03/05/2026
ERC trước – IRC sau: Đã thực sự “thuận tiện” cho nhà đầu tư nước ngoài?
Từ ngày 01/03/2026, theo Luật Đầu tư 2025, nhà đầu tư nước ngoài (NĐTNN) có thể lựa chọn hai cách tiếp cận: (i) xin cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (IRC) trước rồi mới xin cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp (ERC) (cách truyền thống), hoặc (ii) xin cấp ERC trước, sau đó mới thực hiện thủ tục cấp IRC. Cách thứ hai được thiết kế có vẻ nhằm rút ngắn thời gian thành lập công ty và tạo thuận lợi trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư.
Tiếp đó, vừa qua Công văn 5427/BTC-DNTN ngày 29/4/2026 của Bộ Tài chính đã hướng dẫn rõ hơn: theo cách thứ hai trên, khi xin cấp ERC, NĐTNN không cần nộp IRC, mà chỉ cần cam kết đáp ứng điều kiện tiếp cận thị trường theo quy định. Đồng thời, cơ quan đăng ký kinh doanh không xem xét nội dung cam kết này của NĐTNN tại thời điểm cấp ERC.
Tuy nhiên, trên thực tế, cách thức hai nêu trên vẫn còn một số khoảng trống pháp lý đáng lưu ý:
Thứ nhất, nếu sau đó IRC không được cấp do NĐTNN không đáp ứng điều kiện tiếp cận thị trường, thì cam kết ban đầu của NĐTNN khi xin cấp ERC có bị xem là kê khai không trung thực hay không – hiện chưa có quy định rõ ràng.
Thứ hai, theo Nghị định 96/2026/NĐ-CP, tổ chức kinh tế của NĐTNN phải hoàn tất thủ tục xin cấp IRC trong vòng 12 tháng kể từ ngày thành lập tổ chức kinh tế này. Tuy nhiên, pháp luật hiện hành chưa quy định cụ thể hậu quả pháp lý nếu quá thời hạn này mà vẫn chưa được cấp IRC, đặc biệt là việc có thu hồi ERC hay không.
Có thể thấy, dù cơ chế “ERC trước – IRC sau” giúp đơn giản hóa thủ tục ban đầu, nhưng lại chuyển phần lớn rủi ro pháp lý về phía nhà đầu tư. Do đó, cần sớm có hướng dẫn bổ sung theo hướng: (i) làm rõ trách nhiệm của NĐTNN trong trường hợp không được cấp IRC, tránh suy diễn thành hành vi kê khai không trung thực; và (ii) quy định rõ hậu quả pháp lý sau thời hạn 12 tháng, ví dụ như cơ chế chấm dứt hiệu lực của ERC nếu không hoàn tất thủ tục đầu tư.
Ở góc độ thực tiễn, hiện nay có thể vẫn chưa có NĐTNN thực hiện theo cơ chế “ERC trước – IRC sau”, do đó, NĐTNN cần đánh giá toàn diện quy định pháp luật và thực tế để lựa chọn hình thức thủ tục cho phù hợp.
“ERC first – IRC later”: Is it truly more convenient for foreign investors?
From 1 March 2026, under the Law on Investment 2025, foreign investors (FIs) may choose between two approaches: (i) the traditional sequence of obtaining an Investment Registration Certificate (IRC) prior to an Enterprise Registration Certificate (ERC); or (ii) obtaining the ERC first, followed by the IRC. The latter appears designed to shorten the timeline for company establishment and facilitate the pre-investment phase.
Further guidance is provided in Official Dispatch No. 5427/BTC-DNTN, under which, for the second approach, FIs are not required to submit an IRC when applying for an ERC, but need only undertake to satisfy market access conditions. Notably, the business registration authority does not review the substance of such undertaking at the ERC issuance stage.
In practice, however, this approach gives rise to several legal uncertainties:
First, where an IRC is subsequently not granted due to the FI’s failure to meet market access conditions, it remains unclear whether the initial undertaking provided for ERC purposes could be construed as a misrepresentation.
Second, pursuant to Decree No. 96/2026/ND-CP, an economic organization established by an FI must complete IRC procedures within 12 months from its establishment. Nevertheless, the prevailing regulations do not clearly stipulate the legal consequences of non-compliance with this timeline, particularly whether the ERC may be subject to revocation.
While the “ERC first – IRC later” mechanism simplifies initial procedures, it effectively shifts substantial legal risk onto investors. It is therefore advisable that further regulatory guidance be issued to: (i) clarify the liability of FIs in cases where an IRC is not granted, so as to avoid potential characterization as misrepresentation; and (ii) specify the legal consequences upon expiry of the 12-month period, for example, a mechanism for termination of ERC validity where investment procedures are not completed.
From a practical perspective, this mechanism appears not yet to have been widely adopted. Foreign investors should therefore carefully assess both the legal framework and its practical implementation before opting for this approach.
