28/07/2026
🌱 **ĐẤT BỊ "LẤN RANH" LÀ GÌ? ĐỪNG ĐỂ ĐẾN KHI MUA XONG MỚI BIẾT ĐẤT KHÔNG ĐÚNG NHƯ MÌNH NGHĨ**
Khi mua đất, phần lớn người mua chỉ quan tâm đến vị trí, diện tích trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và giá chuyển nhượng. Tuy nhiên, có một rủi ro rất phổ biến nhưng lại thường bị bỏ qua, đó là **đất bị lấn ranh**.
Hiểu một cách đơn giản, lấn ranh là tình trạng ranh giới sử dụng đất trên thực tế không còn trùng khớp với ranh giới hợp pháp của thửa đất. Có thể hàng rào, tường bao, công trình hoặc cây trồng đã lấn sang đất của người khác, hoặc ngược lại, một phần diện tích đất của mình đang bị hộ liền kề sử dụng.
Nhiều người chỉ nhìn thấy hàng rào đã tồn tại nhiều năm nên mặc nhiên cho rằng đó là ranh giới đúng. Đến khi đo đạc để xây nhà, tách thửa hoặc làm thủ tục chuyển nhượng mới phát hiện diện tích thực tế không khớp với hồ sơ địa chính, từ đó phát sinh tranh chấp với các hộ giáp ranh.
Không ít trường hợp, người mua đã hoàn tất việc thanh toán nhưng sau đó mới biết một phần đất đang có tranh chấp về ranh giới. Khi đó, việc xây dựng bị đình trệ, thủ tục sang tên gặp khó khăn, thậm chí phải tham gia giải quyết tranh chấp kéo dài.
⚖️ Theo quy định của **Điều 175 Bộ luật Dân sự 2015**, ranh giới giữa các bất động sản được xác định theo thỏa thuận của các chủ sử dụng đất, theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền hoặc theo ranh giới đã tồn tại ổn định từ lâu mà không có tranh chấp. Vì vậy, việc xác định ranh giới không chỉ dựa vào hàng rào hay mốc giới trên thực địa mà cần đối chiếu với hồ sơ pháp lý và hiện trạng sử dụng đất.
Vậy trước khi quyết định mua đất, người mua nên làm gì?
Trước hết, cần kiểm tra kỹ Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, đối chiếu diện tích và sơ đồ thửa đất với hiện trạng thực tế. Nếu có điều kiện, nên đề nghị đo đạc lại hoặc kiểm tra mốc ranh giới để xác định có sự chênh lệch hay không. Đồng thời, nên tìm hiểu xem thửa đất có đang phát sinh tranh chấp với các hộ liền kề hoặc có đơn khiếu nại liên quan đến ranh giới hay không. Đây là những bước rất quan trọng nhưng nhiều người thường bỏ qua vì quá tin vào lời giới thiệu của bên bán.
👉 Một mảnh đất có đầy đủ giấy tờ chưa chắc đã là một giao dịch an toàn. Ranh giới sử dụng thực tế và tình trạng pháp lý của thửa đất cũng là những yếu tố cần được kiểm tra kỹ trước khi đặt cọc hoặc ký hợp đồng chuyển nhượng.
👉 Trong các giao dịch bất động sản, việc rà soát hồ sơ pháp lý, kiểm tra tình trạng tranh chấp và đánh giá rủi ro trước khi giao dịch sẽ giúp người mua hạn chế những thiệt hại không đáng có. Tham khảo ý kiến luật sư ngay từ giai đoạn đầu thường ít tốn kém hơn rất nhiều so với việc giải quyết một vụ tranh chấp đất đai sau này.