10/12/2025
Tranh chấp lối đi chung là một trong những vụ việc nhỏ nhưng gây mệt mỏi nhất trong đời sống, vì liên quan trực tiếp đến sinh hoạt, đi lại và… tình làng nghĩa xóm.
Nhiều gia đình sống ổn cả chục năm, chỉ vì cái lối đi 1–2 mét mà không nhìn mặt nhau, kiện tụng kéo dài, thậm chí căng thẳng đến mức dựng rào, khóa cổng, chặn đường.
Vậy pháp luật quy định như thế nào?
🔍 1. Khi nào lối đi được xem là “lối đi chung”?
Một lối đi được coi là lối đi chung khi:
Được sử dụng ổn định lâu dài cho nhiều hộ dân;
Được thể hiện trong bản đồ địa chính, sổ mục kê;
Hoặc trong quá trình sử dụng đất, chủ đất ban đầu chừa lối đi cho các hộ phía trong.
👉 Nếu lối đi được xác định là chung, không ai được quyền tự ý rào chắn, cản trở.
🔍 2. Nhà phía trong có quyền gì?
Điều 254 Bộ luật Dân sự quy định:
Người có đất bị vây bọc được yêu cầu mở lối đi qua đất của người bên ngoài, phù hợp với:
Nhu cầu sử dụng hợp lý
Giảm thiểu thiệt hại cho bên có đất bị mở lối
Có thể phải bồi thường theo thỏa thuận
👉 Nghĩa là “nhà trong” không phải lúc nào cũng đi miễn phí.
🔍 3. Thực tế tranh chấp thường nổ ra khi nào?
Bên ngoài rào đường, dựng cổng
Tranh cãi về độ rộng lối đi (90 cm hay 2 m?)
Chủ mới mua đất không chịu cho đi
Lối đi chung nhưng một hộ chiếm dụng làm sân, để đồ, trồng cây
🔍 4. Tòa án thường căn cứ vào đâu để giải quyết?
Khi xét xử tranh chấp lối đi, Tòa sẽ xem xét:
Bản đồ địa chính các thời kỳ
Quá trình sử dụng thực tế
Lời khai của hàng xóm lâu năm
Mốc giới, hiện trạng đo đạc
Nhu cầu đi lại hợp lý của nhà phía trong
👉 Tòa luôn ưu tiên: đảm bảo lối đi cho người bị vây bọc, nhưng vẫn hạn chế ảnh hưởng thấp nhất cho chủ đất bên ngoài.
🔍 5. Lời khuyên thực tế
Không tự ý rào chắn hay phá lối đi → dễ bị xử phạt hành chính
Nên hòa giải tại thôn, xã trước khi kiện
Đo đạc lại đất, xin trích lục bản đồ để có chứng cứ
Nếu thương lượng được về bồi thường → giải quyết nhanh và đỡ mất hòa khí
✅ Kết luận
Tranh chấp lối đi chung không chỉ là chuyện cái đường, mà là chuyện quan hệ gia đình – hàng xóm. Hiểu đúng luật, hành xử đúng mực sẽ giúp các bên tránh xung đột, vừa bảo vệ quyền lợi, vừa giữ gìn sự bình yên trong khu dân cư.
Công ty Luật Phúc Khánh
📍 Trụ sở Hà Nội: HD9-SP.BH32, đường Biển Hồ, KĐT Vinhomes Ocean Park, Gia Lâm, Hà Nội
📍 Văn phòng Hưng Yên: Chùa Đông, Phố Hiến, Hưng Yên
📱 Hotline/Zalo: 0934 567 104
📧 Email: [email protected]