po tygodniu pęknie podeszwa albo sprzęt przestanie działać, masz pełne prawo do złożenia reklamacji z tytułu odpowiedzialności za zgodność towaru z umową.

Jedyny wyjątek (wada jawna): Sklep może odmówić reklamacji tylko i wyłącznie na tę konkretną wadę, z powodu której towar został przeceniony i o której zostałeś poinformowany przed zakupem (np. „kurtka przeceniona o połowę, bo ma uszkodzony zamek”). Jeśli w tej samej kurtce po tygodniu poprują się szwy – to szwy jak najbardziej możesz reklamować.

Nie myl reklamacji ze zwrotem. Sklep stacjonarny nie ma obowiązku przyjąć towaru tylko dlatego, że zmieniłeś zdanie (choć wiele sieciówek to robi z własnej woli). Ale jeśli rzecz ma wadę – prawo stoi po Twojej stronie przez całe 2 lata od zakupu, bez względu na to, ile wynosił rabat.

21/05/2026

🚌 Kontrola biletów: Co naprawdę może zrobić kontroler?
Jedziesz autobusem lub tramwajem, nie masz ważnego biletu i nagle słyszysz: „Proszę bilety do kontroli”. Wokół uprawnień kontrolerów (tzw. kanarów) narosło wiele legend.

Warto znać swoje prawa, aby nie dać się zastraszyć, ale też nie pogorszyć swojej sytuacji.

Czy kontroler może Cię zatrzymać? TAK. Zgodnie z Prawem przewozowym, jeśli nie masz biletu i odmawiasz okazania dowodu osobistego, kontroler ma prawo ująć Cię (zatrzymać na miejscu) do czasu przyjazdu policji. Nie może Cię jednak pobić ani skuć kajdankami.

Czy może przeszukać Twoje kieszenie? NIE. Kontroler to nie policjant. Nie ma prawa wkładać rąk do Twoich kieszeni, zabierać Ci portfela, telefonu ani torby, aby samodzielnie szukać dokumentów.

Ucieczka czy agresja? Zły pomysł. Szarpanina z kontrolerem lub próba ucieczki siłą może skończyć się zarzutami karnymi. Za utrudnianie kontroli lub naruszenie nietykalności cielesnej kontrolera grozi wysoka grzywna, a nawet kara więzienia.

💡 Jeśli zapomniałeś karty miejskiej lub biletu miesięcznego, który masz wykupiony – nie kłóć się na miejscu. Przyjmij wezwanie do zapłaty. Masz zazwyczaj 7 dni na udanie się do punktu obsługi pasażera, pokazanie ważnego dokumentu i anulowanie kary (zapłacisz jedynie drobną opłatę manipulacyjną).

17/05/2026

🚗 Uszkodziłeś auto pod sklepem? Tabliczka „Regulamin parkingu” nie zwalnia z odpowiedzialności!
Wracasz z zakupów i widzisz na drzwiach swojego auta wielką rysę. Nad wjazdem na parking wisi tablica: „Właściciel terenu nie odpowiada za szkody powstałe na parkingu”. Myślisz, że nic nie da się zrobić?

To błąd. Masz prawo do naprawy auta.

Sprawca uciekł? Pomaga monitoring: Sklep nie odpowiada bezpośrednio za zachowanie innych kierowców, ale ma obowiązek (lub zrobi to policja) zabezpieczyć nagranie z kamer. Jeśli na filmie widać numery rejestracyjne sprawcy, jego ubezpieczyciel pokryje koszty naprawy z OC.

Wózek sklepowy uszkodził lakier? Jeśli wózek stoczył się, bo pracownik sklepu zostawił go w złym miejscu, albo parking jest źle wyprofilowany – za szkodę odpowiada market z własnego ubezpieczenia OC.

Zostawienie kartki to obowiązek: Jeśli to Ty zarysujesz komuś auto i odjedziesz, ubezpieczyciel wypłaci poszkodowanemu pieniądze, ale potem przyjdzie do Ciebie z tzw. regresem. Będziesz musiał oddać całą kwotę naprawy z własnej kieszeni za ucieczkę z miejsca zdarzenia.

💡 Nasza rada: Zawsze rób zdjęcia uszkodzeń na miejscu i od razu zgłaszaj sprawę ochronie sklepu lub na policję. Regulaminy parkingu nie stoją ponad polskim prawem.

15/05/2026

🩺 Twoja kartoteka to Twoja własność. Masz prawo do wglądu!
Zmieniasz lekarza, idziesz na konsultację do innego specjalisty albo po prostu chcesz sprawdzić historię swojego leczenia, a w rejestracji słyszysz: „To dokumenty wewnętrzne placówki, nie wydajemy ich”.

To niezgodne z prawem.

Masz prawo do kopii: Każda placówka medyczna (zarówno NFZ, jak i prywatny gabinet czy dentysta) ma ustawowy obowiązek udostępnić Ci Twoją kartotekę. Możesz prosić o kserokopię, skany na e-mail lub wgląd na miejscu.

Medycyna estetyczna też się liczy: Jeśli robisz zabiegi upiększające u lekarza, tam również zakłada się kartę pacjenta. Masz pełne prawo wiedzieć, jaki preparat i w jakich dawkach został Ci podany.

💡 Zawsze warto mieć swoją historię leczenia pod ręką, zwłaszcza przed trudniejszymi zabiegami. Jeśli placówka odmawia wydania dokumentów, łamie Prawa Pacjenta, co można zgłosić do Rzecznika Praw Pacjenta.

10/05/2026

🚗 Pożyczyłeś auto znajomemu? Możesz zapłacić za jego ciężką nogę.
Wielu właścicieli pojazdów żyje w przekonaniu, że jeśli to nie oni siedzieli za kółkiem w momencie błyśnięcia fotoradaru, to sprawa ich nie dotyczy. To niebezpieczny mit. Prawo nakłada na właściciela pojazdu konkretny obowiązek, którego niedopełnienie jest osobnym wykroczeniem.

📝 Obowiązek wskazania kierującego
Zgodnie z Kodeksem wykroczeń (art. 96 § 3), właściciel lub posiadacz pojazdu ma obowiązek wskazać na żądanie uprawnionego organu, komu powierzył pojazd do kierowania lub używania w oznaczonym czasie.

Scenariusz A: Wskazujesz sprawcę. On dostaje mandat i punkty, Ty masz spokój.

Scenariusz B: Mówisz, że nie wiesz lub nie pamiętasz. Wtedy narażasz się na grzywnę za samo „niewskazanie”.

💸 Pułapka finansowa: Grzywna może być wyższa niż mandat!
Jeszcze kilka lat temu wielu kierowców wybierało „branie na klatę” grzywny za niewskazanie sprawcy, by uniknąć punktów karnych (bo za samo niewskazanie punktów nie ma). Jednak ustawodawca drastycznie podniósł stawki:

W sprawach o przekroczenie prędkości grzywna za niewskazanie wynosi obecnie dwukrotność mandatu za dane przekroczenie (nie mniej niż 800 zł).

W skrajnych przypadkach grzywna ta może wynieść nawet 8 000 zł.

🛡️ Kiedy możesz odmówić wskazania?
Istnieje wąska furtka. Możesz uchylić się od odpowiedzi, jeśli wskazanie sprawcy mogłoby narazić Ciebie lub osobę Ci najbliższą (żonę, męża, dzieci, rodziców) na odpowiedzialność za wykroczenie.

Uwaga: Sądy podchodzą do tego bardzo rygorystycznie. Samo stwierdzenie „to ktoś bliski, więc milczę” nie zawsze zwalnia z kary pieniężnej, choć chroni przed odpowiedzialnością za samo wykroczenie drogowe.

💡 Złota rada dla właścicieli firm i aut użyczanych
Jeśli pożyczasz auto znajomemu lub pracownikowi (poza stosunkiem pracy), warto prowadzić prosty rejestr wydań kluczyków. Zapisanie daty, godziny i nazwiska osoby biorącej auto to nie brak zaufania, a zabezpieczenie Twojego portfela przed cudzymi błędami na drodze.

07/05/2026

📄 Zlecenie czy praca na etacie? Uważaj, bo nazwa umowy to nie wszystko.
Wiele osób podpisuje „zlecenie”, mimo że ich codzienne obowiązki wyglądają jak klasyczny etat. W prawie pracy panuje zasada: nieważne, jak nazwaliście umowę – ważne, jak ją wykonujecie.

Kiedy Twoje zlecenie to w rzeczywistości umowa o pracę?
Jeśli Twoja praca spełnia te cztery warunki jednocześnie, sąd może uznać, że jesteś pracownikiem etatowym:

Podporządkowanie: Wykonujesz polecenia przełożonego co do sposobu wykonania zadań.

Miejsce i czas: Musisz być w biurze (lub zalogowany) w konkretnych godzinach wyznaczonych przez szefa.

Osobiste wykonanie: Nie możesz wysłać za siebie kolegi, żeby dokończył projekt – musisz to zrobić Ty.

Odpłatność: Pracujesz za wynagrodzeniem (nie ma darmowego etatu).

💡 Dlaczego to ma znaczenie?
Jeśli sąd uzna, że Twoje zlecenie było umową o pracę, zyskujesz:

Zaległy urlop: Możesz żądać ekwiwalentu za niewykorzystane dni wolne.

Ochronę przed zwolnieniem: Obowiązują Cię okresy wypowiedzenia.

Nadgodziny: Możesz ubiegać się o zapłatę za dodatkowy czas pracy.

Staż pracy: Czas ten wlicza się do uprawnień pracowniczych (np. wyższego wymiaru urlopu).

⚠️ Ryzyko dla pracodawcy.
Dla firmy „przebieranie” etatu za zlecenie to ryzyko wysokich kar od PIP oraz konieczności zapłaty zaległych składek ZUS wraz z odsetkami.

Wniosek: Elastyczność jest świetna, ale musi być zgodna z prawem. Jeśli pracujesz jak na etacie, powinieneś mieć prawa pracownika.

Adwokat Paweł Żywiecki

07/06/2026

05/06/2026

31/05/2026

29/05/2026

24/05/2026

21/05/2026

17/05/2026

15/05/2026

10/05/2026

07/05/2026

Adres

Strona Internetowa

Ostrzeżenia

Skróty

Udostępnij

Kategoria