08/05/2026
⚖️ LAW NEXT DOOR | BỘ LUẬT HÌNH SỰ SỬA ĐỔI, BỔ SUNG 2024
🌤️ Bộ luật Hình sự từ trước tới nay đều đặt tử hình ở đỉnh tháp trừng phạt. Nhưng chính trong văn bản luật ấy, ở một vài góc độ khác người ta tìm thấy một quan điểm sâu sắc hơn: đôi khi, cái chết không phải là hình phạt nặng nề nhất. Bởi cái chết - dù đến trong tích tắc hay được báo trước - vẫn là một sự kết thúc. Và kết thúc, theo một nghĩa nào đó, là sự giải thoát. Chính án chung thân mới là hình phạt buộc con người không được phép buông tay: không có ngày mãn hạn để trông chờ, không có tương lai nào để mường tượng - chỉ có bốn bức tường, và những ký ức phạm tội không thể quên. Ngày qua ngày, chung thân không giết chết một người - nó buộc người đó phải sống, phải tỉnh thức, phải đối diện với chính mình trong im lặng triền miên. Và đó, có lẽ mới là đau khổ thực sự mà pháp luật muốn nhắc đến khi nói về sự "cải tạo" - không phải là xóa bỏ một con người, mà là buộc con người ấy không thể trốn khỏi chính mình.
📄 Từ ngày 01 tháng 7 năm 2025, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Hình sự số 100/2015/QH13 đã được sửa đổi, bổ sung một số điều theo Luật số 12/2017/QH14 và Luật số 59/2024/QH15 chính thức có hiệu lực. Trong lần sửa đổi lần này, Luật có nhiều cập nhật đáp ứng yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam trong giai đoạn mới, mang tính nhân đạo, hiện đại và giảm lệ thuộc vào hình phạt tước tự do.
✨BÃI BỎ HÌNH PHẠT TỬ HÌNH ĐỐI VỚI 8 TỘI DANH
Luật đã chính thức loại bỏ hình phạt tử hình ở các tội: hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân (Điều 109), gián điệp (Điều 110), phá hoại cơ sở vật chất - kỹ thuật (Điều 114), sản xuất buôn bán hàng giả là thuốc chữa bệnh (Điều 194), vận chuyển trái phép chất ma túy (Điều 250), tham ô tài sản (Điều 353), nhận hối lộ (Điều 354), phá hoại hòa bình, gây chiến tranh xâm lược (Điều 421). Đây là bước tiến quan trọng trong chính sách hình sự, thể hiện xu hướng nhân đạo hóa pháp luật, đồng thời phù hợp với các cam kết quốc tế về quyền con người mà Việt Nam tham gia trong thời gian qua.
✨BỔ SUNG THÊM TỘI DANH MỚI – TỘI SỬ DỤNG TRÁI PHÉP CHẤT MA TÚY
Điều 256a được bổ sung như sau: quy định hình phạt tù từ 2–3 năm đối với người sử dụng trái phép chất ma túy trong các trường hợp đặc biệt: đang cai nghiện, quản lý sau cai, hoặc tái phạm. Trước đây, hành vi sử dụng ma túy chủ yếu bị xử phạt vi phạm hành chính. Dưới góc độ áp dụng luật mới, việc hình sự hóa trong một số trường hợp đặc biệt nhằm tăng tính răn đe, đồng thời hỗ trợ công tác phòng, chống ma túy hiệu quả hơn.
✨QUY ĐỊNH ĐẶC BIỆT VỀ THI HÀNH ÁN TỬ HÌNH
Người mắc bệnh ung thư giai đoạn cuối sẽ không bị thi hành án tử hình, được ghi nhận bổ sung cho khoản 3 Điều 40. Trước đây, quy định này chỉ áp dụng cho phụ nữ có thai, nuôi con dưới 36 tháng tuổi và người từ 75 tuổi trở lên. Mở rộng đối tượng được miễn thi hành án tử hình thể hiện chính sách khoan hồng và nhân đạo của Nhà nước.
✨SIẾT CHẶT ĐIỀU KIỆN GIẢM ÁN ĐỐI VỚI TỘI THAM Ô, NHẬN HỐI LỘ
Người bị kết án tù chung thân về tội tham ô, nhận hối lộ chỉ được xét giảm án khi đã nộp lại ít nhất ¾ tài sản tham ô, nhận hối lộ và có hợp tác tích cực với cơ quan chức năng. Quy định này nhằm tăng hiệu quả thu hồi tài sản tham nhũng, đồng thời khuyến khích người phạm tội hợp tác với cơ quan điều tra.
✨ TĂNG MỨC HÌNH PHẠT TIỀN VÀ PHẠT TÙ Ở MỘT SỐ TỘI DANH
Đối với hình phạt tiền: nâng gấp đôi tại 24 Điều luật, tập trung vào các tội về hàng giả, môi trường, an toàn thực phẩm, tham nhũng. Cụ thể tại các điều: 192, 193, 194, 195, 235, 236, 237, 238, 239, 240, 241, 242, 243, 244, 245, 246, 317, 353, 354, 355, 356, 357, 358 và 359. Đối với hình phạt tù: tăng mức phạt tù tại 8 Điều luật: ở nhóm tội về môi trường, ma túy, an toàn thực phẩm. Cụ thể tại các Điều: Các điều 235, 236, 248, 249, 250, 251, 255 và 317.
✨ QUY ĐỊNH CHUYỂN TIẾP
Các bản án tử hình tuyên trước ngày 01/7/2025 nhưng chưa thi hành sẽ được chuyển thành tù chung thân theo quyết định của Chánh án TAND tối cao nhằm đảm bảo tính thống nhất và nhân đạo trong áp dụng pháp luật, tránh tình trạng bất bình đẳng giữa các trường hợp phạm tội.
------------------------------
🏛Trung tâm Thực hành pháp luật Văn Lang
Phòng A.02.01 – CS1 Trường Đại học Văn Lang (45 Nguyễn Khắc Nhu, phường Cầu Ông Lãnh, TP. HCM)