19/06/2026
ĐỒNG NGHIỆP KHÔNG TRUNG THỰC, NGƯỜI LÀM LUẬT NÊN LÀM GÌ?
Hồi mới vào làm pháp chế cho một công ty truyền thông nước ngoài, mình từng gặp một tình huống khiến mình nhớ mãi.
Ở công ty mình ngày ấy, các bạn bộ phận thị trường nếu thương lượng thành công các hợp đồng thuê địa điểm đặt biển quảng cáo hay tổ chức sự kiện thì sẽ có hoa hồng. Áp lực doanh số cộng với lợi ích tài chính khiến ranh giới giữa "linh hoạt" và "không trung thực" đôi khi trở nên rất mong manh.
Lần đó, một team đang chạy đua với thời gian để ký hợp đồng thuê cho dự án X. Tuy nhiên, khi thẩm định, mình phát hiện một điều khoản cực kỳ rủi ro: Bên cho thuê có quyền chấm dứt hợp đồng bất kỳ lúc nào chỉ cần báo trước 30 ngày mà không chịu phạt hay bồi thường. Mình nhất quyết từ chối thông qua. Thử nghĩ xem, công ty đổ bao nhiêu tiền của vào lắp đặt thiết bị, ký hợp đồng quảng cáo dài hạn với khách hàng, đùng một cái họ đòi lại mặt bằng sau 30 ngày thì ai gánh chịu thiệt hại? Mình bảo anh phụ trách dự án: "Một là anh đi đàm phán lại, hai là anh phải xin ý kiến phê duyệt từ CEO (người nước ngoài)."
Đến chiều tối, mình bất ngờ nhận được email phê duyệt (Approved) từ CEO gửi cho hệ thống. Nhưng bằng một linh cảm nghề nghiệp, mình thấy có gì đó không ổn. Mình quyết định không thông qua hợp đồng ngay mà báo: "Để em xác nhận lại với CEO, có lẽ Sếp chưa hiểu hết rủi ro em đã cảnh báo."
May mắn là đợt đó CEO đang có mặt tại Hà Nội. Mình báo cáo với quản lý trực tiếp và được sắp xếp một buổi gặp mặt ba bên để làm rõ. Lúc đối chất, sự thật mới ngã ngũ qua lời của chị trợ lý phiên dịch. Hóa ra, khi xin ý kiến trực tiếp với Sếp, anh đồng nghiệp chỉ nói một ý và được Sếp gật đầu. Nhưng khi viết email tổng hợp bằng tiếng Việt để xin Sếp reply phê duyệt chính thức qua mail, anh ta đã tự ý đưa cả hai ý vào nhằm đánh lừa CEO (vốn không thạo tiếng Việt) bấm duyệt, lấy đó làm căn cứ ép các phòng ban khác phải thông qua hồ sơ.
Phát hiện mình bị lợi dụng để làm công cụ cho hành vi thiếu trung thực, chị trợ lý lúc đó cực kỳ tức giận. Chẳng cần mình phải lên tiếng hay tỏ thái độ gì, chị ấy lập tức "mách" và giải thích ngọn ngành cú lừa email này cho CEO luôn. Kết quả, CEO yêu cầu anh ta phải đi đàm phán lại và ra quy định: Từ nay về sau không bao giờ phê duyệt điều khoản như thế nữa.
Trộm vía, nhờ sự cố "thử lửa" ấy mà ngay khi mới chân ướt chân ráo vào công ty, mình lại có thêm một người đồng minh tuyệt vời và vô cùng tin tưởng mình. Sau này, cứ hễ đóng dấu giấy tờ hay hợp đồng gì, chị trợ lý cũng đều yêu cầu bắt buộc phải có chữ ký nháy của pháp chế thì mới đóng.
Đó không phải lần duy nhất mình gặp chuyện này. Sau này, không ít lần đồng nghiệp đưa cho mình ký những bản cứng hợp đồng đã thay đổi điều khoản khác với bản mình đã duyệt trên email. Mình phát hiện ra và nhất quyết trả hồ sơ về. Mình không chấp nhận sự thiếu thống nhất và không minh bạch.
Làm pháp chế doanh nghiệp, đôi khi chúng ta sợ mất lòng đồng nghiệp. Nhưng kinh nghiệm của mình là: Cần phải làm rõ phong cách và nguyên tắc làm việc ngay từ đầu. Khi họ biết mình là người kỹ tính, có nguyên tắc và không thể bị "qua mặt", họ sẽ tự khắc tôn trọng, chủ động báo cáo mọi thay đổi trước khi để mình tự phát hiện ra.
Jules_20.6.2026
