Human Rights Department, Nicolaus Copernicus University

18/12/2025

Images (often) speak louder than words.
Migawki z otwarcia wystawy "Prawa człowieka w plakacie" z okazji Międzynarodowego Dnia Praw Człowieka.
To kolejny już efekt współpracy artystyczno-prawnoczłowieczej :-) naszej Katedry i Katedra Projektowania Graficznego UMK.
Gdy będziecie w okolicy zapraszamy do Galerii Wydział Prawa i Administracji UMK!

23/11/2025

[ENG below]

Życie akademickie obfituje w rozmaite aktywności naukowe i dydaktyczne, jednak niektóre dają szczególną satysfakcję.

W listopadzie mieliśmy ogromną przyjemność gościć w Toruniu uczestników projektu „Pluralism and Diversity in Micro and Macro Scale – PaDiMMS”, realizowanego wspólnie przez Odesa State University of Internal Affairs (Одеський державний університет внутрішніх справ) oraz Wydział Prawa i Administracji UMK. Projekt otrzymał dofinansowanie w ramach konkursu mobilnościowego Ministerstwa Młodzieży i Sportu Ukrainy na 2025 r. – dialog międzykulturowy i wzajemny szacunek. Koordynatorką projektu była dr Julia Kapelańska-Pręgowska z naszej Katedry.

Podczas intensywnego tygodniowego programu odbyły się warsztaty, wykłady oraz dyskusje o standardach międzynarodowych, prawa UE i doświadczeniach Polski i Ukrainy w zakresie ochrony praw mniejszości, polityk równościowych i rozwoju dialogu międzykulturowego.Nie zabrakło również czasu na poznanie Torunia – jego historii, zabytków i pięknej starówki.

Dziękujemy wszystkim uczestnikom, wykładowcom za inspirujące spotkania, otwartość i zaangażowanie. Wykłady i warsztaty prowadzili: dr hab. Antonina Kozyrska, prof. UMK, dr Aleksandra Główczewska, mgr Jakub Zwoliński, prof. dr hab. Aleksandra Derra, dr Beata Rutkowska, dr Renata Gołdyn-Badowiec, dr hab. Iwona Wróblewska, prof. UMK, dr Katarzyna Jachimowicz, dr Jagoda Jaskulska, dr Piotr Sadowski, dr Julia Kapelańska-Pręgowska. Dziękujemy również zaangażowanym w projekt pracownikom i studentom wydziału (m.in. przestawicielom ELSA Toruń i Samorządu Studenckiego).

Serdecznie dziękujemy partnerom projektu: Urząd Miasta Torunia, Fabryka Cukiernicza Kopernik S.A., Cereal Partners Poland Toruń-Pacific Sp. z o.o. oraz RODM wielkopolskie i kujawsko-pomorskie.



---------------------------------------------------------

Academic life abounds in various scholarly and teaching activities, yet some of them bring particular satisfaction.

In November, we had the great pleasure of hosting in Toruń the participants of the project “Pluralism and Diversity in Micro and Macro Scale – PaDiMMS”, carried out jointly by the OSUIA -Odesa State University of Internal Affairs (Одеський державний університет внутрішніх справ) and Faculty of Law and Administration of Nicolaus Copernicus University. The project received funding under the mobility competition of the Ministry of Youth and Sports of Ukraine for 2025 — intercultural dialogue and mutual respect. The project was coordinated by dr Julia Kapelańska-Pręgowska.

During an intensive week-long programme, workshops, lectures, and discussions were held on international standards, EU law, and the experiences of Poland and Ukraine in the field of minority rights protection, equality policies, and the development of intercultural dialogue. There was also time to get to know Toruń — its history, monuments, and beautiful Old Town.

We would like to thank all participants and lecturers for the inspiring meetings, openness, and engagement. The lectures and workshops were conducted by: Dr hab. Antonina Kozyrska, Prof. UMK; Dr Aleksandra Główczewska; Jakub Zwoliński, MA; Prof. Dr hab. Aleksandra Derra; Dr Beata Rutkowska; Dr Renata Gołdyn-Badowiec; Dr hab. Iwona Wróblewska, Prof. UMK; Dr Katarzyna Jachimowicz; Dr Jagoda Jaskulska; Dr Piotr Sadowski; Dr Julia Kapelańska-Pręgowska. We also thank the faculty’s staff and students involved in the project.

Our sincere thanks go to the project partners: City of Toruń, F.C 'Kopernik' S.A., Cereal Partners Poland Toruń-Pacific Sp. z o.o., and RODM.

18/09/2025

A group of 14 students from various countries participated in the 5th edition of the Summer Economic and Law Programme at Nicolaus Copernicus University in Toruń (TELSP). We had the real pleasure to supervise research projects of 3 passionate and open-minded future lawyers: Saddaf Seddiqzai (Germany), Marcela Nogueira Cipriani Arouca (Brazil) and Adnan Nasir Khan (Pakistan). For a month, we have explored the following topics: Saddaf: "Media Freedom Under Threat: International Standards vs National Practices" and Marcela: "Human Rights of Indigenous Communities: Global and Brazilian Perspectives". Apart from the research aspect of the programme, it has another important aspect - it allows for intercultural dialogue and networking. We were very sorry that Adnan was denied a visa and could only participate online.

Wydział Prawa i Administracji UMK
Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu

23/07/2025

Kolejna niecierpliwie oczekwiana odsłona strategicznej litygacji klimatycznej przed sądami międzynarodowymi i innymi międzynarodowymi organami praw człowieka!

Poniżej krótkie streszczenie najważniejszych punktów wydanej dziś przez Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości opinii doradczej. W całości dostępna na:
https://www.icj-cij.org/case/187

- Trybunał wskazał na powagę kryzysu klimatycznego. Wnioski oparł głównie na raportach IPCC, które uznał za najlepsze źródło wiedzy naukowej;
- Źródłem zobowiązań państw są różne źródła prawa międzynarodowego, m.in.: UNFCCC, Protokół z Kioto, Porozumienie paryskie, UNCLOS, traktaty praw człowieka gwarantujące: prawo do życia, prawo do zdrowia zdrowia, odpowiednich warunków życia i zdrowego środowiska;
- Zródłem zobowiązań jest także zwyczaj międzynarodowy (obowiązek zapobiegania szkodom środowiskowym i obowiązek współpracy) oraz zasady: zrównoważonego rozwoju, sprawiedliwości międzypokoleniowej, wspólnej, ale zróżnicowanej odpowiedzialności, ostrożności (precautionary principle);
- Wszystkie te źródła prawa wzajemnie się uzupełniają i powinny być interpretowane spójnie (na przekór fragmentacji prawa międzynarodowego :-)
- Prawo do czystego, zdrowego i zrównoważonego środowiska, a także zasada sprawiedliwości międzypokoleniowej są częścią prawa międzynarodowego
- Główne obowiązki państw to:
+ Redukcja emisji GHG – poprzez krajowe kontrybucje (NDC), kontrolowanie produkcji, stosowania paliw kopalnych, subsydiów i licencji na wydobycie
+ Zapobieganie szkodom
+ Regulowanie działalność firm, które przyczyniają się do zmian klimatu, nawet jeśli szkody powstają za granicą
+ Współpraca międzynarodowa
+ Wspierania najbardziej dotkniętych państw
- Naruszenie tych obowiązków – także poprzez zaniechania – może skutkować odpowiedzialnością międzynarodową.

Wcześniejsze orzeczenia i opinie zapadły przed m.in: 1) Komitetem Praw Człowieka ONZ (Torres Strait Islanders Petition, 2022) 2) ETPC (Verein KlimaSeniorinnen przeciwko Szwajcarii, 2024); 3) ITLOS (Komisja Małych Państw Wyspiarskich, 2024), 4) Opinia doradcza IACtHR (na wniosek Chile i Kolumbii, 2025). Pozostaje jeszcze czekać na efekt skargi The Planet przeciwko Bolsonaro złożonej w 2021 r. do Biura Prokuratora Międzynarodowego Trybunału Karnego (MTK).

Obligations of States in respect of Climate Change (Request for Advisory Opinion) - The Court to deliver its Advisory Opinion on Wednesday 23 July 2025 at 3 p.m.

11/07/2025

Czy wiesz, że Katedra Praw Człowieka została powołana 29 czerwca 1990 roku i była pierwszą w Polsce wyodrębnioną jednostką naukowo-dydaktyczną, koncentrującą się na badaniach z zakresu prawa międzynarodowego praw człowieka oraz międzynarodowego prawa humanitarnego. Na organizatora Katedry i jej pierwszego kierownika powołany został prof. dr hab. Tadeusz Jasudowicz, inicjator badań nad problematyką praw człowieka na toruńskim Wydziale Prawa i Administracji.

Przy okazji zachęcamy do śledzenia profilu Katedry na Facebooku: Human Rights Department, Nicolaus Copernicus University

Trwa cykl na ! Dołącz do nas i wyślij nam tekst swojej ciekawostki na [email protected]
#

06/06/2025

Ogromnie gratulujemy naszemu drogiemu Koledze i wieloletniemu pracownikowi Katedry - Panu Profesorowi Michałowi Balcerzakowi wyboru na kolejną kadencję CERD!

🌟 Wielki sukces prof. Michała Balcerzaka! 🌟

Z radością informujemy, że dr hab. Michał Balcerzak, prof. UMK i US został ponownie wybrany do Komitetu ONZ ds. Likwidacji Dyskryminacji Rasowej (CERD) na kadencję 2026–2030! 🎉✨

To już druga kadencja prof. Balcerzaka w tym niezwykle ważnym organie. Jego ponowny wybór, w którym poparło go aż 136 państw członkowskich ONZ, świadczy o ogromnym zaufaniu oraz międzynarodowym uznaniu dla jego dorobku naukowego i doświadczenia. 🌍📚

Od 2021 r. prof. Balcerzak działa w Komitecie CERD, a od 2024 r. pełni funkcję przewodniczącego. CERD, liczący 18 ekspertów z całego świata, czuwa nad realizacją przez państwa zobowiązań wynikających z Konwencji o likwidacji wszelkich form dyskryminacji rasowej. Komitet analizuje raporty państw, rozpatruje skargi indywidualne i międzypaństwowe, a przede wszystkim dba o przestrzeganie praw człowieka na świecie.

To wyjątkowe wyróżnienie jest nie tylko dowodem na wysoką pozycję naukową Pana Profesora, ale także potwierdzeniem przywiązania Polski do ochrony praw człowieka. 🕊️💼

Serdeczne gratulacje, Panie Profesorze! 👏

26/05/2025

25 maja pracownicy Katedry - dr Julia Kapelańska-Pręgowska oraz dr Piotr Sadowski wzięli udział w debacie Dzień Różnorodności w Toruniu, w panelu poświęconym prawom człowieka (przede wszystkim Europejskiej Konwencji Praw Człowieka), która w tym roku obchodzi swoje 75-lecie. Organizatorem Dnia Różnorodności był Michał Bomastyk
- Pełnomocnik ds Równości Prezydenta Torunia oraz Biuro Toruńskiego Centrum Miasta i Toruńska Agenda Kulturalna.

Gratulujemy pomysłu wpisującego się w ideę miast praw człowieka i mamy nadzieję, że Toruń będzie niebawem wyznaczał standardy :-)


Wydział Prawa i Administracji UMK

Rozmowy, lektura, kawa – na Rynku Staromiejskim spotkaliśmy się w ramach Dnia Różnorodności.Wydarzenie, które odbyło się w przestrzeni Rynku Staromiejskiego w sobotę 24 maja 2025 r., otworzył dr Michał Bomastyk, Pełnomocnik Prezydenta Miasta Torunia ds. Równości. Jest on, wraz z Biur...

16/12/2024

Działamy i edukujemy! :-)
Niebawem rozpoczynamy interdyscyplinarny projekt PUNKT WIDZENIA w ramach programu SYNERGIE, który jest elementem krajowego programu kulturalnego Prezydencji Rzeczypospolitej Polskiej w Radzie Unii Europejskiej, przypadającej na okres od 1 stycznia do 30 czerwca 2025 roku.

Katedra Praw Człowieka Wydział Prawa i Administracji UMK będzie rezalizować część projektu poświęconą Karcie Praw Podstawowych UE.

Chwalimy się! 🤩 Interdyscyplinarny projekt PUNKT WIDZENIA przygotowany przez członków naszej katedry - dr. hab. Nikodema Pręgowskiego, prof. UMK i dr. Piotra Florianowicza z finansowaniem Narodowego Centrum Kultury!

Projekt zostanie przeprowadzony w ramach programu SYNERGIE, który jest elementem krajowego programu kulturalnego Prezydencji Rzeczypospolitej Polskiej w Radzie Unii Europejskiej, przypadającej na okres od 1 stycznia do 30 czerwca 2025 roku.

Projekt zakłada współpracę naukowców z trzech wydziałów UMK: Wydział Nauk Historycznych UMK, Wydział Prawa i Administracji UMK oraz Wydział Sztuk Pięknych UMK w Toruniu.
Autorem i koordynatorem projektu jest dr Piotr Florianowicz. Współorganizatorami - archiwiści - dr Katarzyna Łukasiak oraz dr Marcin Smoczyński oraz z Wydziału Prawa i Administracji dr Julia Kapelańska-Pręgowska. W ramach projektu zostanie także podjęta współpraca z zagranicznymi partnerami wywodzącymi się z państw członkowskich UE, EFTA którzy wzbogacą przedsięwzięcie swoimi doświadczeniami.

Założeniem projektu będzie propagowanie idei europejskich poprzez działania kulturalne w przestrzeniach wspólnych miasta, a także wspieranie realizacji priorytetów Polskiej Prezydencji w Radzie UE: solidaryzmu społecznego i wspólnoty. Celem programu natomiast będzie poszukiwanie korelacji pomiędzy historią, a teraźniejszością. Czerpiąc z europejskich korzeni prawa oraz dziedzictwa kulturowego, ze szczególnym uwzględnieniem dokumentacyjnego, pokażemy kontekst i znaczenie idei europejskich we współczesnym świecie. Projekt zakłada szereg działań twórczych, wykładów i spotkań dotyczących prawa obywateli UE, wzmacniających poczucia przynależności i zwracających uwagę na dziedzictwo kulturowe Polski i Europy.

W działania twórcze zostaną włączeni studenci z kierunków: archiwistyka i zarządzanie dokumentacją, grafika, prawo oraz młodzież ze szkół średnich. Podsumowaniem warsztatów będzie wystawa plakatów i grafik w przestrzeni otwartej miasta Torunia oraz dwie publikacje.

Organizatorem głównym zadania jest Fundacja Amicus Universitatis Nicolai Copernici w Toruniu.
W ramach dofinansowania 5 milionów złotych trafi do 71 Beneficjentów z całej Polski.
Więcej info o zadaniu: https://nck.pl/dotacje-i-stypendia/dotacje/programy-dotacyjne-nck/synergie/aktualnosci/synergie-5-mln-na-dzialania-kulturalne.

13/12/2024

Międzynarodowy Dzień Praw Człowieka, podobnie jak w ubiegłym roku, świętowaliśmy pod hasłem "Prawa człowieka w sztuce/sztuka praw człowieka". Było kolorowo, kreatywnie i wesoło! :-) Dziękujemy prof. dr hab. Lucynie Telejko-Kwiatkowskiej oraz dr Agacie Kulczyk z Pracowni Grafiki Informacyjnej Uniwersytet Artystyczny im. Magdaleny Abakanowicz w Poznaniu za przyjęcie zaproszenia i zaprezentowanie efektów V edycji projektu "12 lekcji o Konstytucji". Pomysłodawcom projektu oraz autorom grafik serdecznie gratulujemy! Dzięki połączeniu sił grafików i prawników, nawet najbardziej zagmatwane przepisy prawne nie będą straszne obywatelowi w żadnym wieku :-)

03/12/2024

ZAPRASZAMY do poznania niekonwencjonalnego i kreatywnego podejścia do edukacji o prawach człowieka i prawie konstytucyjnym!

Serdecznie zapraszamy wszystkich pracowników i studentów WPiA do udziału w wydarzeniu organizowanym z okazji Międzynarodowego Dnia Praw Człowieka. Ustanowione przez Zgromadzenie Ogólne Organizacji Narodów Zjednoczonych święto wypada w rocznicę uchwalenia Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka 10 grudnia 1948 r.

KIEDY i GDZIE: czwartek 12 grudnia 2024 r. o godz. 14:00 (sala 108, następnie Galeria w łączniku WPiA)

Spotkanie poświęcone będzie prezentacji projektu „12 lekcji o Konstytucji”. Jest to projekt naukowo-edukacyjny, tworzący przestrzeń do współpracy grafików i prawników oraz poszukujący graficznej formy przekazu treści związanych z prawem. Zapraszamy do wspólnej eksploracji prawa poprzez sztukę i poznania jak zawiłości prawne mogą zostać przedstawione w przystępnej i przyjaznej formie.

Projekt powstał dzięki współpracy artystów graficzek i grafików z Uniwersytetu Artystycznego im. Magdaleny Abakanowicz w Poznaniu – pod kierunkiem prof. UAP dr hab. Lucyny Talejko-Kwiatkowskiej i dr Agaty Kulczyk oraz prawniczek i prawników – pod kierunkiem prof. dra hab. Pawła Wilińskiego z Wydziału Prawa i Administracji UAM.

Spotkaniu towarzyszyć będzie otwarcie wystawy grafik przygotowanej na potrzeby V edycji kalendarza, w którym publikowane są efekty projektu. Tegoroczny kalendarz poświęcony jest organom państwa. W poprzednich edycjach kalendarza prezentowane były m.in. postanowienia konstytucji dotyczące praw jednostki, praw mniejszości narodowych, nieprzedawniania zbrodni wojennych, ochrony praw rodzicielskich, ochrony praw dziecka, Rzecznika Praw Dziecka, ochrony konsumentów, prawa do odszkodowania za bezprawne działanie organów państwa czy prawa do pomocy Rzecznika Praw Obywatelskich.