19/12/2022
👨👩👧👦THỜI ĐIỂM MỞ THỪA KẾ VÀ THỜI HIỆU KHỞI KIỆN TRANH CHẤP DI SẢN THỪA KẾ👨👩👧👦
🤔🤔Mở thừa kế có lẽ vẫn còn là cụm từ còn khá mơ hồ với bà con ta, nhưng nói đến Di sản thừa kế thì bà con ta cũng đã nghe và đọc nhiều.
🤔🤔Khi một người mất đi, tài sản của họ để lại sẽ được gọi là Di sản của người chết. Khi này về mặt pháp luật sẽ phát sinh nhiều quan hệ pháp luật, trong đó có quan hệ thừa kế.
🤼🏽Việc xảy ra tranh chấp thừa kế hiện nay khá là phổ biến, nhất là việc tranh chấp đối với bất động sản là đất đai, nhà cửa… của người chết, nhất là ở các thành phố lớn bởi giá trị di sản đôi khi quy ra bằng tiền rất lớn.
👉🏽Việc phân chia di sản của người chết để lại nhiều khi bà con ta chỉ hiểu đơn giản là người chết có con cái thì con cái của người đó sẽ được hưởng, thậm chí ở nhiều vùng nông thôn hiện nay vẫn còn giữ nguyên quan điểm con cái người chết đã đi lấy chồng hoặc bố mẹ của người mất còn sống thì sẽ không được chia bất kỳ phần tài sản nào mà mặc định người đã ở cùng và nuôi dưỡng người có di sản trước khi người đó mất sẽ là người được hưởng.
👉🏽Cũng có nhiều gia đình đến tận 30 40 năm sau của người mất rồi mới yêu cầu chia di sản thừa kế hoặc có tranh chấp dẫn tới hết thời hiệu khởi kiện theo quy định của pháp luật, khi đó gần như là các đồng thừa kế rơi vào bế tắc. Do đó, khi một người có tài sản chết đi, không để lại di chúc, hoặc di chúc có nhưng không hợp pháp thì bà con cần xác định một vài vấn đề sau:
1️⃣Thứ nhất: Thời điểm mở thừa kế: vậy thời điểm mở thừa kế là gì? Theo quy định tại khoản 1 Điều 611 BLDS thì Thời điểm mở thừa kế là thời điểm người có tài sản chết. Đối với tài sản chung của vợ, chồng hoặc tài sản chung của một nhóm người thì cũng xác định thời điểm mở thừa kế như trên.
Bà con lưu ý, việc xác định thời điểm mở thừa kế cực kỳ quan trọng trong việc xác định xem người chết có bao nhiêu tài sản, những người có quyền hưởng thừa kế, thời hiệu khởi kiện và pháp luật áp dụng để giải quyết nếu có tranh chấp.
2️⃣Thứ hai: Biết được thời điểm mở thừa kế rồi, vấn đề thứ 2 bà con cần lưu ý đó chính là thời hiệu yêu cầu chia di sản thừa kế. Bởi thời hiệu sẽ chỉ kéo dài trong 1 khoảng thời gian nhất đi và trong thời hạn bắt đầu từ thời điểm mở thừa kế nêu trên đến một mốc thời gian nhất định thì sẽ mất quyền yêu cầu chia di sản của người mất. Khoảng thời gian đó trong ngôn ngữ pháp lý được gọi là THỜI HIỆU.
Theo quy định của BLDS thì thời hiệu để người thừa kế yêu cầu chia di sản là:
30 năm đối với bất động sản;
10 năm đối với động sản.
Như vậy, Hết thời hạn này mà những người thừa kế không yêu cầu chia di sản thì di sản sẽ lần lượt được tính như sau:
Một là: Người thừa kế đang quản lý di sản đó;
Hai là: Người đang chiếm hữu NẾU KHÔNG CÓ người thừa kế đang quan lý di sản;
Ba là: Nhà nước NẾU không có người đang chiếm hữu.
Ví dụ: Ông B có khối tài sản là 2 miếng đất liền kề nhau và một ngôi nhà xây 2 tầng tại thôn X xã Y huyện Z tỉnh K. Ngày 1/2/ 2015 ông B mất, không để lại di chúc. Sinh thời Ông B có 2 người con 1 trai ở cùng ông, 1 người con gái lấy chồng năm 2010 ở nơi khác.
Năm 2045 chị G là con gái ông quay về và yêu cầu người em trai chia cho chị một miếng đất của ông để chị sinh sống, người em trai không đồng ý do vậy, ngày 30/1/2045 chị G đã khởi kiện yêu cầu chia di sản thừa kế của Ông B.
Từ ví dụ trên, áp vào quy định của pháp luật về thời hiệu khởi kiện chia di sản thừa kế của ông B là khối bất động sản ông B để lại và thời gian khởi kiện ngày 30/1/2045 của chị G hoàn toàn nằm trong khoảng thời gian còn thời hiệu để khởi kiện. Do vậy, khi tiến hành khởi kiện yêu cầu chia di sản thừa kế bà con ta cần hết sức lưu ý xác định rõ thời điểm người để lại di sản mất và thời điểm xảy ra tranh chấp cũng như ngày mà các bên có đơn khởi kiện yêu cầu chia di sản thừa kế để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của mình được pháp luật công nhận bảo hộ.
3️⃣Thứ ba: Khi xác định được thời điểm mở thừa kế, thời hiệu yêu cầu chia di sản thừa kế, một vấn đề bà con cần lưu ý cực kỳ quan trọng đó chính là những người được hưởng thừa kế theo quy định của pháp luật.👨👩👧👦
Theo quy định của BLDS thì những người thuộc hàng thừa kế của người chết sẽ theo thứ tự sau:
a) Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;
b) Hàng thừa kế thứ hai gồm: ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại;
c) Hàng thừa kế thứ ba gồm: cụ nội, cụ ngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột; chắt ruột của người chết mà người chết là cụ nội, cụ ngoại.
Những người thuộc cùng 1 hàng thừa kế sẽ được hưởng phần di sản bằng nhau.
4️⃣Thứ 4: Tài sản của người chết để lại gồm những tài sản nào, ở địa chỉ nào? người chết có khoản nợ nào chưa trả hay không? tài sản của họ có nằm trong khối tài sản chung với người nào khác không ? Đó đều là những vấn đề bà con cần xác định rõ để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của mình.
💢💢Tóm lại, trong 1 vụ án tranh chấp về thừa kế bà con ta cần xác định rõ 3 vấn đề: Thời điểm mở thừa kế, Thời hiệu yêu cầu chia di sản thừa kế, hàng thừa kế, và tài sản của người mất để lại.
Trên đây là giải đáp hai vấn đề cơ bản là thời điểm mở thừa kế và thời hiệu khởi kiện yêu cầu chia di sản thừa kế để bà con ta có thể đọc và tìm hiểu kỹ hơn cũng như tự mình áp dụng khởi kiện sao cho đúng, đảm bảo được quyền và lợi ích hợp pháp của mình nếu có tranh chấp xảy ra.
--------------------------------------**-------------------------------------
TÌM HIỂU PHÁP LUẬT
Giải đáp và cung cấp kiến thức pháp luật cho mọi nhà.